ABVV Jongeren en Jeunes FGTB: “Er is geen jongere die niet geraakt wordt”

Jongeren trekken steeds vaker in grote groepen mee met vakbondsbetogingen. Dat zagen we de afgelopen twee jaar al meerdere keren. Op 9 oktober willen ABVV Jongeren en Jeunes FGTB opnieuw een groot jongerenblok vormen. Waarom mobiliseren ze zo massaal?

“Werkgevers kunnen jongeren veel gemakkelijker voor veel kortere periodes aannemen en ontslaan. Tegelijk lukt het jongeren amper om voldoende dagen op te bouwen voor een uitkering.”

“Flexijobs worden uitgebreid, met 360 uur vrijwillig overwerk. Jongeren zitten het vaakst in die flexibele jobs, dus zij zullen dat ook als eersten voelen.”

Dat zijn enkele van de redenen waarom Ulla (ABVV Jongeren) en Isis (Jeunes FGTB) mobiliseren voor 9 oktober.

Aanval op jongeren

Welke maatregelen van Arizona zijn een aanval op jongeren?

Ulla: Werkgevers kunnen jongeren veel gemakkelijker voor veel kortere periodes aannemen en ontslaan. Dat terwijl jongeren heel moeilijk voldoende dagen opbouwen voor een uitkering. Die twee maatregelen sluiten samen de val. Als we kijken naar bijvoorbeeld de beperking van de inschakelingsuitkering tot één jaar, is hierdoor slechts 19,4 procent doorgestroomd naar werk. Dat betekent dat acht op de tien jongeren geen job hadden.

Het is heel duidelijk dat het beperken van die rechten geen probleem oplost. Daarnaast verdwijnt ook de werkloosheidsuitkering. Die wordt in de tijd beperkt. Wie dus net begint met minder dan vijf jaar beroepsverleden, verliest het recht op deze uitkering tussen augustus ’26 en juli ’27. Jongeren hebben ook geen lange loopbaan om op terug te vallen, dus dat is er gewoon niet. Daar vallen zij volledig uit.

Ten tweede ook de jobs zelf, de proefperiode komt terug en minimale wekelijkse arbeidsduur verdwijnt. Flexijobs worden uitgebreid, met 360 uur vrijwillig overwerk, waarvan 240 zonder extra loon of inhaalrust. Net omdat jongeren het vaakst in die flexibele jobs zitten, gaan zij dat ook het eerst voelen. 

Ten derde is er het pensioen. De pensioenmalus loopt op tot soms 400 euro per maand. Je begint met een interim en korte contracten en flexibele contracten. Wie zijn het slachtoffer daarvan? Dat zijn opnieuw jonge mensen die daar het vaakst in verzeild raken. Die gaan veel moeilijker een volledig pensioen opbouwen. 

Ten vierde: sinds januari zijn de sancties voor de zieken veel strenger, terwijl het burn-outrisico bij jonge werknemers dubbel zo snel stijgt. Dus je pakt de gevolgen dan wel aan, maar niet de oorzaak, zijnde de werkdruk. Dat is de rode draad die wij zien terugkomen.

Isis: Daarnaast is de verhoging van de pensioenleeftijd een hele belangrijke besparingsmaatregel. Jongeren zullen meer moeten betalen en tot veel later moeten gaan werken, terwijl ze ook nog eens slechtere arbeidsomstandigheden zullen hebben. Voor de verhoging van de btw zijn wij het, de jongeren, die de rekening nog meer zullen moeten betalen, omdat we nu pas aan onze loopbaan beginnen. We krijgen niet het loon dat de prijs van het leven volgt, maar wel de stijgende btw en steeds moeilijkere arbeidsomstandigheden.

Verder is er de wet-Quintin. Die wil de overheid de macht geven om feitelijke verenigingen te verbieden. Dat is echt niet oké. Hij wil de antifascistische verenigingen verbieden, maar eigenlijk betekent dat het verbieden van de verenigingen die zich organiseren, en die democratie en een tegenmacht in deze samenleving brengen.

Er is een nationaal en tweetalig jongerenblok. Wat is het belang daarvan?

Ulla: Goh, dat is net omdat jongeren zowel federaal, Vlaams als Waals geraakt worden, en ook telkens met dezelfde logica. Wie langer over zijn studies doet of wie niet direct werk vindt, wordt bestraft in plaats van geholpen. En federaal wordt die inschakelingsuitkering dan beperkt. In Vlaanderen wordt het groeipakket voor studenten gestopt als ze 23 jaar zijn in plaats van 25 jaar, terwijl de studietoelage wordt afgebouwd. In Wallonië is die kinderbijslag voor jongeren van 21 tot 25 sinds juli beperkt tot maximaal 12 maanden als ze niet meer studeren.

Dus dat is wel drie keer van drie regeringen het volle signaal: je mag niet falen. Als wij op maar één niveau zouden protesteren, of apart van elkaar, dan wordt er veel gemakkelijker met de vinger gewezen: “Dat is federaal, dat is Vlaams, dat is Waals.” Maar het is de som van al die maatregelen die we gaan voelen. En het is belangrijk om te begrijpen dat al de regeringen samen bouwen aan een project waarin er eigenlijk meer druk op jongeren komt, en de maatregelen als iets onvermijdelijks voorstellen voor de begroting, voor de arbeidsmarkt, productiviteit, welvaart enzovoort.

Jongeren moeten zich daar dan maar aan aanpassen. Terwijl wij zeggen: “Kijk, als je een generatie wilt met toekomst, die graag gaat werken, die lang ook kan werken, die gelukkig gaat werken, dan moet je het ook aanpakken waar het probleem zit. En dat is bij die werkdruk.”

Isis: Er is een blok: “Alle Jeugd Samen”. Dat is superbelangrijk, omdat de jeugd een centrale plaats heeft in de strijd. Op dit moment zien we dat in België jongeren al maanden en maanden bezig zijn zich in het hele land te organiseren, zowel in Wallonië als in Brussel en in Vlaanderen. Eigenlijk organiseren ze zich omdat ze zien dat de regering niet geeft om hen en dat ze er dus voor hebben gekozen om hun lot in eigen handen te nemen en te vechten voor hun toekomst.

Het zijn ook niet alleen de studenten. De studenten zijn vervoegd door scholieren van middelbare scholen. Dat is toch echt waanzinnig. En we zien dat zij nog steeds hun scholen blokkeren. We zien dat het ook niet alleen in België is. De jeugd is op dit moment zo indrukwekkend. Ze strijdt tegen de verhoging van het inschrijvingsgeld, ze strijdt voor een betere toekomst. En het is ook de jeugd die de volgende generatie zal zijn. Zij zijn hetdie in de eerste lijn alle aanvallen zal ondergaan die we momenteel krijgen.

Zij zijn het die langer zullen moeten werken. Zij zijn het die meer zal moeten betalen. Zij zijn het die arbeidsomstandigheden zullen krijgen die steeds verder achteruitgaan. Een jeugd die verenigd is tegenover onze echte vijand. Onze echte vijand is de regering, MR, Les Engagés, de N-VA, het zijn allemaal mensen die aan de macht zijn en die niet om ons geven. Dat is net wat zo sterk is, dat we zien dat sinds we een jongerenblok hebben, ons blok nog nooit zo groot en zo divers is geweest.

Er zijn steeds meer mensen die nog nooit hebben betoogd en die zich voor het eerst bij ons aansluiten. Dat is het belang van het jongerenblok en om morgen bij het jongerenblok aan te sluiten.

Wat denk je van de Vlaamse begroting waar net een akkoord over is?

Ulla: Vlaamse en federale maatregelen zijn domino-effecten van elkaar. Op federaal niveau beperkt Arizona de werkloosheidsuitkering in de tijd en de inschakelingsuitkering. Maar om een uitkering te krijgen moet je naar het OCMW. Het leefloon is federaal geregeld, maar OCMW’s hebben lokale besturen die van Vlaanderen afhangen. En de Vlaamse regering trekt de groei van het Gemeentefonds in. Dus het werkt elkaar constant tegen. Volgens de De Vereniging van Vlaamse Steden en Gemeenten gaat het bijna om een miljard euro minder inkomsten voor lokale besturen.

De Vlaamse premie voor activering van OCMW’s zou ook verdwijnen. Federaal worden de mensen dus richting het OCMW geduwd. Vlaams knijpen ze de middelen af om daar dan te helpen. Mensen worden ook gewoon constant van het kastje naar de muur gestuurd.

Daarnaast is er het VDAB. Wie op een uitkering valt, moet volgens de regering veel sneller aan het werk. Dat vraagt dan meer hulp, maar dan wordt er wel veel bespaard op de VDAB.

Je vraagt om te activeren, terwijl de mensen hierin begeleiden veel minder middelen krijgen. De focus is een begroting op orde krijgen, en bij mensen die het niet breed kunnen dragen. De Vlaamse regering rekent in de Septemberverklaring op bijna twee miljard euro besparingen in ’27, tot drie miljard in ’29.

Na de betoging morgen moet er dan federaal ook nog een paar miljard gevonden worden. Plots gaat de Vlaamse regering die federale dotatie ook gebruiken om haar begroting op orde te houden. En dat gaat dan ook wel weer weg bij dingen die voor jonge mensen wel belangrijk zijn en die een start mee faciliteren.

Bouchez bang

Bouchez heeft daarnet ook laten weten dat hij vraagt aan de vakbonden om 9 oktober uit te stellen. Wat vind je daarvan?

Isis: Ik moet er echt gewoon om lachen. Het toont gewoon dat hij bang is. Normaal gezien is zijn houding tegenover de mobilisatie heel neerbuigend: ‘Eigenlijk vertegenwoordigen de manifestaties bijna niemand. Jullie zijn maar een klein deel van de bevolking dat in opstand komt.’ 

En dan komt hij vandaag in een video zeggen: ‘Oké, wacht eigenlijk maar een paar dagen, alsjeblieft, de ordediensten kunnen het niet meer aan.’ Dat toont gewoon dat hij ziet dat hij aan het verliezen is en dat de meerderheid van de bevolking bij ons is. De meerderheid zit in de sociale beweging en is het niet eens met hem en al zijn bevriende politici die hem vergezellen.

Waarom vind je het belangrijk dat elke jongere meedoet aan 9 oktober?

Ulla: De beslissingen gaan nu genomen worden en de beslissingen die genomen worden, komen heel veel bij jongeren terecht. En jongeren moeten de som dragen van alle maatregelen, Vlaams, Waals, federaal. Tegen 13 oktober zou er een akkoord moeten zijn over de federale begroting. Ze moeten een paar miljard euro gaan zoeken. Dit moet eigenlijk een eerste heel duidelijke waarschuwing zijn, net op het moment dat de keuzes gemaakt worden.

Niemand gaat het in onze plaats doen. Dat is de kwestie. Het maakt ook niet uit in welke situatie je zit als jongere. Er is geen jongere voor wie het niet geldt. Ben je een student, dan gaat het over studiebeurzen, het groeipakket, de kotprijzen. Ben je werkzoekend, dan stopt de uitkering na een jaar. Ben je aan het werk, dan moet je flexibeler worden. Er is geen jongere waar het niet over gaat. Daarom is het zo belangrijk dat iedereen daar naartoe komt.

Isis: Het is belangrijk om je vrienden bewust te maken, maar het is ook vooral belangrijk om aan Bouchez te laten zien dat we niet gewoon jongeren zijn die niet naar school willen gaan of gewoon willen staken om te staken. We willen aan Bouchez laten zien dat we duidelijke eisen hebben, dat we heel goed weten waarom we dit doen. We hebben eisen die we willen uitschreeuwen.

Daarom moeten we daar massaal aanwezig zijn. We moeten laten zien dat de jeugd deel uitmaakt van de beweging, dat ook de jeugd zich op dit moment aan het mobiliseren is. En vooral dat ze de banden legt met de werkende klasse. Want eigenlijk krijgt de werkende klasse het ook heel, heel hard te verduren. En als we gewoon onze eigen manifestaties doen en niet allemaal samen, of als we besluiten elkaar aan te pakken, spelen we het spel van rechts. En dat zaait verdeeldheid onder ons. Daarom is het als jongere belangrijk dat we op de negende deelnemen aan de manifestatie.

Alternatieve begroting kan 21 miljard euro opbrengen

Wat is jullie boodschap aan Bart De Wever en aan Arizona? Wat moeten en kunnen zij wel doen?

Ulla: Ik denk dat die boodschap redelijk simpel is. Je mag de rekening gewoon niet bij jongeren leggen, omdat er andere keuzes mogelijk zijn. Ten eerste, kijk naar de sterkste schouders. Dan denk ik: het meest logische dat je kan doen, is uitgaan van een gezamenlijke alternatieve lijst die bijna 21 miljard euro kan opbrengen. En dat gaat dan van fiscale constructies, managementvennootschappen, tot gewoon een eerlijkere bijdrage van de grootste vermogens en kapitaalinkomsten. Maar dat zijn dan keuzes die je moet maken. En dat zijn geen onmogelijkheden. Terwijl de regering dan wel nog tien miljard moet zoeken, zeggen wij: ja, begin waar je die het makkelijkst vindt.

Ten tweede: er zijn wel rode lijnen die moeten worden gerespecteerd. Geen btw-verhoging, geen nieuwe aanval op de index, geen annualisering van de arbeidstijd. Want dat zijn exact maatregelen die de koopkracht raken, die de zekerheid raken en die van jongeren in het bijzonder. Want wie net begint in het leven, die heeft gewoon nog geen buffer. Dus die heeft die maatregelen het meest nodig.

En dan ten derde: kijk ook eens in eigen boezem. Bekijk eens of wat je al gedaan hebt, gewerkt heeft. De werkloosheidsuitkering moet mensen sneller aan het werk krijgen, maar als je dan naar de armoedebarometerkijkt, stroomt slechts zeventien procent door naar werk na het einde van een uitkering, 35 procent naar een leefloon en 33 procent valt gewoon door de mazen van het net. Voor jongeren geldt exact hetzelfde. Want zo’n inschakelingsuitkering na één jaar, dat creëert niet ineens jobs. Dat duwt jongeren in de eerste de beste job als ze al chance hebben.

Stop gewoon met rechten afbouwen en investeer in wat wel telt: begeleiding, opleidingen, duurzame jobs. En dan ten slotte: luister gewoon. De vakbonden zeggen dat het overleg de voorbije maanden meermaals werd genegeerd. Ik vind ook niet dat wij als jongeren het onmogelijke vragen. We vragen gewoon dat ze met ons praten in plaats van dat ze over ons beslissen. Ik denk dat dat het belangrijkste is.

Isis: Ze moeten ermee stoppen. Ze moeten aanvaarden dat wij degenen zijn die de strijd aan het voeren zijn, dat we hen al op heel wat punten hebben doen terugkrabbelen en dat we nu niet zomaar gaan stoppen. Op dit moment ziet iedereen heel duidelijk hoe hun spel in elkaar zit, van de jongste tot de oudste. 

Ze moeten ophouden zichzelf voor de gek te houden en ze moeten stoppen met niet naar ons te luisteren. Wij zullen ervoor zorgen dat er naar ons geluisterd wordt. We zullen doorgaan met de mobilisaties, tot we degelijke lonen krijgen, degelijke arbeidsomstandigheden, goede omstandigheden in het onderwijs, onderwijs dat toegankelijk is voor iedereen. Kortom, zodat we gewoon menswaardig kunnen leven.

Ulla Walravens is 23 jaar en werkt voor ABVV Jongeren. “Ik neem het politiek-syndicale pakket op mij, zijnde jongerenblokbetogingen, politieke acties, politieke lijnen uittekenen samen met onze jongerencommissie.”

Isis Pohl is animator bij Jeunes FGTB in Brussel. “Ik organiseer de jeugd of help de jeugd zichzelf te organiseren door opleidingen te geven, aan sensibilisering te doen, naar betogingen te gaan, momenten te creëren waarop zij ook hun woede kunnen uiten, of gewoon door projecten te ondersteunen die zij zelf dragen.”

Bron: Dewereldmorgen.be

Nationale betoging: “Wanneer gaat de regering zich druk maken om de stijgende levenskosten?”

Nationale betoging: “Wanneer gaat de regering zich druk maken om de stijgende levenskosten?”

Meer dan 50.000 mensen uit het hele land, van alle leeftijden en uit de meest diverse sectoren, zijn naar Brussel afgereisd om te betogen tegen de besparingsplannen van de federale regering. Bouchez vroeg gisteren nog aan de vakbonden om hun betogingen uit te stellen, maar in plaats daarvan zouden ze zich volgens al deze mensen druk mogen maken om de stijgende levenskosten.

Vergezeld met veel lawaai en speeches van een honderdtal mensen belde Ann Vermorgen, voorzitter van de vakbond ACV, vanmorgen rond 8u30 aan bij het hoofdkwartier van N-VA in Brussel. Of ze binnen kon om de stem van werknemers rechtstreeks tot bij de politici te brengen, die dit weekend opnieuw onderhandelen over de begroting, de koopkracht, de pensioenen en de sociale bescherming? De deur bleef dicht. 

Rechtstreeks naar de politieke beslissers

Ook aan de hoofdkwartieren van Vooruit, CD&V, Les Engagés en MR belden luidruchtige ACV-delegaties aan. Ook bij MR bleef de deur dicht. Maar bij de overige drie partijen was Ann Vermorgen welkom met medewerkers uit de zorg- en welzijnssector, huishoudhulpen en openbare diensten die kwamen getuigen over de impact van de besparingsmaatregelen op hun koopkracht. 

“We wilden vandaag niet op afstand blijven roepen. We zijn rechtstreeks naar de politieke beslissers gestapt met de verhalen van wie elke dag dit land doet draaien”, aldus Vermorgen. 

Zo getuigde huishoudhulp Sandra over de uren die ze verliest nu dienstencheques duurder worden, en terwijl het bedrijf waar haar echtgenoot werk failliet gaat. Een militante uit de maatwerksector gaf aan dat collega’s elke dag gaan werken, maar op het einde van de maand moeten kiezen tussen eten in de koelkast of andere kosten betalen.

Tijdens de bezoeken klonk een duidelijke boodschap: er bestaan wel degelijk alternatieven voor besparingen die de koopkracht van gezinnen raken. Het ACV pleit onder meer voor het aanpakken van fiscale achterpoortjes en belastingontwijking, een eerlijkere bijdrage van grote vermogens en uitzonderlijke winsten, en het beschermen van de index en de sociale zekerheid.

‘Verdere aanpassing index onbespreekbaar’

Bij CD&V gaven ondervoorzitter Robrecht Bothuyne en federaal kabinetschef Nicole de Moor aan dat dat ze een rechtvaardige verdeling van de lasten voorstaan. Men stelde dat alle vormen van belastingontduiking en belastingontwijking moeten worden aangepakt, net als subsidies die de investering niet waard blijken, zoals die voor eerste aanwerving.

Voorzitter Conner Rousseau van Vooruit toonde zich bekommerd om de zorgen van de getuigen. Voor de partij is een verdere aanpassing van de index onbespreekbaar. Volgens hen lagen er wel meerdere slechte indexvoorstellen op de onderhandelingstafel.

Bij Les Engagés had voorzitter Yvan Verougstraete oren naar een andere aanpak van managementvennootschappen, salariswagens en bedrijfssteun. Ze toonden zich bereid om ook de bijdragen op studentenarbeid kritisch tegen het licht te houden, zodat ook studenten correct bijdragen en rechten opbouwen.

MR-voorzitter Georges-Louis Bouchez, die gisteren nog opriep tot uitstel van de actiedag, bood de delegatie wel aan om elkaar maandagnamiddag te ontmoeten. En hoewel Axel Ronse van N-VA vanmorgen op Radio 1 nog opvallend opmerkte dat hij de bezorgdheden begrijpt en ‘de geschillen’ aan de kant moesten, bleef als het erop aankwam de deur bij hen helaas na drie keer bellen dus dicht. ‘Werknemers zijn hier niet welkom’, besluit Ann Vermorgen.

Nationale betoging

Ondertussen liep het plein voor Centraal Station en de Kunstberg ernaast helemaal vol met mensen uit het hele land, van scholieren en studenten, tot werkenden, langdurig zieken en gepensioneerden, die zich klaarmaakten om met de vakbond ABVV voorop ook te gaan betogen tegen de besparingsplannen van de Arizona-regering. 

We spraken onder andere met een leerkracht, een arbeider in de chemie-sector, een huisarts, een medewerker van De Lijn, een scholiere en een verkoopster in de Carrefour over waarom ze meebetoogden. Een korte videoreportage van hun getuigenissen:

https://www.instagram.com/p/DeRtY2KK7Mp

Bron: Dewereldmorgen.be

Waarom deze begroting over veel meer gaat dan 10 miljard

Terwijl het klimaat ontspoort en de schuldencrisis dreigt, kiest de regering voor militarisering en besparingen. Maar het geld zit waar het niet belast wordt. Verzet is meer dan ooit noodzakelijk.

Een begroting is veel meer dan een droge optelsom van inkomsten en uitgaven. Ze is een van de belangrijkste instrumenten waarmee een regering haar sociaaleconomische koers vastlegt. In de begroting wordt duidelijk welke maatschappelijke keuzes financieel mogelijk worden gemaakt en welke niet.

In essentie gaat het over de vraag hoe lasten en welvaart over de samenleving worden verdeeld. Via belastingen op arbeid, consumptie, vermogen en bedrijven bepaalt een regering wie de rekening betaalt. Via uitgaven voor sociale zekerheid, gezondheidszorg, onderwijs, defensie, veiligheid of klimaatbeleid beslist ze welke groepen en sectoren steun krijgen.

Daarmee stuurt een begroting ook de mate waarin ongelijkheid wordt gecorrigeerd of net verdiept. Investeren in infrastructuur, huisvesting, onderzoek en energietransitie leidt tot een andere samenleving dan wanneer middelen vooral naar veiligheid en bewapening gaan. Een begroting zegt dus niet alleen iets over de financiële toestand van een land, maar ook over de toekomst die een regering voor ogen heeft.

Welfare or warfare?

Om de Belgische begroting opnieuw op het Europese spoor te krijgen en de hoge schuldenlast te verlagen zoekt de Arizona-regering 10 miljard euro. Verschillende pistes komen daarbij in aanmerking: besparen in de gezondheidszorg, hervormen van pensioenen en arbeidsmarkt, snoeien in overheidsuitgaven of nieuwe inkomsten zoeken via verhoogde btw of andere belastingen. 

Daarover bekvechten de verschillende coalitiepartners met elkaar en dat wordt breed uitgesmeerd in de pers. Die aspecten zijn zeker niet onbelangrijk, maar door daarop te focussen houdt men meer fundamentele zaken uit het gezichtsveld. 

Waar nauwelijks discussie over is, is de geplande verhoging van defensie-uitgaven. Heel vreemd, want het gaat hier over astronomische bedragen. Als we tegemoet komen aan de vraag van Trump om 5 procent van ons bruto nationaal product te besteden aan bewapening, dan zouden we jaarlijks maar liefst 24 miljard extra daaraan moeten uitgeven.[1] 

Zelfs als we daar maar gedeeltelijk aan tegemoet zullen komen, zal het jaarlijks gaan over ettelijke miljarden bovenop de inspanningen die we vandaag zouden moeten doen. Dat zal niet kunnen worden opgevangen met enkele besparingen in de marge. Het zal de regering in de toekomst dwingen tot harde begrotingskeuzes: snijden in sociale zekerheid en gezondheidszorg, de druk op de arbeidsmarkt verhogen en steeds meer publieke middelen richting kapitaal en defensie-industrie verschuiven.

In die context zullen tegenmachten zoals vakbonden, ziekenfondsen, verenigingen en sociale bewegingen steeds meer worden gezien als hinderpalen en obstakels die omzeild moeten worden, ingeperkt of verzwakt. Dat ziekenfondsen in het vizier liggen onder het mom van efficiëntie en neutraliteit is geen toeval, idem voor de vakbonden als het gaat over de uitbetaling van werkloosheidsuitkeringen. De piste van Jan Jambon om vakbonden en ziekenfondsen te belasten zoals vennootschappen past daar perfect in. 

Samengevat, om de militaristische logica door te drukken, zal er zwaar ingehakt moeten worden op de sociale welvaart en dat kan alleen maar door de sociale bewegingen die daarmee verbonden zijn, te verzwakken. 

Geen geld? 

Net als de vorige regering hanteert de regering de Wever een doemdenken. We leven boven onze stand, er is te weinig geld en de schuldenlast is onhoudbaar geworden. Daarom moeten we dringend inleveren. Dit refrein wordt herhaald en versterkt door de Nationale Bank en de internationale markten. 

België torst inderdaad met een torenhoge overheidsschuld die druk zet op de begroting, maar wat zij er niet bij zeggen, is dat er in België massa’s geld is. Sterker, heel wat bedrijven en superrijken weten gewoon met hun kapitaal geen blijf. Jaarlijks verkassen Belgische bedrijven voor meer dan 400 miljard euro naar belastingparadijzen.[2] Het jaarlijks verlies aan belastinginkomsten voor België door belastingontduiking en -ontwijking wordt geschat op 30 miljard euro, denk daarbij onder andere aan de wildgroei van managementvennootschappen.

Jaarlijks krijgen bedrijven bovendien miljarden cadeau van de overheid in de vorm van loonsubsidies en kortingen op werkgeversbijdragen, zonder dat daar daadwerkelijke tegenprestaties tegenover staan op het gebied van werkgelegenheid, lonen of investeringen. In 2025 bedroeg die gulle steun bijna 24 miljard euro. 

Geld zat. Als we nog maar een klein deel van deze bedragen belasten of aanspreken, dan is een begrotingsoverschot zelfs vlot mogelijk. Het straffe is dat voor ‘het geld halen waar het zit’ een groot politiek draagvlak bestaat. Een recente peiling geeft aan dat 80 procent van de bevolking voorstander is van een extra belasting op grote vermogens. 

Dat overweldigend hoge percentage is doorheen de jaren vrij constant gebleven, maar heeft zich nog nooit vertaald in daadwerkelijke actie. Je kan niet anders dan vaststellen dat de kloof tussen de politieke klasse en de gewone bevolking bijzonder groot is. 

Klimaat, hoezo?

Een andere olifant in de kamer van de huidige begrotingsgesprekken is het klimaat. Volgens het Belgische Centrum voor Risicoanalyse van Klimaatverandering CERAC, kostten de hittegolven van de voorbije zomer de Belgische economie ongeveer 6 miljard euro. Dat is meer dan de helft van wat De Wever probeert te besparen. 

Je zou dan verwachten dat deze begroting wordt aangewend om serieuze investeringen te plannen, zowel om klimaatverandering tegen te gaan als om zich eraan aan te passen. Daarvan is geen sprake, men steekt de kop in het zand en het is wachten op nieuwe regenrampen, droogtes of hittegolven. 

Verzet meer dan ooit noodzakelijk

Het belang van deze begroting kan niet overschat worden. Achter de cijfers schuilt een fundamentele politieke strijd over welke samenleving we willen en wie de rekening daarvan gepresenteerd krijgt. Kiezen we voor welfare of warfare? Kiezen we voor het beschermen van de sociale zekerheid, voor werkbaar werk, goede gezondheidszorg en onderwijs, en een stevig klimaatplan, of gaan we voor militarisering en de afbraak van de welvaartsstaat? 

Maar er is meer aan de hand. Deze begroting kadert in een poging om de krachtsverhoudingen te wijzigen ten nadele van de sociale bewegingen en de wereld van de arbeid, ten voordele van het bedrijfsleven. Ons toekomstig maatschappijmodel staat op het spel. 

Daarom is verzet meer dan ooit noodzakelijk. Het afgelopen jaar was het aantal stakingsdagen uitzonderlijk hoog. Opvallend is dat de steun voor protestacties en stakingen niet afneemt, maar juist groeit. In Vlaanderen steeg deze steun het afgelopen jaar van 59 naar 67 procent, in Wallonië van 78 naar 82 procent en in Brussel van 77 naar 81 procent.

Krachtig verzet zal nodig zijn om de begroting in de juiste richting te krijgen. De grote betoging van 9 oktober komt alvast juist op tijd.

Lees ook het uitstekend themanummer van Lava over het verzet tegen Arizona. 

Notes:

[1] In 2024 gaven we 1,3 procent uit aan defensie, daar moet dus 3,7 procent bovenop. Met een bnp van 642 miljard euro in 2025 komt dat neer op 23,8 miljard euro. 

[2] In 2023 (meest recente cijfer) ging het om 465 miljard euro, in 2022 om 457 miljard euro. 

Bron: DeWereldMorgen.be

Nationale staking

VRT gaat maandag op zwart: radio-en tv-aanbod sterk beperkt, ‘Blokken’ en ‘Thuis’ krijgen later dubbele aflevering

Op vrijdag 9 oktober en maandag 12 oktober organiseren de vakbonden twee nationale stakingsdagen. Volg alle ontwikkelingen over de nationale stakingsdagen in onze liveblog.

De VRT beperkt maandag zowel zijn radio- als televisieaanbod. Dat bevestigt woordvoerder Yasmine Van der Borght. Vakbond ACOD waarschuwt dat de impact groot zal zijn. “Slechts enkele nieuwsprogramma’s zullen met een minimumbezetting kunnen doorgaan”, klinkt het in een persbericht.

Radioluisteraars zullen op de VRT-zenders vooral muziek horen, telkens aangepast aan de stijl van het specifieke net. Op Radio 1 gaat het duidingsprogramma ‘De Ochtend’ verkort door van 7 tot 9 uur. Elk uur is er wel een nieuwsuitzending, maar er zal geen regionaal nieuws te horen zijn.

Wie naar VRT 1 of VRT Canvas kijkt, krijgt archiefprogramma’s, ingekorte journaals en ’s avonds het duidingsprogramma ‘Terzake’ te zien. Ook Ketnet zendt vooraf ingestelde programma’s uit. 

Dat betekent dat heel wat vertrouwde uitzendingen maandag geschrapt worden. ‘Dagelijkse Kost’, ‘Blokken’ en ‘Thuis’ schuiven door en krijgen later een dubbele aflevering. ‘Switch’ wordt zondag al uitgezonden na ‘De Twaalf’. ‘Dwars door de Pyreneeën’, ‘F*ck You, Flik’ en ‘De Poorten van Europa’ schuiven een week door. De uitzending van ‘De Ideale Wereld’ valt volledig weg.

Doorheen de dag zendt de publieke omroep ook audioboodschappen, visuele pancartes en digitale banners uit om de stakingsactie toe te lichten.

akbonden gaan niet in op vraag van Bouchez om acties uit te stellen

ACV en ABVV gaan niet in op de oproep van MR-voorzitter Georges-Louis Bouchez om de geplande acties van vrijdag uit te stellen wegens het recente geweld.

Bouchez roept de bonden op de manifestatie enkele dagen uit te stellen gezien het geweld in de marge van het studentenprotest in Franstalig België. Hij stelt voor in de plaats vrijdag rond de tafel te zitten met al de vakbonden voor een constructieve dialoog over de begroting.

Het ABVV, dat vrijdag een nationale betoging in Brussel organiseert, gaat niet in op die oproep. Voorzitter Bert Engelaar stelt dat niet kan worden geraakt aan het recht om vreedzaam te betogen. “Morgen betogen we in Brussel. Vreedzaam, vastberaden en met één duidelijke boodschap: haal het geld waar het zit en stop met de rekening telkens opnieuw naar de gewone mensen door te schuiven”, zegt hij op sociale media.

ACV, dat vrijdag niet meestapt in de betoging maar langsgaat bij de hoofdkantoren van de federale regeringspartijen, vindt de oproep van Bouchez “raar”, net omdat de vakbond tijdens zijn actie een onderhoud vraagt aan de regeringspartijen. “Het doel van ons bezoek morgen is net om in gesprek te gaan en beluisterd te worden”, aldus de vakbond.

Het Verbond van Belgische Ondernemingen (VBO) stelt dat de ondernemers de opeenvolging van stakingen en blokkades beu zijn. Er wordt kostbare tijd en energie verspild aan het tegenhouden van noodzakelijke hervormingen, klinkt het. “Het VBO is bij uitstek de partner die rond deze problematiek met de vakbonden in dialoog wil gaan: niet via de straat, maar wel aan de onderhandelingstafel”, zo zegt CEO Pieter Timmermans.

Hinder door nationale actiedag op 9 oktober: dit zijn je rechten en plichten op het werk

De nationale staking van vrijdag 9 oktober belooft opnieuw voor flink wat hinder te zorgen. Heb je recht op een vergoeding als je door de acties niet op je werk geraakt? Maar wat als je zelf meestaakt? Krijg je dan nog loon? 

Wij hebben de belangrijkste antwoorden op een rij gezet. Lees hier meer daarover.

Ongeveer 40 procent van bussen en trams van De Lijn rijdt vrijdag niet door nationale betoging

Door de vakbondsacties is er bij De Lijn een alternatieve dienstverlening. “Over heel Vlaanderen zal gemiddeld 60 procent van alle bussen en trams rijden”, zegt de openbaarvervoermaatschappij.

In de stad Antwerpen zal minder dan de helft van de bussen en trams rijden (46 procent). Per provincie wordt de meeste hinder verwacht in Vlaams-Brabant, met 54 procent van de nromale dienstregeling. Dan volgen Antwerpen (58 procent), Limburg (61 procent), West-Vlaanderen (65 procent) en Oost-Vlaanderen (71 procent). En ongeveer twee op de drie kusttrams zullen rijden.

De reisplanner van De Lijn is aangepast. Alleen de bussen en trams die zullen rijden, staan erin. Al kan het zijn dat er hier en daar nog een rit uitvalt, bijvoorbeeld omdat een chauffeur ziek valt.

Bron: HLN.be

Superrijken verlaten VK: in twee jaar vlucht 160 miljard dollar aan vermogen weg

Superrijken verlaten VK: in twee jaar vlucht 160 miljard dollar aan vermogen weg

Fernand Huts, de eigenaar van Katoen Natie, is lang niet de enige rijke die het Verenigd Koninkrijk de rug heeft toegekeerd sinds de Labour-regering de belastingen voor de rijkste inwoners heeft verhoogd. In de voorbije twee jaar alleen al vertrokken miljardairs met een gezamenlijk vermogen van naar schatting 160 miljard dollar uit het land. 

Er is een grote uittocht van rijken uit het Verenigd Koninkrijk aan de gang: het totale vermogen van mensen uit de Bloomberg Billionaires Index die de voorbije twee jaar zijn vertrokken of de banden losser hebben gemaakt, bedraagt 160 miljard dollar (143 miljard euro). De uitstroom heeft grote gevolgen. De hoogste 1 procent van de Britse verdieners is volgens overheidscijfers goed voor ongeveer 27 procent van alle inkomstenbelasting. 

De 160 miljard dollar die het Amerikaanse persbureau Bloomberg op de uitstroom plakt, slaat op de waarde van de vermogens van de betrokken personen en families. Dat bedrag is groter dan het totale vermogen van de miljardairs die volgens de index nog wél in het Verenigd Koninkrijk zijn gevestigd.

Wie zijn de belangrijkste vertrekkers?

Lakshmi Mittal, eigenaar van het grootste staalconcern ter wereld Mittal Steel, is met een fortuin van meer dan 40 miljard dollar de belangrijkste miljardair die de voorbije twee jaar het Verenigd Koninkrijk heeft verlaten. Hij verdeelt zijn tijd nu tussen Zwitserland en Dubai.

Een ander voorbeeld is Chris Rokos, de oprichter van hefboomfonds Rokos Capital Management. Zijn vermogen wordt op 4 miljard dollar geraamd. Vorig jaar stond hij op de derde plaats in de jaarlijkse ranglijst van de grootste belastingbetalers in het Verenigd Koninkrijk van The Sunday Times. Volgens schattingen betaalde hij dat jaar 330 miljoen pond (zo’n 380 miljoen euro) aan belastingen. Hij verhuisde zijn fiscale residentie naar Griekenland.

Er zijn daarnaast nog tientallen rijke individuen of families, met samen een vermogen van tientallen miljarden dollar, die het land verlieten. Onder hen ook twee Belgen. Fernand Huts, eigenaar van Katoen Natie met een geschat vermogen van rond de 5 miljard dollar, trok van Kent naar Italië, meer bepaald naar Tonco in Piemonte, in de buurt van Asti.

De Belgische miljardair Frédéric de Mévius, telg uit een van de drie families die aan de oorsprong van AB InBev liggen, verliet Londen en zou zich terug in Belgïe hebben gevestigd. 

Waarom verhuisden ze?

Frédéric de Mévius is in de lijst een uitzonderlijk geval, aangezien hij terugkeerde naar België, dat niet meteen bekendstaat als een belastingparadijs. Zijn verhuizing zal dus wellicht andere dan fiscale motieven hebben. Dat kan natuurlijk ook gelden voor de andere miljardairs die Verenigd Koninkrijk hebben verlaten.

Maar volgens Bloomberg heeft de vlucht van gefortuneerden uit het Verenigd Koninkrijk veel zoniet alles te maken met het feit dat het land de rijken zwaarder is gaan belasten. Zo werd bijvoorbeeld het zogenaamde non-domiciled-regime afgeschaft. Dat regime maakte het voor bepaalde rijke buitenlandse inwoners mogelijk hun buitenlandse inkomsten en vermogen fiscaal anders te behandelen dan die van gewone Britse inwoners.

Maar niet alleen bestaande belastingen speelden mee. Bloomberg en andere media wijzen ook op de onzekerheid rond mogelijke toekomstige fiscale verhogingen, bijvoorbeeld van vermogenswinst- en erfbelasting waaraan wordt gedacht. Sommige rijken hebben niet gewacht op een beslissing en zijn alvast verhuisd.

Naar welke landen trekken ze?

Zo goed als alle rijken verhuisden naar fiscale paradijzen of naar landen die gefortuneerden lokken met aantrekkelijke belastingtarieven. Zo biedt Italië, waar Huts naar verkaste, aan zeer vermogende particulieren de zogenaamde lump sum tax of forfaitaire belasting aan: wie minstens negen van de laatste tien jaar geen fiscaal resident was in Italië, kan een vast bedrag betalen aan de Italiaanse fiscus, op alle buitenlandse inkomsten, hoe hoog die ook zijn. 

Die vorm van vlaktaks werd in 2017 door de centrumlinkse regering van premier Matteo Renzi ingevoerd om vermogende buitenlanders aan te trekken. Met de lump sum tax betaalt u vandaag in Italië op buitenlandse inkomsten nooit meer dan 300.000 euro aan belastingen. Het systeem geldt voor maximaal 15 jaar. Bovendien kan de regeling worden uitgebreid naar gezinsleden, die op hun buitenlandse inkomsten dan maar een vervangende belasting betalen van 25.000 euro per gezinslid.

Volgens het Italiaanse ministerie van Financiën hebben van 2017 tot eind 2022 2730 mensen zich gemeld om het fiscale gunstregime te kunnen genieten. In 2023 zouden daar naar schatting nog eens bijna 1500 gefortuneerden bijgekomen zijn. Recentere cijfers en schattingen zijn er niet, maar tussen de lancering van de vlaktaks en de verdubbeling in 2024 gaat het dus al zeker om 4000 mensen.

Naast Italië trokken de rijken vanuit het Verenigd Koninkrijk vooral naar  Monaco, Zwitserland, de Verenigde Arabische Emiraten en ook Griekenland.

Bron: knack.be