by admin | feb 1, 2025 | Sectoren
Zo erg kreunen ziekenhuizen en scholen in Vlaanderen onder griepepidemie
“Onze marge is hier nog klein.” De griepepidemie lijkt stilaan haar piek te bereiken in ons land, en daarmee is de druk op onze ziekenhuizen en scholen aanzienlijk toegenomen. Het aantal ziekenhuisopnames blijft stijgen en ook dokters ervaren hoge werklast. Verder loopt ook op school niet alles van een leien dakje. Onze reporters gingen op verschillende locaties in Vlaanderen kijken hoe men het hoofd boven water probeert te houden.
In het Imeldaziekenhuis in het Antwerpse Bonheiden is het dezer dagen ontzettend druk. En dat heeft alles te maken met de griep. Het ziekenhuis ligt helemaal vol en er werd zelfs al iemand doorgestuurd naar Mechelen. De meeste patiënten komen binnen met luchtweginfecties en griep, maar in mindere mate ook RSV en covid. Daar komt nu nog eens bij dat ook heel wat artsen en verpleegkundigen ziek uitvallen.
Ook in het UZA in Edegem (Antwerpen) is het puzzelen door alle volle bedden. Momenteel zijn alle bedden gevuld en is het voor het personeel bij momenten alle hens aan dek. “Toch moeten we nog geen zorg weigeren of uitstellen”, onderstreept woordvoerder Hanne Buelens. “Op dit moment krijgen we het gemanaged dankzij de bedplanning en het ontslagbeleid: als patiënten thuis de nodige kwaliteitsvolle zorg verstrekt kunnen krijgen, laten we hen het ziekenhuis verlaten.”
Het AZ Groeninge in Kortrijk ligt met een bedbezetting van 96 procent dan weer bijna vol. Er is wel een overbezetting op de diensten pneumologie en geriatrie. “Het is niet zo dat we door het merendeel aan influenza virusinfecties ingrepen moeten gaan uitstellen, wel zitten we bijna aan onze limiet” zegt longarts Mathias Leys. “Ik hoop dat we op dit moment op de piek van de griepepidemie zitten, zodat we niet genoodzaakt worden om flexibele bedden in te zetten. We hebben momenteel nog een kleine marge, het ziekenhuis ligt bijna helemaal vol.”
En ook in Waregem (West-Vlaanderen) is het alle hens aan dek door de grieppiek. Gelukkig moeten er in het Lourdesziekenhuis voorlopig geen patiënten geweigerd worden of behandelingen worden uitgesteld. Op dit moment is alles dus nog onder controle, al is ook dit ziekenhuis min of meer continu volzet. “Er is veel instroom via spoed: hoofdzakelijk door luchtwegeninfecties en griep bij ouderen maar ook bij kinderen”, zegt hoofdarts dokter Sneyers. “Een aantal patiënten blijft iets langer op spoed totdat er een bed op een verblijfsafdeling vrijkomt.”
In Menen, ook nog in West-Vlaanderen, hebben ze de situatie voorlopig ook onder controle. “Ja, het is erg druk op campus Menen maar het is doenbaar”, verduidelijkt Ilse D’Hespeel van de AZ Delta groep. “De reguliere zorg komt absoluut niet in het gedrang en we hebben voldoende bedden om iedereen de juiste zorg te kunnen bieden.” Maar ook de druk op de basisscholen is voelbaar. “De afgelopen twee weken ontbraken acht leerkrachten en ook de directrice is op dit moment ziek”, klinkt het bij de Sint-Jansschool even verderop.
Beterschap op komt?
“Het is echt wel heel druk als gevolg van de griepepidemie”, merkt ook Lieve Dhaene van de ziekenhuiskoepel Zorgnet-Icuro op. “We verwachten dat we nu op een plateau zijn terechtgekomen en dat de piek daarna trager zal afnemen dan ze opgekomen is.” Ook de huisdokters merken die piek op. Het aantal dokters dat aangeeft dat de werklast door consultaties voor luchtweginfecties hoog is, blijft stijgen. Volgens Sciensano ligt dat aantal, 926 per 100.000 inwoners, nu hoger dan de piek die vorig seizoen werd waargenomen.
“Het is iets dat ieder jaar terugkomt”, voegt Dhaene nog toe. “We zien nu wel meer druktepieken doorheen het jaar, en dan vooral op de geriatrische afdelingen als gevolg van de vergrijzing, en dus niet alleen meer een winterpiek.”
Bron: HLN
by admin | feb 1, 2025 | Economie
Dit betekent het voor uw loon en deze producten werden het felst duurder
De spilindex – waar deze dagen politiek zo veel over te doen is – is overschreden. Dat betekent dus dat de uitkeringen, pensioenen en lonen bij de overheid met 2 procent zullen stijgen. De inflatie, het cijfer dat aangeeft hoe snel de prijzen stijgen, ligt opnieuw hoger dan vorige maand: 4,1 procent in plaats van 3,2 procent. Vooral aardgas en elektriciteit werden fel duurder.
Onze geldexpert Stijn Baert legt uit wat dit concreet betekent. “Stel: een gezin gaf vorig jaar – in januari 2024 – 100 euro uit. Dan moeten die familieleden nu voor diezelfde korf aan producten 104 euro betalen.”
Het Planbureau verwachtte voor deze maand een inflatiecijfer van 3,7 procent. “Die 4,1% ligt een stuk hoger dan de 3,2% inflatie van vorige maand. Dat wil zeggen dat de snelheid waarmee het leven duurder wordt toegenomen is”, duidt Baert.
“We zitten ook op een niveau dat dubbel zo hoog is als de 2% inflatie die de Europese Centrale Bank (ECB) nastreeft. Die 2% is dé parameter waar de ECB zowat al haar beleid op afstemt.” Het is voor het eerst sinds augustus 2023 dat de drempel van 4 procent wordt overschreden.
Aardgas en elektriciteit
Ten opzichte van januari vorig jaar zijn onder meer aardgas (+93,3 procent), sigaretten en roltabak (+27,4 procent), elektriciteit (+26,7 procent) en olijfolie (20,5 procent) duurder geworden. De hoge inflatie voor energie van de laatste maanden is het gevolg van het uitdovende effect van overheidssteun voor elektriciteit en aardgas, het zogenaamde basispakket. Nog tot en met februari zal dat verhogend effect bestaan, zegt Statbel.
Klanten moeten sinds kort ook 10 euro in plaats van 9 euro betalen voor een dienstencheque. “De post ‘Onderhoudsdiensten en huishoudelijke hulp’ is hierdoor 22,9% duurder geworden dan een jaar geleden”, merkt Baert op.
Ook heel wat voedingsmiddelen zijn de afgelopen maand een stuk duurder geworden. “Het gaat om melk, kaas en eieren (5,6% duurder dan in december), vis en zeevruchten (4%), oliën en vetten (5,3%) en koffie, thee en cacao (5,4%).”
Tandarts
Hetzelfde geldt voor alcoholische dranken. “Bij gedistilleerde dranken gaat het om een prijsstijging van 4,3% in vergelijking met vorige maand. Wijn en bier halen respectievelijk 6,2% en 3,4%.”
Naar de tandarts gaan is tot slot ook een pak duurder geworden. “Zowel in vergelijking met vorige maand (december) als met vorig jaar (januari) kwam er 8,7% bij”, aldus Baert.
Opvallende prijsdalingen waren er voor mobiele telefoondiensten (-19,8 procent), computers (-17,5 procent) en televisies (-16,5 procent). Ook hotelkamers, buitenlandse reizen en citytrips werden goedkoper.
Voorstel De Wever
Met deze nieuwe vastgestelde prijzen werd de spilindex overschreden. In februari stijgen dus de uitkeringen en pensioenen, in maart de overheidslonen. Een nieuwe overschrijding zou er dit jaar volgens de laatste prognoses van het federaal Planbureau niet zijn. De vorige vond plaats in april 2024.
In zijn nieuwe supernota stelt formateur Bart De Wever voor om de index voortaan over een periode van twaalf maanden in plaats van vier maanden te berekenen. “Als we dit systeem nu al toepasten, zou de index nog lang niet overschreden zijn”, berekende Baert.
Bron: HLN
by admin | feb 1, 2025 | Verkiezingen 2024
Bert Engelaar, algemeen secretaris van ABVV stel in niet mis te verstane bewoordingen, wat hij denkt over de Arizona-akkoorden die dit weekend gesloten zouden moeten worden. Vooruit staat voor een historische beslissing: sociaaldemocratie of rechts-populisme. Lees hieronder zijn open brief.
Beste vrienden van de sociaaldemocratie, of wat daar nog van overblijft,
Ik hoop dat deze brief jullie bereikt in goede gezondheid en met een geweten dat niet al te veel onder druk staat. Want laten we eerlijk zijn: het lijkt erop dat jullie in deze onderhandelingen op een gevaarlijk glibberig pad zitten. Een pad dat niet leidt naar een rechtvaardiger België, maar naar een regeringsdeelname tegen elke prijs—en we weten allemaal wie die prijs betaalt: niet de rijken, niet de CEO’s, maar de mensen die op jullie rekenden om hun belangen te verdedigen.
Laat ons even stilstaan bij wat hier op tafel ligt. De index behouden? Ja, natuurlijk, bedankt om niet het mes in de rug van de werkende klasse te steken en de mensen die leven van een uitkering. Een extra solidariteitsbijdrage? Ook mooi, al lijkt het bedrag eerder symbolisch dan structureel.
Migratie is geen koopwaar. Geen ruilmiddel. Geen vod waarmee je het tafelblad van de onderhandeling proper veegt. En toch lijkt het erop dat Vooruit bereid is om de rechten van migranten te verhandelen in ruil voor een klein beetje sociaaleconomische kruimels.
Willen jullie echt in een regering stappen waar het discours van extreemrechts niet alleen wordt nagepraat, maar ook wordt omgezet in beleid? Waar mensen in precaire situaties nog verder gemarginaliseerd worden? Waar we ons sociaal model ondergraven door groepen tegen elkaar op te zetten?
De linkse kiezer heeft dit niet gevraagd. Wij vroegen geen kleinste gemene deler met rechtse partijen die migratie als het ultieme kwaad zien. Wij vroegen een partij die opkomt voor solidariteit, niet alleen binnen de landsgrenzen, maar ook daarbuiten. Wij vroegen een partij die een dam zou opwerpen tegen haat, niet één die haar principes zou laten uitverkopen als waren ze een Black Friday-aanbieding.
Jullie kunnen nog terug. Jullie doen zo jullie best! Jullie kunnen nog recht in de spiegel kijken en zeggen: wij verdedigen écht de mensen die op ons rekenen. Maar daarvoor moeten jullie een grens trekken. Een ondergrens.
Kies dus verstandig. Of kies tenminste voor iets met meer ruggengraat dan een gekookte spaghetti.
Uw vakbondsvriend met humor en rendement,
Bert Engelaar
Bron: dewereldmorgen.be
by admin | feb 1, 2025 | Economie
De prijs van de eieren swingt de pan uit. Het kopje koffie smaakt steeds duurder. Wat is er aan de hand met de voedselprijzen? Is het de strengere wetgeving rond stikstof en dierenwelzijn zoals de Boerenbond beweert? Of is er meer aan de hand met onze voedselprijzen. Daarom wil ik even verder kijken dan onze Vlaamse neus lang is.
De grote landbouwbedrijven verschillen grondig van de vroegere boerderijen. Daar verzekerden de productie en verkoop van landbouwgoederen het boerengezin van een inkomen. Een grootschalig landbouwbedrijf vertrekt van de investering van kapitaal om landbouwgoederen te produceren om zo meer kapitaal op te brengen.
De banken zoals de Cera bank en de investeringsbank van de Boerenbond, strijken langs lopende leningen een groot deel van de winst op. Het vermogen van de Boerenbond, ondergebracht in de Maatschappij voor Roerend Bezit van de Boerenbond (MRBB), wordt in 2022 geschat op een vermogen van 5 miljard euro. Maar de landbouw als deel van het investeringskapitalisme is geen Belgisch fenomeen. Er tekent zich een belangrijke evolutie af op wereldvlak.
Speculatie
Tot eind vorige eeuw kwamen de voedselprijzen tot stand op basis van reële factoren, bijvoorbeeld meer vraag van de groeilanden zoals China, of minder aanbod door mislukte oogsten. Had het gevroren in Brazilië, dan kon je ervan uitgaan dat de prijs van de koffie zou stijgen.
Door speculatie gingen de prijzen zich daarna echter vreemd gedragen. Na een slechte oogst daalden de koffieprijzen in plaats van te stijgen, en de graanprijzen stegen, hoewel de voorraden uitpuilden. Speculanten waren de nieuwe kapers op de kust, en elk jaar schoven er meer speculanten mee aan de goktafel van de beurs.
Hoe werd dat mogelijk? In 2000 keurde de toenmalige VS-president Bill Clinton de Commodity Futures Modernization Act goed, een wet die speculatieve fondsen toeliet op de voedselmarkten, wat sinds de beurscrash van 1929 verboden was.
Investeerders konden weer speculeren op de voedseltermijnmarkten zonder fysiek voedsel te verhandelen. Zo verhandelde de beurs van Chicago in 2011 voor meer dan 4.400 miljoen ton tarwe, terwijl de totale wereldproductie dat jaar slechts 1.850 miljoen ton bedroeg.
Speculatie gaat over gigantische bedragen. Op een dag wordt in Wall Street evenveel geld verhandeld als de opbrengst van de hele Belgische economie in vier maanden.
Als de verwachting ontstaat dat bepaalde voedselprijzen op termijn fel zullen stijgen door bijvoorbeeld mislukte oogsten, dan spelen vele speculatieve fondsen daarop in door zogenoemde futures te kopen. Dat zijn termijncontracten tussen twee partijen die onderling overeenkomen om op een bepaalde datum in de toekomst een markt te verhandelen tegen een vooraf vastgestelde prijs.
Zo controleren slechts vier bedrijven – Archer-Daniels Midland, Cargill, Bunge en Dreyfus – meer dan 70 procent van de wereldwijde graanhandel, maar ze zijn niet verplicht hun graanvoorraden bekend te maken. Dat gebrek aan transparantie is een belangrijke factor die de speculatie op de voedselmarkten en opgeblazen prijzen aanwakkert. Die trend veroorzaakt een hefboomeffect op de al gestegen prijs met bubbels in de prijsvorming.
Al vijftien jaar hobbelt de wereldeconomie van de ene bubbel naar de andere, en de bubbels worden telkens groter. Nieuwe bubbels in de agribusiness zijn niet denkbeeldig, bevestigt ook de voormalige speciale rapporteur voor het recht op voedsel van de Verenigde Naties, de Belg Olivier De Schutter: ‘De speculanten zijn niet geïnteresseerd in tarwe, mais of soja. Ze zijn geïnteresseerd in kortetermijnwinst. De markten brengen speculatieve zeepbellen op gang. Dat is de belangrijkste verklaring voor de stijging van de voedselprijzen op de wereldmarkten.’
Voor de consument wordt het nog moeilijker om een juist inzicht te krijgen op de prijs van een voedingsproduct. Want er is nog meer aan de hand.
De glazen bol van de prijsbepaling
De organisaties Questionmark en Foodwatch hebben onderzoek verricht naar de totstandkoming van de prijs van een voedingsproduct. Ze kwamen al snel tot de conclusie dat het enorm lastig is om de kosten van de verschillende componenten in de prijsopbouw te achterhalen.
De handelsprijzen komen tot stand in onderhandelingen met de leveranciers en die worden niet bekendgemaakt. Ook over de winstmarge van een specifiek product kwamen ze weinig te weten.
Supermarkten baseren de prijs van een product slechts deels op de inkoopprijs. Sommige producten zijn laaggeprijsd of worden zelfs onder de inkoopprijs verkocht om klanten aan te trekken, op andere producten wordt dan weer flink wat winst gemaakt. Die margemix of winstvariatie mikt op winstmaximalisatie en niet op het gezonder of duurzamer maken van jouw boodschappentas.
De overheid zou tussenbeide kunnen komen, maar grijpt niet in op de prijsbepaling. De marktwerking blijft een heilig huisje.
Doordat de correcte prijsopbouw voor de ogen van de consumenten verborgen blijft, profiteren voedselproducenten van de stijgende inflatie om nog hogere winsten bij elkaar te graaien. Vandaar de naam graaiflatie, het woord van het jaar in 2023.
Volgens een onderzoek van de Europese Centrale Bank was in 2022 en 2023 niet minder dan 60 procent van de inflatie te wijten aan graaiflatie. In juli 2023 diende de consumentenorganisatie Testaankoop een klacht in bij de Belgische Mededingingsautoriteit tegen die onredelijke prijsstijgingen, terwijl de grondstofprijzen waren gedaald.
Maar voedselfabrikanten weten ook dat prijsstijgingen een negatieve weerslag hebben op de verkoop. Daarom behouden fabrikanten de prijs van bepaalde producten, maar verminderen ze de hoeveelheid. Deze vorm van voedselbedrog staat bekend als krimpflatie.
De verkleining van de verpakking is zo miniem dat de koper het meestal niet opmerkt. De koper wordt op die manier op het verkeerde been gezet: door de inflatie stijgen de voedselprijzen, maar door dit bedrog heeft de consument de indruk dat de prijs van een product hetzelfde is gebleven, al krijgt hij minder waar voor zijn geld. Bovendien manipuleert dit bedrog onrechtstreeks de index van de consumptieprijzen.
In 2023 voerden de consumentenorganisatie Coventry Direct een onderzoek uit naar producten die in prijs stabiel bleven, maar in omvang waren gekrompen. Ze ontdekten dat het gemiddelde reductiepercentage van de productmaten 11,84 procent was. Zo verminderde Mondelez International in 2016 het gewicht van de Toblerone-reep van 170 gram naar 150 gram en die van 400 gram naar 360 gram, eenvoudigweg door de brug tussen de chocoladedriehoeken te vergroten.
Coca-Cola bakt het nog bruiner. In een recente advertentie staat de afbeelding van een ingeschonken glas Coca-Cola Zero met een bord sla ernaast. De tekst erbij luidt: “Wij helpen mensen hun suikerinname te reduceren. Door suikerreductie, nieuwe producten, kleinere verpakkingen en met onze marketingcampagnes.”
Maar wat blijkt? Naarmate de verpakkingen kleiner worden, stijgt de prijs per liter cola aanzienlijk. Dit geldt zowel voor reguliere Coca-Cola als voor Coca-Cola Zero. Je betaalt bijna het dubbele per liter voor een blikje van 150 ml in vergelijking met het blikje van 330 ml.
Foodopoly
Herman van Veen zong al in zijn lied Hilversum 3: ‘De melkboer lengde fluitend zijn melk een beetje aan.’ Vandaag is er veel meer aan de hand met prijsbepaling en vooral prijsmanipulatie. Die vindt niet plaats bij de boer of de melkboer, maar bij beurzen, investeringsfondsen, banken en multinationals.
De landbouw is een tak van de kapitalistische economie geworden en de wetten van de internationale concurrentie gelden nu ook voor de landbouw. Wie op de meest grootschalige manier met het meest ‘vakkundige’ gebruik van chemische meststoffen en pesticiden de grootste en goedkoopste productie op de markt brengt, wint de concurrentiestrijd. Wie op de grootste schaal koeien, varkens en kippen kan kweken met behulp van kunstmatige voeding en desnoods hormonen, verdient het meest.
Multinationals van de chemische industrie, zoals Monsanto en Bayer, en speculatie op de grondstoffenmarkten stuwen dat landbouwmodel voort. Zo kunnen vleesfabrieken door het afsluiten van termijncontracten en marktovereenkomsten de prijs van de grondstof ‘vee’ bepalen lang voor het slachten.
Er wordt druk gespeculeerd op de grondstofmarkten, wat de voedselmarkten gevoelig maakt voor bubbels en een financiële crash, wat op zijn beurt de wereldwijde voedseldistributie in gevaar kan brengen. Vooral arme landen betalen de rekening, want zij zijn het meest afhankelijk van graanimport.
Voor dit ‘Monopoly’ met voedsel werd de naam foodopoly bedacht. Alleen is foodopoly geen spel. Het is harde realiteit. Henry Kissinger, die adviseur was van meerdere Amerikaanse presidenten onder wie Nixon, formuleerde die business-politiek als volgt: ‘Controleer de olie en je controleert landen, controleer het voedsel en je controleert mensen.’ Het zou het programma van Trump kunnen samenvatten.
Staf Hendrickx is huisarts en auteur van het boek ‘Dit slik ik niet meer’.
Lees hier een recensie van het boek.
Dit opiniestuk is eerder gepubliceerd in Knack.
Bron: dewereldmorgen.be
by admin | feb 1, 2025 | Verkiezingen 2024
Onderzoek toont aan dat de Vlaming de plannen van de regeringsonderhandelaars steunt, zo schrijven alle grote media. Maar wie even doorklikt naar het onderzoek waarop die bewering gebaseerd is, merkt al snel dat die bewering helemaal niet klopt.
“Supernota kan op bijval rekenen”, zo kopte de VRT. “Veel steun voor afbouw ambtenarenpensioenen en beperking werkloosheid”, zo kopte De Morgen. “7 op de 10 steunen afbouw ambtenarenpensioenen en beperking werkloosheid”, zo kopt ook Het Laatste Nieuws.
De toon is gezet. De grote media brachten allemaal dezelfde boodschap: uit een ‘onderzoek van de UGent’ zou wetenschappelijk zijn aangetoond dat ‘de Vlaming’ achter ‘de supernota’ van Bart De Wever staat. Het enige probleem is: die boodschap klopt helemaal niet.
Geen wetenschappelijk artikel
Om te beginnen is het onderzoek waarnaar verwezen wordt een policy brief, geen wetenschappelijk artikel. Zo’n policy brief wordt wel degelijk ondertekend door academici waaronder in dit geval Stijn Baert, maar wordt – vaak op bestelling – geschreven met de expliciete bedoeling om het beleid te beïnvloeden. Dat vergeten de grote media in hun artikels te vermelden of te duiden.
Voor het aanleveren van data werd samengewerkt met onderzoeksbureau Bilendi. Het internetpanel dat zij de vragen lieten beantwoorden, is niet representatief voor de Vlaamse bevolking, maar ook daar worden geen vragen bij gesteld. Ook niet bij het idee dat je de maatregelen van de federale regering enkel aan Vlamingen voorlegt, trouwens.
Problemen met enquêtes
Sowieso is het maar de vraag in hoeverre het zinvol is om iets als ‘de publieke opinie’ te meten door middel van dit soort vragenlijsten.
De aanname van zulke vragenlijsten is dat een mening iets is dat je eenvoudigweg hebt, terwijl het in werkelijkheid iets is dat je op verschillende manieren vormt. Het idee dat mensen een vaststaande mening hebben over elk onderwerp en dat al die meningen samen ook een coherent geheel vormen is een zuivere fictie.
Vaak is het in enquêtes de vraagstelling die de mening die gemeten wordt, mee vormgeeft. Wanneer je in je vraag – zoals het onderzoek in kwestie doet – spreekt over “mensen die niet werken maar wel kunnen werken”, dan is die vraagstelling sterk sturend.
Naast de manier waarop de vragen gesteld worden, is het beeld dat je krijgt ook sterk afhankelijk van wélke vragen je stelt. De keuze om enkel de voorstellen te bevragen die op de onderhandelingstafel liggen, is op zich al een enorme inperking van het aantal ideeën waar de bevraagden over mogen nadenken.
De onderzoekers hadden ook vragen kunnen stellen zoals: zie je het zitten om twee jaar langer te werken? Of ‘vind je het een goed idee om te investeren in het leger ten koste van de sociale zekerheid?’ De antwoorden op zulke vragen zouden een heel ander beeld gegeven hebben.
Framing
Interessant daarbij is dat er voor een van de weinige progressieve ideeën die op tafel liggen, met name een vermogensbelasting, ook grote steun blijkt te zijn, maar dit niet de krantenkoppen heeft gehaald.
Dat zegt alles over dit zogenaamde onderzoek en de berichtgeving erover. De bedoeling was nooit om een objectief beeld te krijgen van de publieke opinie, voor zover het al wetenschappelijk verantwoord is om zelfs maar te doen alsof zoiets mogelijk zou zijn. De timing en de framing tonen duidelijk aan: de intentie was om het groeiende verzet van de vakbonden tegen de plannen van de onderhandelaars te counteren.
Dat bepaalde krachten hun framing willen opleggen, is op zich niets bijzonders.Dat men die framing een schijn van wetenschappelijke objectiviteit wil meegeven, is al een groter probleem. Maar hetgrootste probleem is dat de grote media dezeframingkritiekloos overnemen.
Bron: dewereldmorgen.be
