by admin | sep 7, 2026 | Onderwijs
Tatjana Julien (32) zegde haar baan op om haar passie waar te maken. Via een VDAB-traject zit ze opnieuw op de schoolbanken en volgt ze de bacheloropleiding Sociaal Werk. Helaas is de overheid niet haar grootste supporter: “Ik ervaar aan den lijve hoe het beleid me tegenwerkt.”
Met mijn gat op de schoolbanken
We horen ministers en VDAB voortdurend prediken: “Draag je steentje bij aan de arbeidsmarkt”, “School je om naar een knelpuntberoep”, “Leer levenslang”.
Ik waagde de sprong en gaf mijn leven een nieuwe wending zodat ik binnenkort weer volop kan meedraaien. Ik ben 32 en mama van twee fantastische kindjes van 4 en 2 jaar. Vandaag zet ik alles op alles om sociaal werker te worden, een beroep dat de overheid bestempelt als een knelpuntberoep. Dat lukt me best goed: via een VDAB-traject voor werkzoekenden zit ik momenteel in mijn tweede jaar van de bacheloropleiding Sociaal Werk (UCLL).
Brussel zet de kraan dicht
Op papier klinkt dat heel mooi, maar in werkelijkheid knelt het schoentje. Want wie dacht dat de overheid een financieel een duwtje in de rug geeft, is eraan voor de moeite.
Erger nog: ik ervaar aan den lijve hoe het beleid me tegenwerkt. Door het wegvallen van studietoelagen voor wie ouder dan 30 jaar is en de toenemende druk op werkloosheidsuitkeringen, wordt het volwassenen die willen studeren extreem moeilijk gemaakt. In Brussel draait men de kraan steeds meer dicht, terwijl het werkveld schreeuwt om sociale professionals.
Plots ben je te oud
Ben je ouder dan dertig, dan kan je voortaan fluiten naar een studietoelage. Blijkbaar vindt de overheid dat goesting om opnieuw te gaan studeren een vervaldatum heeft. Alsof een dertiger die daarvoor zijn hele leven omgooit, minder steun verdient dan een twintiger.
Die grens is hopeloos achterhaald. We moeten allemaal langer werken, de arbeidsmarkt verandert voortdurend en werknemers vallen met bosjes uit. Jezelf heruitvinden is geen keuze uit luxe, het is bittere noodzaak. Waarom word je daar dan op afgerekend?
De partner-valkuil
Stel dat we die leeftijdsgrens negeren. Dan bots ik meteen op de volgende, nog grotere muur bij de toekenning van een studietoelage: de berekening van het gezinsinkomen. Omdat mijn partner en ik getrouwd zijn en we samen twee kinderen grootbrengen, telt de overheid onze inkomens samen. Het verdict? Mijn partner verdient ‘te veel’, waardoor ik geen recht heb op een studietoelage.
‘Te veel’ volgens de tabellen van de wetgever, terwijl er geen rekening wordt gehouden met de kostprijs van het échte leven in 2026. Het leven is zeer duur geworden: onze vaste kosten, de winkelkar in de supermarkt, de lening van het huis… Probeer maar eens een gezin van vier overeind te houden op één ‘normaal’ inkomen, terwijl de andere partner voltijds studeert en ook nog eens boeken en verplaatsingskosten moet betalen.
Het systeem zet me in een lastige positie. Ik word plots financieel afhankelijk van mijn partner. Dat legt druk op mij en mijn gezin, net op het moment dat ik die stress kan missen als kiespijn. Ik moet bezig zijn met mijn examens en de zorgen voor mijn kinderen, niet met geldzorgen.
Werkloosheidsuitkering of niet?
Alsof die financiële puzzel nog niet ingewikkeld genoeg is, kreeg ik er de afgelopen maanden nog een gigantische portie stress bovenop. Ik krijg momenteel een werkloosheidsuitkering tijdens mijn studie. Door het politieke debat over de inperking van de werkloosheidsuitkering in tijd hebben wij maandenlang in onzekerheid geleefd. Gaan we die uitkering verliezen? Word ik dadelijk genadeloos geschrapt en blijf ik met lege handen achter?
Gelukkig is dat laatste niet het geval. Ik zal mijn werkloosheidsuitkering niet verliezen omdat ik al vóór de grote hervormingen aan mijn studies ben begonnen. Maar de stress die we hebben doorstaan tot we die bevestiging hoorden, was er echt te veel aan.
En wat voor al die mensen die na mij komen? De overheid creëert vooral onzekerheid voor wie constructief aan zijn toekomst wil werken. Je wil je omscholen om net uit de werkloosheid te geraken, maar de angst om onderweg alles te verliezen, hangt voortdurend als het zwaard van Damocles boven je hoofd.
Stop met die hypocrisie
Het is die inconsequente aanpak die het meest wringt. Enerzijds stimuleert de overheid ons via de VDAB om terug te gaan studeren en de gaten in het sociaal werk, het onderwijs of de IT op te vullen. Maar anderzijds trekken ze de portefeuille dicht voor de dertigers die deze stap effectief durven zetten.
Als beleidsmakers écht menen wat ze zeggen over ‘levenslang leren’, dan moeten ze de regels er ook aan aanpassen. Schaf die absurde leeftijdsgrens van 30 jaar af voor wie verder wil studeren en nood heeft aan een studietoelage. En kijk naar wat een gezin vandaag écht overhoudt op het einde van de maand, in plaats van te zwaaien met koude, theoretische inkomensgrenzen die de realiteit miskennen.
Geef ons de kans om te bewijzen wat we in onze mars hebben, in plaats van ons financieel te bestraffen omdat we op ons 32-ste iets van ons leven willen maken.
Bron: Sociaal.net
by admin | sep 6, 2026 | Onderwijs
De voorbije zomer hebben Indiase jongeren fel gedemonstreerd voor een betere toekomst. De demonstranten schaarden zich achter de zogenaamde kakkerlakkenpartij (CJP), een satirische partij voor Gen Z’ers. De groep komt naar eigen zeggen op voor de “overschoolde, arbeidsongeschikte en politiek gefrustreerde jeugd”. India heeft de grootste groep van 15- tot 29-jarigen ter wereld. Miljoenen jongeren in heel de wereld moeten zich staande houden in een wankele wereld. Wie zijn ze en wat willen ze? Deze week richt de blik van Björn Soenens zich op de Gen Z-jongeren: hun dromen, verwachtingen en teleurstellingen.
Er is iets aan het overkoken bij jonge mensen. Een diepe ontevredenheid over de huidige wereld en hun plek daarin. Er is iets ingrijpend veranderd aan jong zijn. Niet aan de hormonen, niet aan de vertrouwde angsten over later, niet aan het verlangen om gezien en bemind te worden. Wel aan het verhaal dat jongeren zichzelf vertellen over wat een geslaagd leven is.
Gen Z is de generatie die anno 2026 tussen de 15 en 29 jaar oud is, geboren dus tussen 1997 en 2012. Het is zonder enige twijfel de hoogst opgeleide generatie ooit. En toch sputtert het voor deze generatie in een lastig tijdperk.
De digital natives
Achter het label van de digitaal verbonden generatie schuilt een diepe, vaak onzichtbare mentale vermoeidheid: zij dragen de loodzware zorgen over het klimaat, een onbetaalbare huizenmarkt en een torenhoge prestatiedruk die al op jonge leeftijd begint.
Het is geen kwetsbaarheid of gebrek aan mentale veerkracht, maar veeleer pure uitputting van het moeten opgroeien in een permanente staat van crisis, waarin de hoop op een rustige stabiele toekomst op de proef wordt gesteld.
Mijn generatie, Gen X – ik werd geboren in 1968 – kwam na de baby boomers, en groeide op met een vrij eenvoudig script voor het leven: eerst studeren, dan werken, vervolgens een carrière opbouwen.
Tussendoor: een huis kopen, een partner vinden. Kinderen krijgen, misschien. Succes was geen garantie, maar wie zich inspande, kon toch vrij vaak een sport hoger raken.
Ik ben dus van de generatie die opgroeide met het idee dat het leven een vrij vlot uitschuifbare ladder was. Hard werken, een vaste job, een huis tegen je dertigste, een gezin, en ergens rond je 67 met pensioen, voor mij over een jaar of 9: een beetje rust na decennia van rat race.
Die ladder bestaat nog, in theorie. Maar de sporten zijn verder uit elkaar gezet, en niemand heeft er iets bijgezet om de generatie na ons omhoog te helpen.
In België is de gemiddelde prijs van een woning de voorbije 10 jaar sneller gestegen dan het gemiddelde loon. In de Verenigde Staten is het nog veel scherper: jonge Amerikanen betalen vandaag naar schatting het dubbele van wat hun ouders betaalden voor een eerste woning, als we hun inkomen van toen in rekening brengen.
Gen Z heeft die cijfers niet nodig om het te weten. Ze voelen het. Ze zien het aan het saldo op hun bankapp. Wat volgt is geen luiheid maar pure rekenkunde.
Waar mijn Generatie X ambitie definieerde als stijgen — in functie, in loon, in aanzien — definieert Gen Z ambitie steeds vaker als niet kapotgaan. Overeind blijven, financieel en mentaal.
Velen van hen zien hun baan in een strikt kader: je doet wat moet, maar je doet geen overuren en geen extra inspanningen, om de stress van het bestaan aan te kunnen.
Quiet quitting
Het fenomeen heet ‘quiet quitting’. Letterlijk: stilletjes afhaken. Het wordt nogal smalend onthaald door bazen van mijn leeftijd, de rijpe vijftigers. Net na de pandemie, vanaf 2021, was er in de VS zelfs sprake van The Great Resignation: massaal veranderden jonge mensen van werk, om een betere balans te vinden tussen werk en privéleven.
De nieuwe houding is minder een opstand dan een boekhoudkundige correctie: als het huis toch onbetaalbaar blijft, waarom zou je er dan je gezondheid voor inleveren? Dus nee: deze generatie reageert niet meer meteen op mails of telefoontjes na de werktijd. Er is geen extra energie of passie voor.
Ze passen een strikte werkhygiëne toe. Ze trekken grenzen. Gen Z wil de baan graag behouden, maar wil vooral het persoonlijke leven beschermen en een burn-out voorkomen. Het is ook een weerstand tegen gebrek aan waardering en tegen de buitensporige druktecultuur.
Breuk tussen de generaties
Dat is misschien de grootste breuk tussen de generaties: niet dat jongeren vandaag minder ambitieus zijn. Ze zijn anders ambitieus. Ze willen niet noodzakelijk hogerop. Ze willen vooral vrijer, zinvoller, en gezonder leven. Dat is in feite een vorm van zuiver idealisme.
Onderzoek van Gallup en Deloitte toont al jaren aan één stuk hetzelfde patroon in Vlaanderen, in Duitsland, Amerika of waar dan ook: jongeren willen werk dat zin heeft, maar ze willen het niet meer zijn. Ze wensen niet meer samen te vallen met hun werk. Let wel, niet iedereen in die generatie denkt dat. Er zijn uiteraard ook binnen één generatie verschillen.
Werk is slechts een onderdeel van een leven dat er ook nog moet zijn na vijf uur. Het is geen generatie die niet wil werken. Het is een generatie die weigert te doen alsof werk het hele leven is. Voor mijn Gen X was werk vaak een doel. Je was wat je deed. Journalist. Advocaat. Ingenieur. Je visitekaartje vertelde wie je was.
Gen Z staat daar wantrouwiger tegenover. Een baan is een belangrijk onderdeel van het leven, niet noodzakelijk het centrum ervan. Mijn dochter Hannah van 29 is een product van die generatie. Diezelfde confronterende nuchterheid — of noem het desillusie — kleurt hoe mijn dochter en andere jongeren van die generatie naar de toekomst kijken.
Enquêtes bij jongvolwassenen, van Brussel tot Los Angeles, laten een generatie zien die niet cynisch is over de wereld in het algemeen, integendeel, het is die generatie die haar nek uitsteekt voor het klimaat of het lot van de burgers in Gaza of Iran. Het is een generatie die wél zwaar teleurgesteld is over de instituties die haar zouden moeten dragen: banken, het economisch systeem, en de politiek.
Elke generatie is kind van haar tijd en elke jeugd sterft zijn eigen dood. Wat Gen Z kenmerkt is absoluut geen luiheid of tamheid, wat sommigen ook gratuit durven denken of beweren. Het is allicht wel een generatie die haar ouders heeft zien werken tot ze opgebrand waren, terwijl een huis steeds duurder werd en de sociale zekerheid steeds minder zeker.
Opgroeien met de ene crisis na de andere
Gen Z’ers hebben de gevolgen van de financiële crisis meegemaakt, corona en het isolement ervan beleefd, oorlog op hun schermen gezien en vervolgens kunstmatige intelligentie zien oprukken die zelfs de zekerheid van een diploma en een beroep begint aan te tasten.
Deze generatie werd dus volwassen in de schaduw van een woelige wereld: met een pandemie, met oorlog, met klimaatverandering, inflatie en exponentieel groeiende AI. Ze zagen hele beroepen ingrijpend veranderen door technologie.
Zij willen iets anders. Tijd voor vrienden. Tijd voor een partner. Tijd om niet voortdurend productief te moeten zijn. Klimaatangst is voor hen geen slogan meer maar een constant zeurend achtergrondgeluid. Ik, product van Gen X, kreeg te horen dat de wereld beter zou worden als ik maar hard genoeg werkte. Gen Z kreeg de rekening gepresenteerd.
En dan is er iets dat mij, eerlijk gezegd, nog het meest verrast: seks en relaties bij Gen Z. Seks blijkt voor deze generatie minder een bewijs van volwassenheid dan vroeger en meer een terrein waarop grenzen, toestemming, veiligheid en identiteit expliciet worden besproken. Het is allemaal heel complex geworden.
Minder seks dan de generatie ervoor
De generatie die opgroeide met Tinder op haar zestiende heeft, tegen alle verwachtingen in, heel wat minder seks dan de generaties voor haar. Dat blijkt uit herhaalde bevragingen in de VS en ook bij ons.
Angst voor afwijzing, geschoold in de harde economie van de swipe-apps, mengt zich met een dieper wantrouwen in intimiteit zelf.
Relaties worden voorzichtiger aangegaan, op latere leeftijd ook, en met meer taal eromheen: ‘consent’, hechtingsstijl, en rode vlaggen spelen een grote rol: een woordenschat die ik op mijn twintigste niet beheerste, en misschien ook niet nodig had, in een wereld die simpelweg minder ingewikkeld was.
Een hyper geconnecteerde generatie heeft daardoor paradoxaal genoeg geregeld meer moeite met echte verbondenheid. Ze kan in enkele seconden tientallen potentiële partners bekijken, maar moet vervolgens nog altijd iemand vinden met wie ze een dinsdagavond wil doorbrengen. Niet simpel.
Er is veel meer ruimte voor verschillende seksuele identiteiten: ontrafel maar eens alle letters in ‘LHBTQIA+’: dan weet je hoe rijk, ingewikkeld en openlijk divers het allemaal is geworden.
Er is ook meer taal voor het aangeven van grenzen en meer argwaan tegenover traditionele genderrollen M/V/X. Tegelijk is er paradoxaal genoeg veel meer eenzaamheid. De swipe heeft de ontmoeting efficiënter gemaakt, maar niet noodzakelijk intiemer.
Gen Z-leden gaan ook veel vaker en complexlozer naar de therapeut om mentale problemen aan te pakken dan mijn generatie, die dat beter ook wat méér had gedaan, eerlijk gezegd. Het is een generatie die, na alle instabiliteit elders, tenminste háár emotionele huishouden op orde wil houden. Het is een groot contrast met voorgaande generaties.
Willen volstaat niet meer
Het verschil met mijn generatie is dus niet dat zij minder willen. Het is dat zij minder geloven dat willen volstaat. Daardoor sluipt er ook een zekere woede in Gen Z-jongeren, een diepe ontgoocheling over de stand van de wereld, een grote boosheid op voorgaande generaties die de wereld in hun ogen hebben verkwanseld.
Mijn Gen X groeide op in de nadagen van een naoorlogse belofte: stijgende lonen, stijgende huizenprijzen die toch betaalbaar bleven, een arbeidsmarkt die, met vallen en opstaan, plaats inruimde voor ons.
Gen Z groeide op na de financiële crisis, na corona, met een klimaat dat niet langer een toekomstig probleem is maar een actueel onheilspellend weerbericht.
Zij zijn niet apathischer dan wij waren. Zij zijn veel beter geïnformeerd, en dat is, in dit geval, geen compliment aan de wereld die wij hen nalaten.
Massale, door jongeren van Gen Z geleide protesten tegen gebrek aan banen leidde zoals gezegd tot een woedegolf in India. Jongerenprotesten tegen corruptie en nepotisme, overspoelden in september 2025 Nepal. Onder de noemer GenZ 212 gingen Marokkaanse jongeren massaal de straat op om te demonstreren tegen jeugdwerkloosheid en de slechte staat van de gezondheidszorg.
Jongeren gingen in Madagascar de straat op tegen het uitblijven van basisvoorzieningen zoals water en elektriciteit. In Bangladesh worden de studentenprotesten van 2024 zelfs vaak gezien als het begin van een wereldwijde Gen Z-revolutie, waarbij de regering na heftige betogingen ten val kwam.
Wat opvalt: veel van die demonstraties zijn leiderloos en worden zeer snel en efficiënt georganiseerd via apps, zoals TikTok, Instagram of Telegram. Dit is de generatie van de digital natives, opgegroeid met smartphones en internet.
Veel jongeren pikken het dus niet langer en trekken massaal de straat op voor hun toekomst, voor duurzaamheid, voor diversiteit en rechtvaardigheid. Klimaatactiviste Greta Thunberg – geboren in 2003 – is in dat opzicht op en top een exponent van Gen Z.
Wat is een geslaagd leven?
De echte generatiekloof gaat dus heus niet over TikTok, sneakers die we al of niet dragen of de lengte van onze kantooruren. De kloof gaat over één fundamentele vraag: wat is een geslaagd leven? Mijn Generatie X kreeg als antwoord: zekerheid, bezit, en carrière.
Gen Z antwoordt een stuk voorzichtiger: genoeg geld, genoeg vrijheid, mensen van wie ze houden, werk dat ergens over gaat, en liefst een beetje meer tijd om te leven. En engagement over de wereld.
In een wereld die steeds duurder, sneller en onzekerder wordt, klinkt dat niet als een gebrek aan ambitie. Het klinkt in de eerste plaats als zelfbehoud.
Bron: VRT.nws
by admin | sep 6, 2026 | Verkiezingen 2024
Met een actie aan het kabinet van Jo Brouns (CD&V), Vlaams minister van Landbouw en Omgeving, vragen 139 Vlaamse milieu- en natuurverenigingen erkenning en financiering van de Vlaamse regering. Brouns moest daarover beslissen uiterlijk op 10 juli, maar deed dat niet. “Dit gaat over 75.500 vrijwilligers die zich inzetten voor natuur, milieu en hun omgeving”, zegt Benjamin Clarysse, directeur bij Bond Beter Leefmilieu. “Voor een relatief beperkte investering krijgt de samenleving er enorm veel engagement en draagvlak voor terug. Het vrijwilligerswerk van de Vlaamse milieu- en natuurbewegingen heeft een economische waarde van minstens 36 miljoen euro.”
Neem het werk van vzw Proper Strand Lopers: 6.000 vrijwilligers ruimden 110.000 liter afval op aan de kust. “Als de kustgemeenten dat zelf zouden moeten doen, dan zou de kostprijs op jaarbasis minstens 400.000 euro bedragen”, vertelt Tim Corbisier van de vzw Proper Strand Lopers. Rosalie Heens van Repair&Share vzw, bekend van onder meer de Repair Cafés in Vlaanderen, zegt dat het risico bestaat dat ze hun werking volledig zullen moeten stopzetten “als de minister niet vlug beslist.”
De milieu- en natuurverenigingen zijn “verbijsterd en boos” over “het uitstelgedrag van de minister”. Dat na een zomer waarin droogte, hittegolven en natuurbranden alle records verbraken. “We hebben nú nood aan extra investeringen, niet aan getalm.” Bart Vangansbeke van Natuurpunt stelt dat Brouns de enige Vlaamse minister is die “zijn eigen bevoegdheid uitlevert aan de Vlaamse besparingsdrang”, hij maakt daarmee “een grove politieke fout”.
Gedurende de betoging mochten enkele organisaties in overleg gaan met Brouns. Na afloop laten de organisaties aan Belga weten dat ze teleurgesteld zijn, omdat Brouns erbij blijft om pas bij de begrotingsonderhandelingen een beslissing te nemen, stellen ze. “Brouns blijft bij zijn publieke positie, dus wij ook”, duidt Bond Beter Leefmilieu. “Wij zullen de druk hooghouden, tot er een erkenning is.”
Bron: DeStandaard.be
