Het onderwijsprotest in Franstalig België krijgt begin oktober een nieuwe impuls. Sinds enkele dagen komen middelbare scholieren in verschillende steden op straat om te protesteren tegen de hervormingen van de Fédération Wallonie-Bruxelles. Op 7 oktober waren er opnieuw acties in onder meer Luik en Brussel. De leerlingen maken zich zorgen over de gevolgen van de hervormingen voor hun onderwijs en toekomst.
De protesten richten zich onder meer tegen besparingen in het onderwijs, hogere studiekosten en veranderingen in de organisatie van het secundair onderwijs. De hervormingen voorzien onder andere in een besparing van ongeveer 500 miljoen euro tegen 2029 en wijzigingen in de lestijden. Volgens de leerlingen dreigt dit ten koste te gaan van de kwaliteit van het onderwijs en van activiteiten die deel uitmaken van het schoolleven.
De acties begonnen aanvankelijk vreedzaam, maar in Luik liep de situatie op 7 oktober uit de hand. Er waren vernielingen en brandstichting en meer dan honderd mensen werden opgepakt. In Brussel bleef het protest volgens de berichtgeving grotendeels vreedzaam. De leerlingen-organisaties benadrukken dat hun beweging vanuit de jongeren zelf komt en verzetten zich tegen de voorstelling dat het protest enkel een overname zou zijn van de recente studentenprotesten in Frankrijk.
De protesten tonen dat onderwijs niet alleen een debat is tussen regeringen en onderwijsbonden.
Ook leerlingen zelf laten steeds nadrukkelijker van zich horen wanneer zij vinden dat beslissingen gevolgen hebben voor hun opleiding en toekomst. Bron: Reuters
Bovenaan schittert de diamant: een kleine elite met een enorm vermogen. Daaronder blinkt het goud: mensen met grote financiële mogelijkheden. Vervolgens zien we marmer en edelstenen: welvaart, comfort en zekerheid. Daaronder ligt het metaal: de werkende bevolking die de economie mee draaiende houdt. En hoe breder de piramide wordt, hoe meer mensen we aantreffen die weinig bezitten, weinig bescherming genieten en weinig mogelijkheden hebben om hun situatie te veranderen.
Helemaal onderaan ligt de harde werkelijkheid van extreme armoede: slijk, vervuiling, afval, krottenwijken en mensen die dagelijks moeten vechten om te overleven.
De tragiek is dat deze mensen niet buiten de wereldeconomie staan. Ze maken er deel van uit, werken erin en dragen eraan bij, maar delen niet allemaal in de voordelen ervan.
DE 2% rijken: DE DIAMANT Helemaal bovenaan staat een kleine, steenrijke elite. Een wereld van miljardenvermogens, luxepaleizen, privéjets, exclusieve eilanden en financiële macht. Hun vermogen groeit vaak sneller dan dat van de gewone bevolking. Met hun kapitaal kunnen ze ondernemingen, grondstoffen, vastgoed en financiële markten beïnvloeden. Voor deze groep is rijkdom niet alleen een middel om te leven: rijkdom wordt macht, en die macht moet nog meer rijkdom opleveren. Terwijl velen zich zorgen maken over de volgende energiefactuur, kan deze elite meer geld bezitten dan hele gemeenschappen ooit zullen verdienen
DAARONDER DE 5%: HET BLINKENDE GOUD Hier vinden we de zeer welgestelden: succesvolle ondernemers, grote investeerders, vermogende families en mensen die aanzienlijke bezittingen hebben opgebouwd. Ze beschikken over comfortabele woningen, financiële reserves, goede gezondheidszorg en toegang tot uitstekende opleidingen. Ze hebben vaak meer mogelijkheden om risico’s te nemen, hun vermogen te laten groeien en hun kinderen een voorsprong te geven. Toch is ook binnen deze groep het verschil met de absolute top enorm. En tussen deze welvaart en het dagelijkse leven van miljarden andere mensen gaapt een diepe kloof.
DAARONDER — DE 10%: MARMER EN WAARDEVOLLE GESTEENTEN Dit is de wereld van de welgestelde middenklasse en de mensen die relatief veel economische zekerheid hebben. Ze beschikken over een degelijke woning, een inkomen, onderwijs en toegang tot gezondheidszorg. Voor velen is dit een leven waar anderen alleen maar van kunnen dromen. Maar ook hier bestaat onzekerheid. Een economische crisis, een zware ziekte, werkloosheid of stijgende woonkosten kan de opgebouwde zekerheid aantasten. En wat in het ene land als een bescheiden levensstandaard wordt beschouwd, kan in een ander land onbereikbare luxe zijn.
DAARONDER — DE 20%: HET WAARDEVOLLE METAAL Hier bevinden zich mensen die werken, produceren, bouwen, vervoeren, verzorgen en de samenleving draaiende houden. Het zijn arbeiders, landbouwers, chauffeurs, verpleegkundigen, leerkrachten, winkelbedienden en talloze anderen die dagelijks hun bijdrage leveren. Zij creëren mee de rijkdom waarop onze economie steunt. Toch betekent hard werken niet automatisch dat je zelf rijk wordt. Sommigen kunnen nauwelijks sparen. Anderen moeten kiezen tussen huur, verwarming, medicijnen en voeding. Miljoenen mensen hebben een baan en leven toch in financiële onzekerheid. Hoe kan het dat mensen die de wereld draaiende houden, soms nauwelijks genoeg verdienen om zelf waardig te leven?
DE BREDE BASIS — DE GROTE MEERDERHEID Hoe verder we afdalen, hoe groter de groep mensen wordt die weinig bezit, weinig financiële zekerheid en weinig mogelijkheden heeft om vooruit te komen. In arme wijken en landelijke gebieden ontbreekt het soms aan goed onderwijs, betaalbare gezondheidszorg, degelijk drinkwater, elektriciteit en veilige huisvesting. Mensen werken lange dagen, maar blijven arm. Kinderen groeien op zonder dezelfde kansen als kinderen die in welvarende gezinnen worden geboren. De plaats waar je geboren wordt, je familie, je toegang tot onderwijs en de economische omstandigheden bepalen in sterke mate welke kansen je krijgt. Wie met een achterstand begint, moet vaak veel harder werken om slechts een fractie te bereiken van wat anderen als vanzelfsprekend beschouwen.
DE ONDERKANT — SLUMS, SLIB EN VERVAL Helemaal onderaan zien we de rauwe werkelijkheid van extreme armoede: krottenwijken, overvolle sloppenwijken, vuilnisbelten, vervuild water, open riolen, modder, afval en ratten. Hier leven mensen in omstandigheden die hun gezondheid, veiligheid en waardigheid bedreigen. Kinderen spelen tussen het afval. Gezinnen wonen in gammele hutten die nauwelijks bescherming bieden tegen regen, hitte of kou. Sommige mensen hebben geen betrouwbare toegang tot voedsel, schoon drinkwater of medische hulp. Terwijl elders voedsel wordt verspild, kunnen mensen hier niet voldoende eten. Terwijl gebouwen leegstaan of als investering worden aangehouden, slapen anderen op straat. Terwijl enorme vermogens groeien, ontbreekt het mensen aan de middelen om hun kinderen een veilige toekomst te geven. Armoede is niet alleen een gebrek aan geld. Het is ook een gebrek aan kansen, bescherming, invloed en de vrijheid om zelf richting aan je leven te geven. En wie eenmaal onderaan terechtkomt, ondervindt vaak de grootste moeilijkheden om daar weer uit te raken.
VAN CONTINENT TOT CONTINENT
Afrika: Het continent beschikt over enorme voorraden natuurlijke rijkdommen, waaronder olie, gas, goud, koper, kobalt en andere mineralen. Toch leven veel mensen in armoede en ontbreekt het in sommige regio’s aan betrouwbare infrastructuur, onderwijs en gezondheidszorg. De opbrengsten van grondstoffen komen niet altijd terecht bij de lokale bevolking. Bestuur, internationale handelsverhoudingen, conflicten, schulden en de verdeling van inkomsten spelen daarbij een belangrijke rol. Tegelijk bestaan er grote verschillen tussen Afrikaanse landen en binnen hun eigen grenzen. Azië: Hier ontmoeten extreme rijkdom en diepe armoede elkaar. Naast grote economische machten, moderne metropolen en steenrijke ondernemers bestaan er gemeenschappen waar mensen onder moeilijke omstandigheden werken en wonen. De economische ontwikkeling heeft miljoenen mensen uit de armoede geholpen, maar de voordelen zijn niet overal gelijk verdeeld. Europa: Veel Europeanen genieten van sociale bescherming, onderwijs en gezondheidszorg. Toch zijn ook hier armoede, dakloosheid, schulden en ongelijke kansen aanwezig. Vermogen is sterk geconcentreerd en wie vastgoed of financiële bezittingen bezit, kan vaak gemakkelijker vermogen opbouwen dan iemand die uitsluitend afhankelijk is van een loon. Noord-Amerika: Hier bevinden zich enkele van de grootste privévermogens ter wereld. Tegelijk hebben ook rijke landen te maken met dakloosheid, hoge woonkosten, mensen zonder adequate ziektekostenverzekering en gezinnen die ondanks hun werk moeilijk rondkomen. Een groot nationaal inkomen betekent dus niet dat iedere inwoner daarvan in dezelfde mate profiteert.
Noord-Amerika: Hier bevinden zich enkele van de grootste privévermogens ter wereld. Tegelijk hebben ook rijke landen te maken met dakloosheid, hoge woonkosten, mensen zonder adequate ziektekostenverzekering en gezinnen die ondanks hun werk moeilijk rondkomen. Een groot nationaal inkomen betekent dus niet dat iedere inwoner daarvan in dezelfde mate profiteert. Zuid-Amerika: Het continent bezit vruchtbare landbouwgrond, mineralen, energiebronnen en andere waardevolle natuurlijke hulpbronnen. Toch kennen verschillende landen grote verschillen tussen rijke elites en arme bevolkingsgroepen. De verdeling van grond, de toegang tot goed onderwijs, economische kansen en politieke invloed spelen daarbij een belangrijke rol.
De situatie verschilt sterk per land en regio. Geen enkel continent bestaat uitsluitend uit rijken of armen. Maar overal ter wereld zien we dezelfde fundamentele vraag terugkeren: wie bezit de rijkdom, wie creëert haar, en wie plukt er de vruchten van?
Het doel hoeft niet te zijn dat iedereen exact evenveel bezit. Het doel moet zijn dat niemand tot mensonwaardige omstandigheden wordt veroordeeld terwijl de wereld als geheel over enorme middelen beschikt.
Want de ware waarde van een samenleving blijkt niet alleen uit de schittering van haar diamant aan de top, maar vooral uit de manier waarop zij omgaat met de mensen aan de onderkant.
De rijkdom moet beter verdeeld worden, de rijken moeten inleveren.
De vermogensbelasting volgens professor De Grauwe Professor Paul De Grauwe sprak over de Belgische begroting, in de podcast Tussen Wetstraat en Wall Street van Knack en Trends, gepubliceerd op 9 oktober 2026. Hier vind je de samenvatting van zijn belangrijkste standpunten.
De belangrijkste boodschap: laat de superrijken meer bijdragen Volgens De Grauwe is de Belgische belastingdruk niet eerlijk verdeeld. Hij vindt dat mensen met een groot vermogen meer moeten bijdragen aan de overheidsfinanciën. Hij wijst erop dat de belastingdruk volgens de beschikbare informatie ongeveer 23% bedraagt voor de rijkste 1%, tegenover 47% voor de gemiddelde Belg. Zijn uitgangspunt: wie financieel het meest draagkrachtig is, moet ook een grotere bijdrage leveren. (Podspot)
Een vermogensbelasting voor de rijksten De Grauwe pleit voor een progressieve belasting op grote vermogens. Zijn voorgestelde systeem houdt volgens de beschikbare informatie het volgende in: • Het eerste miljoen euro aan vermogen blijft vrijgesteld. • Boven dat bedrag zou een jaarlijkse belasting van 1% gelden. • Voor vermogens boven 100 miljoen euro zou het tarief kunnen oplopen tot 3%. Het doel is om meer belastinginkomsten te genereren zonder de gewone spaarder op dezelfde manier te treffen als de zeer vermogende Belg. (Podspot)
Kritiek op managementvennootschappen Een ander belangrijk thema is het gebruik van managementvennootschappen. Dat zijn vennootschappen waarmee bijvoorbeeld zelfstandige bedrijfsleiders hun beroepsinkomsten ontvangen. Afhankelijk van de concrete situatie kan die constructie fiscaal voordeliger zijn dan wanneer iemand zijn inkomsten rechtstreeks als loon ontvangt. De discussie gaat over de vraag of sommige fiscale voordelen te ver gaan en of de overheid daardoor veel inkomsten misloopt. De Grauwe wil dat de belastingregels eerlijker worden, zodat mensen met vergelijkbare inkomsten niet sterk verschillend worden belast door de manier waarop ze hun inkomsten organiseren. De beschikbare informatie vermeldt een geraamd verlies van 4,2 miljard euro aan overheidsinkomsten in verband met managementvennootschappen. (Podspot)
Hoe moet België zijn begroting op orde krijgen? De Belgische overheid moet haar begroting onder controle krijgen. De vraag is hoe dat moet gebeuren. Er zijn verschillende mogelijkheden: • Besparen op de overheidsuitgaven. • Bestaande belastingen aanpassen. • Nieuwe inkomsten zoeken bij mensen met grote vermogens. • Fiscale uitzonderingen en achterpoortjes aanpakken. De Grauwe legt volgens de beschikbare informatie vooral de nadruk op een eerlijkere verdeling van de belastingen en het aanpakken van fiscale voordelen voor de meest vermogenden. (Podspot) Zijn conclusie in gewone mensentaal De kern van professor De Grauwes betoog lijkt te zijn dat de Belgische begrotingsproblemen niet uitsluitend opgelost moeten worden door te besparen of de gewone werkende Belg meer te laten betalen. Hij wil dat de overheid ook kijkt naar de grote vermogens en naar fiscale constructies waarmee sommige mensen minder belastingen betalen. Hij stelt daarmee in wezen drie vragen:
Waarom betaalt de gemiddelde Belg relatief veel belastingen, terwijl de belastingdruk voor de rijksten lager kan liggen?
Waarom worden bepaalde inkomsten fiscaal gunstiger behandeld dan andere?
Waarom zou de overheid niet meer inkomsten halen bij mensen die over een zeer groot vermogen beschikken? Neutr-On steunt deze visie. Neutr-On streeft naar een vermogensbelasting van 2% voor vermogens hoger dan 2 miljoen euro.
Medisch pensioen was een (tijdelijk) vervroegd pensioen om medische redenen voor statutaire personeelsleden van de Vlaamse overheid. Sinds 1 juni 2026 wordt het medisch pensioen niet meer toegekend. Een ontslag wegens medische ongeschiktheid blijft wel mogelijk. Je leest er alles over op deze webpagina. Hieronder de recente wetgeving:
Jongeren trekken steeds vaker in grote groepen mee met vakbondsbetogingen. Dat zagen we de afgelopen twee jaar al meerdere keren. Op 9 oktober willen ABVV Jongeren en Jeunes FGTB opnieuw een groot jongerenblok vormen. Waarom mobiliseren ze zo massaal?
“Werkgevers kunnen jongeren veel gemakkelijker voor veel kortere periodes aannemen en ontslaan. Tegelijk lukt het jongeren amper om voldoende dagen op te bouwen voor een uitkering.”
“Flexijobs worden uitgebreid, met 360 uur vrijwillig overwerk. Jongeren zitten het vaakst in die flexibele jobs, dus zij zullen dat ook als eersten voelen.”
Dat zijn enkele van de redenen waarom Ulla (ABVV Jongeren) en Isis (Jeunes FGTB) mobiliseren voor 9 oktober.
Aanval op jongeren
Welke maatregelen van Arizona zijn een aanval op jongeren?
Ulla: Werkgevers kunnen jongeren veel gemakkelijker voor veel kortere periodes aannemen en ontslaan. Dat terwijl jongeren heel moeilijk voldoende dagen opbouwen voor een uitkering. Die twee maatregelen sluiten samen de val. Als we kijken naar bijvoorbeeld de beperking van de inschakelingsuitkering tot één jaar, is hierdoor slechts 19,4 procent doorgestroomd naar werk. Dat betekent dat acht op de tien jongeren geen job hadden.
Het is heel duidelijk dat het beperken van die rechten geen probleem oplost. Daarnaast verdwijnt ook de werkloosheidsuitkering. Die wordt in de tijd beperkt. Wie dus net begint met minder dan vijf jaar beroepsverleden, verliest het recht op deze uitkering tussen augustus ’26 en juli ’27. Jongeren hebben ook geen lange loopbaan om op terug te vallen, dus dat is er gewoon niet. Daar vallen zij volledig uit.
Ten tweede ook de jobs zelf, de proefperiode komt terug en minimale wekelijkse arbeidsduur verdwijnt. Flexijobs worden uitgebreid, met 360 uur vrijwillig overwerk, waarvan 240 zonder extra loon of inhaalrust. Net omdat jongeren het vaakst in die flexibele jobs zitten, gaan zij dat ook het eerst voelen.
Ten derde is er het pensioen. De pensioenmalus loopt op tot soms 400 euro per maand. Je begint met een interim en korte contracten en flexibele contracten. Wie zijn het slachtoffer daarvan? Dat zijn opnieuw jonge mensen die daar het vaakst in verzeild raken. Die gaan veel moeilijker een volledig pensioen opbouwen.
Ten vierde: sinds januari zijn de sancties voor de zieken veel strenger, terwijl het burn-outrisico bij jonge werknemers dubbel zo snel stijgt. Dus je pakt de gevolgen dan wel aan, maar niet de oorzaak, zijnde de werkdruk. Dat is de rode draad die wij zien terugkomen.
Isis: Daarnaast is de verhoging van de pensioenleeftijd een hele belangrijke besparingsmaatregel. Jongeren zullen meer moeten betalen en tot veel later moeten gaan werken, terwijl ze ook nog eens slechtere arbeidsomstandigheden zullen hebben. Voor de verhoging van de btw zijn wij het, de jongeren, die de rekening nog meer zullen moeten betalen, omdat we nu pas aan onze loopbaan beginnen. We krijgen niet het loon dat de prijs van het leven volgt, maar wel de stijgende btw en steeds moeilijkere arbeidsomstandigheden.
Verder is er de wet-Quintin. Die wil de overheid de macht geven om feitelijke verenigingen te verbieden. Dat is echt niet oké. Hij wil de antifascistische verenigingen verbieden, maar eigenlijk betekent dat het verbieden van de verenigingen die zich organiseren, en die democratie en een tegenmacht in deze samenleving brengen.
Er is een nationaal en tweetalig jongerenblok. Wat is het belang daarvan?
Ulla: Goh, dat is net omdat jongeren zowel federaal, Vlaams als Waals geraakt worden, en ook telkens met dezelfde logica. Wie langer over zijn studies doet of wie niet direct werk vindt, wordt bestraft in plaats van geholpen. En federaal wordt die inschakelingsuitkering dan beperkt. In Vlaanderen wordt het groeipakket voor studenten gestopt als ze 23 jaar zijn in plaats van 25 jaar, terwijl de studietoelage wordt afgebouwd. In Wallonië is die kinderbijslag voor jongeren van 21 tot 25 sinds juli beperkt tot maximaal 12 maanden als ze niet meer studeren.
Dus dat is wel drie keer van drie regeringen het volle signaal: je mag niet falen. Als wij op maar één niveau zouden protesteren, of apart van elkaar, dan wordt er veel gemakkelijker met de vinger gewezen: “Dat is federaal, dat is Vlaams, dat is Waals.” Maar het is de som van al die maatregelen die we gaan voelen. En het is belangrijk om te begrijpen dat al de regeringen samen bouwen aan een project waarin er eigenlijk meer druk op jongeren komt, en de maatregelen als iets onvermijdelijks voorstellen voor de begroting, voor de arbeidsmarkt, productiviteit, welvaart enzovoort.
Jongeren moeten zich daar dan maar aan aanpassen. Terwijl wij zeggen: “Kijk, als je een generatie wilt met toekomst, die graag gaat werken, die lang ook kan werken, die gelukkig gaat werken, dan moet je het ook aanpakken waar het probleem zit. En dat is bij die werkdruk.”
Isis: Er is een blok: “Alle Jeugd Samen”. Dat is superbelangrijk, omdat de jeugd een centrale plaats heeft in de strijd. Op dit moment zien we dat in België jongeren al maanden en maanden bezig zijn zich in het hele land te organiseren, zowel in Wallonië als in Brussel en in Vlaanderen. Eigenlijk organiseren ze zich omdat ze zien dat de regering niet geeft om hen en dat ze er dus voor hebben gekozen om hun lot in eigen handen te nemen en te vechten voor hun toekomst.
Het zijn ook niet alleen de studenten. De studenten zijn vervoegd door scholieren van middelbare scholen. Dat is toch echt waanzinnig. En we zien dat zij nog steeds hun scholen blokkeren. We zien dat het ook niet alleen in België is. De jeugd is op dit moment zo indrukwekkend. Ze strijdt tegen de verhoging van het inschrijvingsgeld, ze strijdt voor een betere toekomst. En het is ook de jeugd die de volgende generatie zal zijn. Zij zijn hetdie in de eerste lijn alle aanvallen zal ondergaan die we momenteel krijgen.
Zij zijn het die langer zullen moeten werken. Zij zijn het die meer zal moeten betalen. Zij zijn het die arbeidsomstandigheden zullen krijgen die steeds verder achteruitgaan. Een jeugd die verenigd is tegenover onze echte vijand. Onze echte vijand is de regering, MR, Les Engagés, de N-VA, het zijn allemaal mensen die aan de macht zijn en die niet om ons geven. Dat is net wat zo sterk is, dat we zien dat sinds we een jongerenblok hebben, ons blok nog nooit zo groot en zo divers is geweest.
Er zijn steeds meer mensen die nog nooit hebben betoogd en die zich voor het eerst bij ons aansluiten. Dat is het belang van het jongerenblok en om morgen bij het jongerenblok aan te sluiten.
Wat denk je van de Vlaamse begroting waar net een akkoord over is?
Ulla: Vlaamse en federale maatregelen zijn domino-effecten van elkaar. Op federaal niveau beperkt Arizona de werkloosheidsuitkering in de tijd en de inschakelingsuitkering. Maar om een uitkering te krijgen moet je naar het OCMW. Het leefloon is federaal geregeld, maar OCMW’s hebben lokale besturen die van Vlaanderen afhangen. En de Vlaamse regering trekt de groei van het Gemeentefonds in. Dus het werkt elkaar constant tegen. Volgens de De Vereniging van Vlaamse Steden en Gemeenten gaat het bijna om een miljard euro minder inkomsten voor lokale besturen.
De Vlaamse premie voor activering van OCMW’s zou ook verdwijnen. Federaal worden de mensen dus richting het OCMW geduwd. Vlaams knijpen ze de middelen af om daar dan te helpen. Mensen worden ook gewoon constant van het kastje naar de muur gestuurd.
Daarnaast is er het VDAB. Wie op een uitkering valt, moet volgens de regering veel sneller aan het werk. Dat vraagt dan meer hulp, maar dan wordt er wel veel bespaard op de VDAB.
Je vraagt om te activeren, terwijl de mensen hierin begeleiden veel minder middelen krijgen. De focus is een begroting op orde krijgen, en bij mensen die het niet breed kunnen dragen. De Vlaamse regering rekent in de Septemberverklaring op bijna twee miljard euro besparingen in ’27, tot drie miljard in ’29.
Na de betoging morgen moet er dan federaal ook nog een paar miljard gevonden worden. Plots gaat de Vlaamse regering die federale dotatie ook gebruiken om haar begroting op orde te houden. En dat gaat dan ook wel weer weg bij dingen die voor jonge mensen wel belangrijk zijn en die een start mee faciliteren.
Bouchez bang
Bouchez heeft daarnet ook laten weten dat hij vraagt aan de vakbonden om 9 oktober uit te stellen. Wat vind je daarvan?
Isis: Ik moet er echt gewoon om lachen. Het toont gewoon dat hij bang is. Normaal gezien is zijn houding tegenover de mobilisatie heel neerbuigend: ‘Eigenlijk vertegenwoordigen de manifestaties bijna niemand. Jullie zijn maar een klein deel van de bevolking dat in opstand komt.’
En dan komt hij vandaag in een video zeggen: ‘Oké, wacht eigenlijk maar een paar dagen, alsjeblieft, de ordediensten kunnen het niet meer aan.’ Dat toont gewoon dat hij ziet dat hij aan het verliezen is en dat de meerderheid van de bevolking bij ons is. De meerderheid zit in de sociale beweging en is het niet eens met hem en al zijn bevriende politici die hem vergezellen.
Waarom vind je het belangrijk dat elke jongere meedoet aan 9 oktober?
Ulla: De beslissingen gaan nu genomen worden en de beslissingen die genomen worden, komen heel veel bij jongeren terecht. En jongeren moeten de som dragen van alle maatregelen, Vlaams, Waals, federaal. Tegen 13 oktober zou er een akkoord moeten zijn over de federale begroting. Ze moeten een paar miljard euro gaan zoeken. Dit moet eigenlijk een eerste heel duidelijke waarschuwing zijn, net op het moment dat de keuzes gemaakt worden.
Niemand gaat het in onze plaats doen. Dat is de kwestie. Het maakt ook niet uit in welke situatie je zit als jongere. Er is geen jongere voor wie het niet geldt. Ben je een student, dan gaat het over studiebeurzen, het groeipakket, de kotprijzen. Ben je werkzoekend, dan stopt de uitkering na een jaar. Ben je aan het werk, dan moet je flexibeler worden. Er is geen jongere waar het niet over gaat. Daarom is het zo belangrijk dat iedereen daar naartoe komt.
Isis: Het is belangrijk om je vrienden bewust te maken, maar het is ook vooral belangrijk om aan Bouchez te laten zien dat we niet gewoon jongeren zijn die niet naar school willen gaan of gewoon willen staken om te staken. We willen aan Bouchez laten zien dat we duidelijke eisen hebben, dat we heel goed weten waarom we dit doen. We hebben eisen die we willen uitschreeuwen.
Daarom moeten we daar massaal aanwezig zijn. We moeten laten zien dat de jeugd deel uitmaakt van de beweging, dat ook de jeugd zich op dit moment aan het mobiliseren is. En vooral dat ze de banden legt met de werkende klasse. Want eigenlijk krijgt de werkende klasse het ook heel, heel hard te verduren. En als we gewoon onze eigen manifestaties doen en niet allemaal samen, of als we besluiten elkaar aan te pakken, spelen we het spel van rechts. En dat zaait verdeeldheid onder ons. Daarom is het als jongere belangrijk dat we op de negende deelnemen aan de manifestatie.
Alternatieve begroting kan 21 miljard euro opbrengen
Wat is jullie boodschap aan Bart De Wever en aan Arizona? Wat moeten en kunnen zij wel doen?
Ulla: Ik denk dat die boodschap redelijk simpel is. Je mag de rekening gewoon niet bij jongeren leggen, omdat er andere keuzes mogelijk zijn. Ten eerste, kijk naar de sterkste schouders. Dan denk ik: het meest logische dat je kan doen, is uitgaan van een gezamenlijke alternatieve lijst die bijna 21 miljard euro kan opbrengen. En dat gaat dan van fiscale constructies, managementvennootschappen, tot gewoon een eerlijkere bijdrage van de grootste vermogens en kapitaalinkomsten. Maar dat zijn dan keuzes die je moet maken. En dat zijn geen onmogelijkheden. Terwijl de regering dan wel nog tien miljard moet zoeken, zeggen wij: ja, begin waar je die het makkelijkst vindt.
Ten tweede: er zijn wel rode lijnen die moeten worden gerespecteerd. Geen btw-verhoging, geen nieuwe aanval op de index, geen annualisering van de arbeidstijd. Want dat zijn exact maatregelen die de koopkracht raken, die de zekerheid raken en die van jongeren in het bijzonder. Want wie net begint in het leven, die heeft gewoon nog geen buffer. Dus die heeft die maatregelen het meest nodig.
En dan ten derde: kijk ook eens in eigen boezem. Bekijk eens of wat je al gedaan hebt, gewerkt heeft. De werkloosheidsuitkering moet mensen sneller aan het werk krijgen, maar als je dan naar de armoedebarometerkijkt, stroomt slechts zeventien procent door naar werk na het einde van een uitkering, 35 procent naar een leefloon en 33 procent valt gewoon door de mazen van het net. Voor jongeren geldt exact hetzelfde. Want zo’n inschakelingsuitkering na één jaar, dat creëert niet ineens jobs. Dat duwt jongeren in de eerste de beste job als ze al chance hebben.
Stop gewoon met rechten afbouwen en investeer in wat wel telt: begeleiding, opleidingen, duurzame jobs. En dan ten slotte: luister gewoon. De vakbonden zeggen dat het overleg de voorbije maanden meermaals werd genegeerd. Ik vind ook niet dat wij als jongeren het onmogelijke vragen. We vragen gewoon dat ze met ons praten in plaats van dat ze over ons beslissen. Ik denk dat dat het belangrijkste is.
Isis: Ze moeten ermee stoppen. Ze moeten aanvaarden dat wij degenen zijn die de strijd aan het voeren zijn, dat we hen al op heel wat punten hebben doen terugkrabbelen en dat we nu niet zomaar gaan stoppen. Op dit moment ziet iedereen heel duidelijk hoe hun spel in elkaar zit, van de jongste tot de oudste.
Ze moeten ophouden zichzelf voor de gek te houden en ze moeten stoppen met niet naar ons te luisteren. Wij zullen ervoor zorgen dat er naar ons geluisterd wordt. We zullen doorgaan met de mobilisaties, tot we degelijke lonen krijgen, degelijke arbeidsomstandigheden, goede omstandigheden in het onderwijs, onderwijs dat toegankelijk is voor iedereen. Kortom, zodat we gewoon menswaardig kunnen leven.
Ulla Walravens is 23 jaar en werkt voor ABVV Jongeren. “Ik neem het politiek-syndicale pakket op mij, zijnde jongerenblokbetogingen, politieke acties, politieke lijnen uittekenen samen met onze jongerencommissie.”
Isis Pohl is animator bij Jeunes FGTB in Brussel. “Ik organiseer de jeugd of help de jeugd zichzelf te organiseren door opleidingen te geven, aan sensibilisering te doen, naar betogingen te gaan, momenten te creëren waarop zij ook hun woede kunnen uiten, of gewoon door projecten te ondersteunen die zij zelf dragen.”
Meer dan 50.000 mensen uit het hele land, van alle leeftijden en uit de meest diverse sectoren, zijn naar Brussel afgereisd om te betogen tegen de besparingsplannen van de federale regering. Bouchez vroeg gisteren nog aan de vakbonden om hun betogingen uit te stellen, maar in plaats daarvan zouden ze zich volgens al deze mensen druk mogen maken om de stijgende levenskosten.
Vergezeld met veel lawaai en speeches van een honderdtal mensen belde Ann Vermorgen, voorzitter van de vakbond ACV, vanmorgen rond 8u30 aan bij het hoofdkwartier van N-VA in Brussel. Of ze binnen kon om de stem van werknemers rechtstreeks tot bij de politici te brengen, die dit weekend opnieuw onderhandelen over de begroting, de koopkracht, de pensioenen en de sociale bescherming? De deur bleef dicht.
Rechtstreeks naar de politieke beslissers
Ook aan de hoofdkwartieren van Vooruit, CD&V, Les Engagés en MR belden luidruchtige ACV-delegaties aan. Ook bij MR bleef de deur dicht. Maar bij de overige drie partijen was Ann Vermorgen welkom met medewerkers uit de zorg- en welzijnssector, huishoudhulpen en openbare diensten die kwamen getuigen over de impact van de besparingsmaatregelen op hun koopkracht.
“We wilden vandaag niet op afstand blijven roepen. We zijn rechtstreeks naar de politieke beslissers gestapt met de verhalen van wie elke dag dit land doet draaien”, aldus Vermorgen.
Zo getuigde huishoudhulp Sandra over de uren die ze verliest nu dienstencheques duurder worden, en terwijl het bedrijf waar haar echtgenoot werk failliet gaat. Een militante uit de maatwerksector gaf aan dat collega’s elke dag gaan werken, maar op het einde van de maand moeten kiezen tussen eten in de koelkast of andere kosten betalen.
Tijdens de bezoeken klonk een duidelijke boodschap: er bestaan wel degelijk alternatieven voor besparingen die de koopkracht van gezinnen raken. Het ACV pleit onder meer voor het aanpakken van fiscale achterpoortjes en belastingontwijking, een eerlijkere bijdrage van grote vermogens en uitzonderlijke winsten, en het beschermen van de index en de sociale zekerheid.
‘Verdere aanpassing index onbespreekbaar’
Bij CD&V gaven ondervoorzitter Robrecht Bothuyne en federaal kabinetschef Nicole de Moor aan dat dat ze een rechtvaardige verdeling van de lasten voorstaan. Men stelde dat alle vormen van belastingontduiking en belastingontwijking moeten worden aangepakt, net als subsidies die de investering niet waard blijken, zoals die voor eerste aanwerving.
Voorzitter Conner Rousseau van Vooruit toonde zich bekommerd om de zorgen van de getuigen. Voor de partij is een verdere aanpassing van de index onbespreekbaar. Volgens hen lagen er wel meerdere slechte indexvoorstellen op de onderhandelingstafel.
Bij Les Engagés had voorzitter Yvan Verougstraete oren naar een andere aanpak van managementvennootschappen, salariswagens en bedrijfssteun. Ze toonden zich bereid om ook de bijdragen op studentenarbeid kritisch tegen het licht te houden, zodat ook studenten correct bijdragen en rechten opbouwen.
MR-voorzitter Georges-Louis Bouchez, die gisteren nog opriep tot uitstel van de actiedag, bood de delegatie wel aan om elkaar maandagnamiddag te ontmoeten. En hoewel Axel Ronse van N-VA vanmorgen op Radio 1 nog opvallend opmerkte dat hij de bezorgdheden begrijpt en ‘de geschillen’ aan de kant moesten, bleef als het erop aankwam de deur bij hen helaas na drie keer bellen dus dicht. ‘Werknemers zijn hier niet welkom’, besluit Ann Vermorgen.
Nationale betoging
Ondertussen liep het plein voor Centraal Station en de Kunstberg ernaast helemaal vol met mensen uit het hele land, van scholieren en studenten, tot werkenden, langdurig zieken en gepensioneerden, die zich klaarmaakten om met de vakbond ABVV voorop ook te gaan betogen tegen de besparingsplannen van de Arizona-regering.
We spraken onder andere met een leerkracht, een arbeider in de chemie-sector, een huisarts, een medewerker van De Lijn, een scholiere en een verkoopster in de Carrefour over waarom ze meebetoogden. Een korte videoreportage van hun getuigenissen:
Wij gebruiken cookies om de werking van onze website te verbeteren
Functional Altijd actief
De technische opslag of toegang is strikt noodzakelijk voor het legitieme doel het gebruik mogelijk te maken van een specifieke dienst waarom de abonnee of gebruiker uitdrukkelijk heeft gevraagd, of met als enig doel de uitvoering van de transmissie van een communicatie over een elektronisch communicatienetwerk.
Voorkeuren
De technische opslag of toegang is noodzakelijk voor het legitieme doel voorkeuren op te slaan die niet door de abonnee of gebruiker zijn aangevraagd.
Statistics
De technische opslag of toegang die uitsluitend voor statistische doeleinden wordt gebruikt.De technische opslag of toegang die uitsluitend wordt gebruikt voor anonieme statistische doeleinden. Zonder dagvaarding, vrijwillige naleving door uw Internet Service Provider, of aanvullende gegevens van een derde partij, kan informatie die alleen voor dit doel wordt opgeslagen of opgehaald gewoonlijk niet worden gebruikt om je te identificeren.
Marketing
De technische opslag of toegang is nodig om gebruikersprofielen op te stellen voor het verzenden van reclame, of om de gebruiker op een website of over verschillende websites te volgen voor soortgelijke marketingdoeleinden.