by admin | apr 14, 2023 | Onderwijs
Vlaams minister van Onderwijs Ben Weyts roept een ‘Excellentiefonds’ in het leven om ambitie in het onderwijs verder te stimuleren en om leerlingen extra uit te dagen. Zo zal het Excellentiefonds onder meer nieuwe wedstrijden voor leerlingen lanceren. Weyts maakt 1,5 miljoen euro vrij om het fonds op te starten, in eerste instantie in het beroeps- en technisch onderwijs. Scholen, beroepsfederaties, bedrijven en andere organisaties kunnen tot 21 mei een ambitieus voorstel indienen. “Ambitie en competitie zijn geen vieze woorden. Excelleren moet aangemoedigd en beloond worden”, zegt Weyts. “We willen de uitstraling van het BSO en het TSO versterken door zeker ook in de technische en beroepsopleidingen excelleren in de verf te zetten”.
Er zijn in Vlaanderen heel wat scholen die zeer ambitieus zijn en leerlingen aanmoedigen om boven zichzelf uit te stijgen. Veel van die inspanningen blijven echter onder de waterlijn. Schoolwedstrijden en olympiades dragen de excellentie wel uit, maar de initiatieven zijn vaak versnipperd of relatief bescheiden en doorgaans vooral gericht op het Algemeen Secundair Onderwijs (ASO). Er is nog veel potentieel in het beroeps- en technisch secundair onderwijs dat vandaag onvoldoende benut wordt. In heel het onderwijs liggen nog veel kansen om excelleren aan te moedigen en om onze grootste uitblinkers te belonen. Ook de Commissie Beter Onderwijs onder leiding van Philip Brinckman gaf het advies om excelleren veel meer te stimuleren.
Meer uitstraling BSO en TSO
Het Excellentiefonds sluit aan bij een breder beleid om het BSO en TSO de uitstraling te geven die ons arbeidsmarktgericht onderwijs verdient. Zo kwam er eerder onder meer extra middelen voor didactisch materiaal in het arbeidsmarktgericht onderwijs, voor STEM-projecten die leerlingen al vanaf de kleuterklas warm maken voor techniek en voor virtual reality-toepassingen die alleen in BSO en TSO gebruikt worden.
Beste halen uit leerlingen “In het verleden lag de focus vaak op een gelijkheidsstreven en jammer genoeg ging dat soms ten koste van de even belangrijke focus op excelleren en ambitie. Soms ging men competitie tussen leerlingen zelfs verdacht maken, terwijl een prestigieuze wedstrijd net het beste uit onze leerlingen kan halen”, zegt Weyts. “Het Excellentiefonds kiest complexloos voor ambitie, voor onze uitblinkers en voor het volledige potentieel dat in leerlingen zit”. Bron: N-Va
by admin | apr 14, 2023 | Sectoren
Neutr-On wil een 30-urenweek. Veel werknemers zouden er sito presto voor tekenen. Terecht, want zo’n korte werkweek doet wonderen voor onze gezondheid en work-lifebalans. Helaas is het (nog) niet de realiteit.
Vierdagenwerkweek of werkdagen van zes uur
Elke week een verlengd weekend. En dat terwijl je hetzelfde salaris krijgt. Zou jij hier “nee” tegen zeggen?
Het was de 34-jarige Finse premier Sanna Marin die de piste voor de vierdagenwerkweek opperde tijdens een debat in augustus 2019. Op dat moment was ze minister van Verkeer, en dus nog geen premier. Marin sprak er over mogelijke denkpistes om een vierdagenwerkweek in te voeren of om de werkdagen in te korten tot zes uur.
In ons land lanceerde toenmalig PS-voorzitter Elio Di Rupo in 2016 al een voorstel voor een werkweek van 32 uren met behoud van loon. “Minder burn-outs bij de mensen, meer productiviteit voor de bedrijven”, klonk zijn motivatie.
Werktijdverkorting leidt tot hogere productiviteit?
Want zo’n vierdaagse werkweek zou nu eenmaal beter werken. In Scandinavië wordt al langer geëxperimenteerd met kortere werkdagen of -weken. Zo werkten in het Zweedse Göteborg 68 verpleegkundigen van het rusthuis Svartedalen twee jaar lang 30 uur per week, in plaats van 37 uur. Daarbij behielden ze het salaris van hun volledige werkweek.
De zorgkundigen gaven daarbij aan dat ze fitter en meer gemotiveerd waren, waardoor ze productiever waren, minder fouten maakten in hun werk en het aantal burn-outs afnam. En de rusthuisbewoners? Wat ‘de kwaliteit van de zorg’ betreft, rapporteerden ze een meer positieve ervaring.
Verschillende bedrijven experimenteren al langer met kortere werkdagen. Zo testte Microsoft Japan een systeem waarbij verschillende werknemers maar vier dagen per week moesten werken in plaats van vijf. De resultaten waren verbluffend: ondanks de kortere week nam de productiviteit met maar liefst 40% toe.
Tools en technologie voor een beter leven.
Ondanks het kostenplaatje van het Zweedse experiment, werden voor het verplegend personeel en de rusthuisbewoners uitsluitend positieve resultaten vastgesteld. Het debat over de kortere werkweek zal dus niet vlug gaan liggen. Daarvoor is de vraag naar een betere work-lifebalans en meer werkbaar werk te groot. Volgens Jack Ma (Alibaba) en Bill Gates (Microsoft) zullen we in de toekomst over de tools en technologie beschikken om minder te werken en beter te leven. Automatisering, artificiële intelligentie en robotica gaan voor werknemers en bedrijven veel zoete vruchten opleveren. Zoals een toename van de productiviteit, economische groei en minder werkuren. Volgens Neutr-On zijn het vooral de grote vakbonden die hun leden bedriegen en er voor zorgen dat de kloof tussen de armen en de rijken groter wordt.
by admin | apr 14, 2023 | Economie
Sommige sectoren maakten in de vorige economische crisis meer winst dan in 2019. Er zouden dan ook aanzienlijke middelen kunnen worden vrijgemaakt om de huishoudens en bedrijven die onder de crisis te lijden hebben, te ondersteunen.
Wanneer bijvoorbeeld de luchtvaart of de bakkerijsector in moeilijkheden verkeert, weten de mensen dat. De vertegenwoordigers van die sectoren luiden de noodklok zodat iedereen op de hoogte is en de overheid bijspringt. Zo kreeg Brussels Airlines, een dochteronderneming van Europa’s grootste luchtvaartmaatschappij Lufthansa, tijdens de COVID-19-pandemie 290 miljoen euro overheidssteun van België. Wanneer daarentegen een sector recordwinsten maakt, blijft het oorverdovend stil. De wereldwijde voedselgigant Cargill bijvoorbeeld heeft sinds de verhoging van de prijs van zijn basisproducten in 2020, de publicatie van zijn financieel verslag stopgezet.
Maar juist nu maken veel bedrijven overwinsten, en dat zijn niet alleen gas- en elektriciteitsproducenten. Het is dus belangrijk dat we weten wie ze zijn. De crisis moet immers door iemand betaald worden. En dat zullen ofwel de werkers zijn die er niet om gevraagd hebben en er niet verantwoordelijk voor zijn, ofwel zij die er onbedoeld van profiteren of mee de inflatie veroorzaakt hebben.
Met overwinst bedoelen we de bijkomende winst in vergelijking met wat werd gerealiseerd eind 2019, dat voor de ondernemingen een zeer goed jaar kan genoemd worden. Zo bekomen we een overzicht van de sectoren die recordwinsten boeken. De gebruikte winstindicator is het bruto-exploitatieoverschot, dat wil zeggen de winst vóór investeringen, financieel resultaat en belastingbetalingen. Dat wordt vergeleken met de evolutie van de loonmassa zodat het contrast heel duidelijk wordt en we het discours van de werkgevers, die de oorzaak van de inflatie leggen bij de loonindexering, kunnen onderuithalen.
In de meeste sectoren stijgen de winsten tussen begin 2021 en medio 2022 in vergelijking met 2019. In de maakindustrie (metaal-, voedings- en farmaceutische ondernemingen…) nemen ze toe met 5 miljard euro, in de energie- en vastgoedsector met 4 miljard euro, en in de financiële sector en bedrijfsondersteunende activiteiten (consultancy, schoonmaak, beveiliging, uitzendwerk…) met 3 miljard euro. Hier is geen sprake van post-COVID-19-vertekening aangezien de recordwinsten worden vergeleken met de winsten van het jaar 2019.
In totaal bedraagt de overwinst in vergelijking met 2019 25 miljard euro. Dit is een enorm bedrag, dat overeenkomt met tien jaar financiering van de NMBS. Er zouden dus aanzienlijke middelen kunnen worden aangewend om de gezinnen en de ondernemingen die onder de crisis te lijden hebben, te ondersteunen. Dat is een kwestie van politieke keuze. De regering heft een overwinstbelasting in de energiesector, maar overwinsten moeten overal belast worden.
Waar komen die overwinsten vandaan?
In sommige sectoren zijn ze het gevolg van een stijging van de productie. Dat is bijvoorbeeld het geval in de goed boerende uitzendsector. In de meeste sectoren is de winsttoename evenwel te wijten aan een verhoging van de verkoopprijzen. Toen de prijzen zowat overal de hoogte in gingen hebben veel ondernemingen dat aangegrepen om hun eigen prijzen aanzienlijk op te drijven, in veel grotere mate dan de toename van hun onkosten.
In de maakindustrie, de financiële sector of de bouw is de overwinst bijna volledig te danken aan de stijging van de verkoopprijzen. Van de 25 miljard euro overwinst tussen begin 2021 en medio 2022 is 18 miljard het resultaat van prijsverhogingen. Die overwinsten zijn dus gerealiseerd door de facturen voor de Belgische, Europese of andere bevolkingen die goederen en diensten van de Belgische bedrijven kochten, te verhogen.
De huidige inflatie is niet zomaar een algemene verarming. Het is een massale overdracht van rijkdom.
De huidige inflatie is dus niet zomaar een algemene verarming. Het is een massale overdracht van rijkdom. Een overdracht tussen landen (naar gasproducerende landen), tussen bedrijven (naar de ondernemingen die hun prijzen kunnen verhogen ten koste van andere) en ook van arbeid naar kapitaal. Tijdens de crisis van 1974 kregen de werknemers een loonsverhoging van 25 % bij een inflatie van 16 %, maar de machtsverhouding zag er toen heel anders uit. Om in de huidige economische crisis een massale overdracht van rijkdom van arbeid naar kapitaal te voorkomen, hebben we nu zo goed als dezelfde machtsverhouding nodig.
by admin | apr 14, 2023 | Economie
Het blijft erg onrustig in Frankrijk tijdens deze elfde landelijke actiedag. In verschillende Franse steden trekken opnieuw honderdduizenden mensen de straat op tegen de omstreden pensioenhervorming van de Franse president Macron. 111 demonstranten werden gearresteerd, 154 agenten raakten gewond. Volgens de prefectuur kwamen er in heel Frankrijk zeker 570.000 mensen op straat. De vakbonden schatten dat aantal veel hoger.
Parijs
Wegblokkades, demonstraties en geweld tussen politiediensten en demonstranten. In ons buurland lijkt het ondertussen schering en inslag. Voor de elfde keer komen de Fransen massaal op straat tegen de pensioenhervormingen die de Franse president Macron doorvoerde. Op verschillende plaatsen in het land leidt dat opnieuw tot onrust. Vooral in de hoofdstad Parijs komen heel wat mensen op straat om zich tegen de hervorming te verzetten.
Volgens de vakbonden komen er in Parijs alleen al 400.000 mensen op straat uit protest tegen de pensioenhervorming. Volgens de autoriteiten waren dat er slechts 57.000. De officiële cijfers wijken altijd sterk af van de cijfers van de vakbonden. Het werkelijke cijfer ligt waarschijnlijk ergens tussen de twee cijfers.
Op verschillende plaatsen in de hoofdstad kwam het tot een gewelddadig treffen tussen de demonstranten en de politiediensten. Verschillende agenten zouden daarbij gewond zijn geraakt. Volgens een journalist van het Franse persagentschap AFP zou “een groep die in het zwart gekleed was” flessen, kasseien en andere projectielen naar de oproerpolitie hebben gegooid.
“Veel Fransen vrezen dat steeds meer minder mensen betogen op een vreedzame manier, maar dat de harde kern van het protest radicaler en gewelddadiger wordt”, zegt buitenlandjournalist Steven Decraene vanuit Parijs. “Volgende week donderdag is er opnieuw een nationale actiedag. Op vrijdag buigt het grondwettelijk hof zich over de hervorming.”
“Veel vakbonden hopen dat het hof zegt dat president Macron te snel heeft gehandeld en beter had gewacht op de stemming in het parlement. Ze hopen dat de hervorming nog kan worden teruggedraaid. Als dat niet gebeurt, dan wil al zeker een vakbond de strijd opgeven. Macron hoopt dat op die manier het protest langzaamaan afzwakt.”
Minder volk dan bij vorige stakingen
Hoewel ook de elfde protestdag opnieuw heel wat overlast veroorzaakt, is de opkomst toch opvallend lager dan tijdens de eerdere protestdagen. Nu kwamen er volgens de officiële cijfers 570.000 mensen op straat. Op 28 maart was dat een stuk meer. Toen kwamen volgens het ministerie van Binnenlandse Zaken over het hele land naar schatting 740.000 mensen op straat. Op 7 maart waren dat er zelfs 1,3 miljoen.
Ook op andere plaatsen is de opkomst opvallend lager. In Rennes, het gebruikelijke bolwerk van protest, telde de prefectuur slechts 8.500 demonstranten en de vakbonden 20.000. Dezelfde trend loopt uit in andere steden in het westen van het land, zoals Nantes (15.000 mensen volgens de prefectuur; 50.000 volgens de vakbonden) en Brest (10.000 tot 18.000), maar ook in het zuiden, in Nice (2.300 tot 20.000) en Marseille (10.000 tot 170.000), of centraal in Frankrijk, zoals in Clermont-Ferrand (7.500 tot 20.000).
Ook het treinverkeer verloopt relatief vlot: het is minder zwaar ontregeld dan tijdens de demonstraties van de afgelopen dagen. Ongeveer 20 procent van de leraren in het basisonderwijs zal naar verwachting ook deelnemen aan de staking, zegt de vakbond Snuipp-FSU. Ook dat is een stuk minder dan tijdens de vorige stakingen.
Macron in het buitenland
Uit peilingen blijkt dat een ruime meerderheid van de Fransen tegen de pensioenwetgeving is en tegen het besluit van de regering om deze zonder stemming door het parlement te duwen. Toch lijkt de Franse president niet echt onder de indruk van de protesten. Hij is op dit moment zelfs niet in Frankrijk, want samen met Ursula von der Leyen, de voorzitter van de Europese Commissie, reisde hij af naar China voor een officieel staatsbezoek om de banden met China aan te halen.
Waarom is de woede in Frankrijk zo groot?
Mensen komen op straat omdat de Franse regering haar omstreden pensioenhervorming heeft doorgevoerd zonder stemming in het parlement. De regering beriep zich daarvoor op artikel 49.3 van de Franse grondwet. Dat is een procedure waarmee de Franse regering controversiële wetgeving kan aannemen zonder dat deze eerst door het parlement wordt goedgekeurd.
De pensioenhervorming van Frankrijk in 3 punten:
- Wettelijke pensioenleeftijd wordt opgetrokken van 62 naar 64 jaar
- Om recht te hebben op een volledig pensioen moeten de Fransen 43 jaar werken
- Veel beroepscategorieën, zoals ambtenaren en politici, kunnen niet meer op vervroegd pensioen
De manier waarop de regering te werk ging, is grondwettelijk, maar daarvoor niet zonder controverse. Het Franse parlement voelt zich buiten spel gezet en ook veel Fransen zijn furieus over de aanpak van de regering. Velen noemen de procedure “ondemocratisch”. De pensioenhervorming leidt al maanden tot heel wat protest in Frankrijk, maar nu is voor velen de maat echt vol.
De regering mobiliseert 12.000 agenten voor nieuwe actiedag tegen pensioenhervorming, waarvan er 5.000 in Parijs zullen worden ingezet, voor de nieuwe actiedagen tegen de omstreden pensioenhervorming van de regering. Dat heeft de Franse minister van Binnenlandse Zaken Gérald Darmanin laten weten. De minister roep de ordediensten op om “niet te reageren op de provocaties van extreemlinks”, dat, zo klonk het, “de staat wil destabiliseren door veiligheidsmedewerkers aan te vallen”. Sinds de protesten tegen de pensioenhervorming twee maanden geleden begonnen, raakten al meer dan 300 politieagenten gewond, volgens Darmanin, die het ook had over twee zwaargewonden.
by admin | apr 14, 2023 | Sectoren
Het conflict tussen Delhaize en de vakbonden dreigt verder te escaleren, nu de grootste vakbond bij het concern, BBTK, heeft aangekondigd een strafrechtelijke klacht in te dienen. Volgens de vakbond hoort de keten in lijn te opereren met de Wet-Renault, die van toepassing is bij collectief ontslag. Eerder vandaag beëindigde de politie al een vakbondsactie aan het distributiecentrum van Delhaize in Zellik.
Het conflict tussen Delhaize en de vakbonden dreigt te escaleren, omdat de grootste vakbond van Delhaize, BBTK, heeft aangekondigd een strafrechtelijke klacht in te dienen tegen de keten. De supermarktketen wil de 128 supermarkten in eigen beheer te verzelfstandigen, de vakbonden willen dat dat plan ingetrokken wordt. Met verzelfstandigen van de keten, zouden namelijk zo’n 280 jobs verdwijnen.
BBTK wil een strafrechtelijke klacht indienen, omdat de vakbond beweert dat in dit geval de Wet-Renault – een speciale procedure rond collectief ontslag – van toepassing hoort te zijn. In een persbericht schreef de vakbond dat ze de klacht indienen “wegens het niet respecteren van de wet-Renault en het verzaken aan de raadpleging- en informatieplicht”.
“Niemand staat boven de wet, ook Delhaize niet. De werknemers zijn geen ordinaire koopwaar”, vult de vakbond aan. “De directie van Delhaize verklaart in de pers steevast bereid te zijn de dialoog aan te gaan en transparant te willen zijn, maar haar daden staan hier haaks op en het sociaal overleg wordt niet gerespecteerd.”
Volgens de vakbond hoort een bedrijf de procedure van de Wet-Renault te volgen, als het bedrijf een besluit neemt dat resulteert in collectief ontslag. “De BBTK stelt echter vast dat het sociaal overleg niet gerespecteerd wordt, aangezien er geen discussie plaatsvond en ook de drie bijzondere Ondernemingsraden die volgden geen enkel resultaat hebben opgeleverd”, aldus de vakbond.
De juridische stappen zijn enkel een initiatief van BBTK. “Ik had liever gehad dat we het in gemeenschappelijk vakbondsfront hadden gedaan”, zegt Wilson Wellens van de liberale ACLVB. “Maar als het een oplossing biedt, des te beter.” Wellens acht het mogelijk dat de rechtbank meegaat in de argumenten van de vakbond voor het banenverlies op het hoofdkantoor.
‘HARDHANDIG’
Vannacht vond er ook al frictie plaats tussen vakbondsmilitanten en de politie. De militanten hadden zich gisteravond om acht uur al opgesteld aan het distributiecentrum waardoor er geen vrachtwagens meer in en uit konden rijden. Volgens de directie stonden ze op de openbare weg.
“Eerst hebben we een deurwaarder laten komen, maar dat heeft niet gewerkt. Daarna is de lokale politie opgeroepen”, zegt Delhaize-woordvoerder Roel Dekelver. De politie brak ‘s Nachts de actie op. “Dat gebeurde op een hardhandige manier, om ervoor te zorgen dat een achttal vrachtwagens het distributiecentrum konden verlaten”, zei CNE-vakbondsafgevaardigde Elisabeth Lovecchio. “Nochtans was onze actie, in gemeenschappelijk vakbondsfront, erg vreedzaam”. Niemand raakte bij de interventie gewond.
Politie houdt stakers weg van distributiecentrum Delhaize
Volgens Dekelver is in het depot tijdens de actie wel gewerkt, maar konden er geen transporten gebeuren. Het bedrijf probeert de vertragingen in de komende uren en dagen in te halen, zegt hij. “We betreuren deze actie enorm”, aldus nog de woordvoerder. “Dit heeft een impact op het bedrijf, de medewerkers en de leveranciers.” Ondertussen is duidelijk dat opnieuw 43 winkels in Brussel en Wallonië gesloten zijn door vakbondsacties. Delhaize zegt deurwaarders te sturen naar winkels waar veel werkwilligen zijn maar enkele mensen de ingang blokkeren.
Met een recordwinst van 2,5 miljard euro zet Ahold Delhaize, of beter Holdup-Delhaize, een aanval in op de werkenden om haar winsten met 1 miljard euro te doen stijgen. Via de franchise stoot Delhaize 9000 personeelsleden af. Het gaat om 13% van de 70000 werkenden in de voedingsdistributie.
door Wouter (Gent) uit maandblad De Linkse Socialist
Delhaize doet deze aanval onder het voorwendsel dat het sneller een groter marktaandeel wil behalen. Dat beoogde resultaat is helemaal niet zo zeker: 25% van de gefranchiseerde winkels zit vandaag in de problemen. Er is gewoonweg te veel concurrentie tussen winkels in België vandaag. Vorig jaar kwamen er in België netto 75 supermarkten bij. Deze investeringen gebeuren niet omdat er te weinig winkels zijn, maar om anderen kapot te maken.
In plaats van het personeel leefbare lonen te betalen, investeren deze ketens liever in het bestrijden van hun concurrenten. De groei van de ene keten gaat ten koste van de andere. Deze concurrentielogica is nefast voor het personeel. Wie zegt dat het de klanten ten goede komt, heeft de prijzen nog niet goed bekeken. Een winkelkarretje werd bijna 20% duurder op een jaar tijd. Open VLD-voorzitter Lachaert zal dat niet voelen met zijn maandloon van ruim 10.000 euro, maar gewone werkenden en hun gezinnen wel.
In elke stad kunnen op zaterdag grote piketten rond de winkel gevormd worden, waarbij klanten, buren en werknemers uit andere sectoren worden opgeroepen om mee te doen. Deze kunnen dienen als eerste lokale acties op weg naar regionale betogingen. Solidariteit en mobilisatie in alle sectoren is nodig om deze tot een succes te maken.
Neerwaartse spiraal voor arbeidsvoorwaarden en lonen
De recente komst van Albert Heijn en Jumbo versnelde de sociale achteruitgang. Deze ketens betalen bijvoorbeeld geen extra loon voor zondagwerk. Dit zet druk op andere winkelketens. Makro ging al failliet. Elders is er een neerwaartse spiraal inzake arbeidsvoorwaarden en lonen. Als de plannen bij Delhaize en Intermarché passeren, is de enige vraag wie de volgende is.
Franchisering zet de arbeidsvoorwaarden en lonen onder druk omdat deze winkels onder een ander subcomité vallen. Uiteraard zijn er franchisewinkels waar het goed werken is, maar de minimale voorwaarden zijn een pak slechter: loonbarema’s die tot 25% lager liggen, geen verplichte vergoeding van woon-werkverkeer, geen extra loon op zon- en feestdagen, geen verplichting van maaltijdcheques … De vakbonden hadden in 1999 nooit mogen aanvaarden dat er een subcomité voor gefranchiseerde winkels werd opgericht. De strijd vandaag wordt bemoeilijkt door de nederlaag van toen.
De afgelopen 25 jaar was er een golf van franchisering. Het wordt voorgesteld alsof het gaat om kleine zelfstandige ondernemers. In veel gevallen is dat niet zo. Van de 50 gefranchiseerde winkels van Albert Heijn worden er 35 uitgebaat door grote ondernemingen. Peeters-Govers bijvoorbeeld baat 14 dergelijke winkels uit. Neen, het gaat niet om lokale verankering. Het gaat om een georkestreerde aanval op de werkvoorwaarden en vakbondsrechten.
Bij Albert Heijn ligt de ‘personeelskost’ lager. Hoe ze dat doen? ACV-secretaris Koen Roosen in Het Nieuwsblad: “Ze betalen het minimum. Ze geven geen extra’s. Ze zijn hier nog maar tien jaar of zo en hebben dus veel minder anciënniteit. Ze werken veel met uitzendkrachten, studenten en deeltijdse contracten. 30% van hun medewerkers zijn interims. Bij de eigen winkels van de andere ketens heb je dat bijna niet. De loonpolitiek van Albert Heijn leidt tot een groot verloop, maar dat nemen ze erbij. Er zijn winkels waar er een schrikbewind is, waar niemand durft bewegen.”
Er is een bewust beleid richting een samenleving waarin je minstens twee jobs nodig hebt om te overleven. Dat gebeurt vandaag al met de toename van flexi-jobs. Veel werkenden uit andere lageloonsectoren nemen er een flexi-job in de distributie bij. Idem voor studenten om hun studies te betalen. In sommige Nederlandse supermarkten werken er bijna enkel studenten, waaronder 16-jarigen die amper 6 euro per uur verdienen. Kortom, de deur wordt opengezet om het aantal werkende armen drastisch op te voeren en te komen tot een samenleving waarin één job niet meer volstaat.
Deze sector staat al langer bekend om lage lonen. Winkelpersoneel stond tijdens de pandemie in de frontlinie en werd erkend als essentieel. Nu wordt het opgeofferd voor de winsten. Dit staat in schril contrast met wat de top zichzelf toekent. De CEO van Ahold-Delhaize liet zijn jaarloon optrekken tot 6,5 miljoen euro. De eigenaars van Aldi en Lidl staan in de top tien van rijkste Europeanen.
Deze strijd belangt iedereen aan
Als Delhaize ermee wegkomt, zullen anderen volgen. Waarom zouden Colruyt, Aldi of Lidl nog hogere lonen betalen of op zondag gesloten blijven? Eens die nieuwe standaard gezet is, volgen andere sectoren. Als het bij de ene flexibel aan lage lonen kan, waarom niet bij de andere? De strijd bij Delhaize belangt iedereen aan.
Via franchisering worden de vakbonden buitenspel gezet omdat elke winkel zogezegd een apart bedrijf is. Uiteraard klopt dat niet: alle belangrijke beslissingen worden op hoger niveau genomen. Het uitschakelen van de vakbonden is een opstap naar het ondermijnen van de arbeidsvoorwaarden. De sterkte van vakbonden is dat het personeel samen sterk staat. Verdelen om te heersen en meer winst te maken, is de politiek van de werkgevers.
Rechtse criticasters in het parlement en de media beweren dat de ‘rigide’ opstelling van de vakbonden de noodzakelijke flexibiliteit in een veranderende markt zou tegenhouden. Als de sector problemen kent, komt dit niet door het hardwerkende personeel maar door de moordende concurrentie die door winsthonger is ingegeven. Niet de vakbonden, maar de aandeelhouders zijn het probleem. Ahold-Delhaize kondigde eind november aan dat het via de inkoop van eigen aandelen 1 miljard euro cadeau doet aan de aandeelhouders. Enkele maanden later volgde de aankondiging dat er 1 miljard euro moet bespaard worden op het personeel.
Er wordt gezegd dat het bestaande personeel de huidige voorwaarden behoudt bij een overgang naar een franchise. Uiteraard is dat slechts tijdelijk: nieuw personeel zal slechtere voorwaarden hebben, oud personeel zal weg gejaagd worden. Tot wat franchisering leidt, werd duidelijk bij een controle van een AD Delhaize aan de Anspachlaan in Brussel. Acht van de twintig gecontroleerde werknemers waren niet eens ingeschreven! De politie verzegelde de winkel, maar de directie doorbrak de zegels waarop de politie nogmaals ter plaatse moest komen. Hoe zal sociale bescherming nageleefd worden onder dergelijke condities?
Hoe kunnen we winnen?
De strijd stoppen, is uiteraard geen optie. Voorwaarden koppelen aan het franchiseren helpt ons evenmin. Het betekent immers dat we het principe aanvaarden. We moeten verenigd onze strijd opbouwen. Er is een grote solidariteit onder het personeel van Delhaize, maar ook in de rest van de sector en onder de ruimere bevolking.
De directie heeft zich voorbereid op deze veldslag. We mogen het personeel van Delhaize niet winkel per winkel alleen laten vechten. Een aanval op hun voorwaarden is een aanval op ons allen. Er waren spontane stakingen, acties aan de ondernemingsraad en blokkades van opslagplaatsen. Er was een gezamenlijk protest met collega’s van Intermarché. Dat is een goede eerste stap waarop we verder moeten bouwen.
In elke stad kunnen op zaterdag grote piketten rond de winkel gevormd worden, waarbij klanten, buren en werknemers uit andere sectoren worden opgeroepen om mee te doen. Deze kunnen dienen als eerste lokale acties op weg naar regionale betogingen. Solidariteit en mobilisatie in alle sectoren is nodig om deze tot een succes te maken.
Er kan voor deze acties gemobiliseerd worden met petities, pamfletten en spandoeken in elke winkel. Er kunnen solidariteitsaffiches verspreid worden. We kunnen financiële steun ophalen voor een stakerskas. De 128 winkels kunnen een centrale verzetshaard worden waarrond de solidariteit georganiseerd wordt.
Dit kan opbouwen naar regionale en nationale betogingen met tienduizenden aanwezigen, waardoor het een strijd van heel de samenleving wordt. De solidariteit omzetten in actieve strijd zou de pas afsnijden voor de propaganda van de traditionele politici en hun media. Als Delhaize niet wil toegeven, moeten we de keten in publieke handen nemen om jobs te redden. Dat zou betekenen dat we collectief de controle en de leiding overnemen van de aandeelhouders die al genoeg geprofiteerd hebben. Het zou bovendien de deur openen voor democratische planning die vertrekt van de noden van zowel het personeel als de klanten.
Meer weten over onze standpunten en voorstellen voor de strijd? Kom naar Socialisme 2023!
Thomas Baeyens, afgevaardigde BBTK bij Albert Heijn: “De aanval op het personeel van Delhaize is een aanval op ons allemaal! Want als de franchisering lukt, zorgt dit ervoor dat de vakbonden buitenspel staan en dat deze flexibele en precaire arbeid het nieuwe normaal wordt. We willen geen samenleving waarin je op zijn minst 2 jobs nodig hebt om te overleven. Dat is nu al voor steeds meer werkenden het geval!”
“We hebben nood aan een opbouwend actieplan! In elke stad kunnen op zaterdag grote piketten rond de winkel gevormd worden, waarbij klanten, buren en werknemers uit andere sectoren worden opgeroepen om mee te doen. Deze kunnen dienen als opstap naar een lokale betoging in elke stad op 7 april, zoals die van CSC in Luik. De volgende stap in dit plan is dan een massale mobilisatie naar de actiedag van de hele distributiesector op 17 april!” Zie ook: 14-15 april: Socialisme 2023 – Linkse Socialistische Partij
