Vanaf dit schooljaar geldt er in Vlaanderen een smartphoneverbod in de klas. Ouders van spijbelaars riskeren sneller hun schooltoeslag kwijt te raken. En duizenden leerlingen krijgen extra lessen Nederlands om hun taalachterstand weg te werken: zo ziet het nieuwe schooljaar eruit.
Smartphoneverbod gaat van kracht
Vanaf dit schooljaar geldt er in Vlaanderen een absoluut smartphoneverbod in het basisonderwijs en in de 1e en 2e graad van het middelbaar onderwijs. In de 3e graad secundair geldt het verbod enkel tijdens de lesuren en kunnen scholen kiezen of ze de smartphone toelaten buiten de lesuren.
Het verbod is er niet alleen voor smartphones, maar ook voor andere slimme apparaten zoals smartwatches.
Voor leerlingen met specifieke onderwijsbehoeften kan een uitzonderingsregel gelden, net als voor leerlingen die om medische redenen een slim apparaat gebruiken. Denk aan kinderen met diabetes die hun suikerwaarden moeten controleren.
Ook in het Franstalig onderwijs geldt vanaf dit schooljaar een verbod op het recreatief gebruik van gsm’s en andere apparaten die met het internet verbonden zijn.
Regelgeving rond spijbelen is verstrengd
Vanaf dit schooljaar worden de regels rond spijbelen strenger. Zo zullen ouders van leerlingen die 30 halve dagen of meer afwezig zijn zonder geldige reden, na een schooljaar de schooltoeslag verliezen. Tot nu was dat pas na 2 opeenvolgende schooljaren.
De schooltoeslag is een jaarlijkse steun in Vlaanderen voor gezinnen met schoolgaande kinderen en een laag inkomen. De toeslag wordt automatisch berekend en toegekend.
In het schooljaar 2023-2024 kregen gezinnen van 502.911 leerlingen in Vlaanderen een schooltoeslag. In het schooljaar 2022-2023 werd de schooltoeslag teruggevorderd voor in totaal 8.109 leerlingen, in het schooljaar 2023-2024 steeg dat cijfer naar 8.223 leerlingen.
Nieuw godsdienst-leerplan basisonderwijs uitgerold
Het nieuwe leerplan rooms-katholieke godsdienst wordt vanaf 1 september geleidelijk ingevoerd in alle basisscholen. In 2027 wordt het verplicht. Het gaat om de eerste update in 26 jaar.
De grootste vernieuwing is de focus op religieuze geletterdheid: leerlingen moeten meer kennis verwerven over de christelijke traditie en leren hoe die in verband staat met actuele maatschappelijke thema’s zoals migratie, ecologie en vrede.
Het nieuwe leerplan telt 196 pagina’s en werkt rond 10 grote thema’s, telkens opgebouwd rond een existentieel dilemma, zoals goed en kwaad of verbondenheid en gemis. Leerlingen maken daarbij kennis met Bijbelse verhalen, die als insteek dienen voor gesprekken over hedendaagse kwesties. Zo wordt de uittocht uit Egypte verbonden met de situatie van klimaat- en oorlogsvluchtelingen. Ook paus Franciscus’ visie op ecologie krijgt een plaats.
Extra lessen Nederlands voor leerlingen met taalachterstand
Vanaf 1 september krijgen leerlingen in het basis- en secundair onderwijs met een taalachterstand extra uren Nederlands. De Vlaamse regering wil zo de dalende taalvaardigheid bij kinderen aanpakken.
In het basisonderwijs kan de klassenraad beslissen om leerlingen wekelijks 3 uur bijkomende taallessen te laten volgen. Ook in het middelbaar komt er een gelijkaardige regeling: leerlingen kunnen verplicht worden tot 3 uur extra Nederlands per week.
Daarnaast worden de bestaande OKAN-klassen (onthaalklassen voor anderstalige nieuwkomers) hervormd tot volwaardige taalklassen met een kennisrijk curriculum, zodat anderstaligen sneller kunnen doorstromen naar het reguliere onderwijs. Ook de eerste graad van de B-stroom wordt aangepast om het hoge aandeel anderstalige leerlingen beter te ondersteunen.
Gezonde voeding op school voor 64.000 kinderen
Bijna 64.000 leerlingen in 277 Vlaamse scholen krijgen dit schooljaar gezonde voeding op school. Dat is het resultaat van een oproep waar 13 steden en gemeenten op intekenden. De scholen en gemeenten kunnen daarvoor rekenen op 6,2 miljoen euro steun van Vlaams minister van Welzijn Caroline Gennez (Vooruit).
De gezonde maaltijden op school waren een strijdpunt waarmee Vooruit eerst naar de verkiezingen en nadien naar de regeringsonderhandelingen trokken. “Elk kind met honger is er 1 te veel. En wie honger heeft, kan zich niet concentreren in de les. Wie ongezond eet evenmin. Gezonde voeding op school zorgt voor een betere gezondheid, betere leerprestaties, beter onderwijs en meer gelijke kansen voor alle kinderen. En bovendien ontlast het ouders”, aldus Gennez.
In de eerste fase zijn het vooral grotere (centrum)steden die deelnemen. 7 centrumsteden stappen mee in het verhaal en 3 andere gaven aan dat in de toekomst te zullen doen. In oktober volgt een tweede oproep.
Basisscholen mogen al aan de slag met nieuwe minimumdoelen
Basis- en kleuterscholen kunnen met de start van het nieuwe schooljaar vrijwillig de nieuwe kennisrijke minimumdoelen invoeren. Pas vanaf schooljaar 2026-2027 worden ze verplicht voor de eerste 3 leerjaren.
Minister van Onderwijs Zuhal Demir (N-VA) stelde in juni de nieuwe minimumdoelen voor. Die bepalen wat leerlingen zeker moeten leren in de kleuter- en lagere school. De vorige versie dateerde al van 1997. De rode draad doorheen de nieuwe doelen is een hernieuwde focus op kennis. Ze worden ook veel specifieker.
In het schooljaar 2025-2026 blijven de huidige eindtermen overal van kracht, maar scholen krijgen de mogelijkheid om de nieuwe leerdoelen al vrijwillig in hun curriculum op te nemen. Een schooljaar later (2026-2027) worden de vernieuwde doelen voor Nederlands, wiskunde en wetenschappen & techniek verplicht voor kleuters en voor de eerste drie leerjaren. Voor de overige leergebieden blijft de invoering daar nog optioneel, terwijl de oudere klassen voorlopig bij de oude eindtermen mogen blijven. De overige leerjaren volgen de jaren nadien.
Limburg krijgt ziekenhuisscholen voor langdurig afwezige leerlingen
Vanaf 1 september krijgt Limburg 2 ziekenhuisscholen met onderwijs op maat voor leerlingen die langdurig uit zijn door medische of psychiatrische problemen.
In totaal gaat het om 47 plekken in het basisonderwijs en 44 plekken in het secundair onderwijs. De basisschool krijgt haar hoofdzetel in Sint-Truiden, de secundaire school in Bilzen-Hoeselt. Om het aantal plekken geografisch te spreiden komen er ook afdelingen in Pelt en Genk.
Bedoeling van de scholen is vooral om zieke kinderen zo weinig mogelijk achterstand te laten oplopen. Daarom zullen de leerkrachten van de ziekenhuisschool erg nauw samenwerken met de leerkrachten van de thuisschool van de leerling. Zo krijgen de leerlingen onderwijs op maat.
Bron: vrt.nws