OCMW’s vrezen golf van uitkeringvragers

OCMW’s vrezen golf van uitkeringvragers

Een op de drie werkloze 55-plussers in België die volgend jaar als gevolg van de beperking van de werkloosheid in de tijd hun uitkering verliezen, is al 10 jaar werkloos. Een op de twaalf zelfs al 20 jaar of meer, en Walen en Brusselaars zijn daarbij oververtegenwoordigd (het gaat in de categorie langer dan 20 jaar om respectievelijk 1 op de 10 en 1 op de 8 langdurig werklozen), zo blijkt uit nieuwe cijfers die N-VA-Kamerlid Axel Ronse opvroeg, en waarover Het Laatste Nieuws berichtte.
Brussel heeft evenveel vacatures als werklozen en toch zit een op de acht werkloze Brusselaars al meer dan 20 jaar thuis. ‘Naast opleiding en talenkennis is motivatie om te werken probleem nummer één’, zegt Thierry Geerts, ceo van de Brusselse Kamer van Koophandel BECI.
De federale regering maakt weliswaar een uitzondering voor werkloze 55-plussers die een loopbaan van 30 gewerkte jaren kunnen voorleggen – zij kunnen hun uitkering behouden – maar bijna 50.000 van die 60.000 oudere werklozen voldoen niet sowieso aan die voorwaarde. Zeker in Brussel zijn er nauwelijks werkloze 55-plussers met 30 gewerkte jaren op de teller, slechts 6,4 procent om precies te zijn. In Vlaanderen is dat 23,5 procent, in Wallonië 18,3 procent.
Negen op de tien Brusselse werkloze 55-plussers zullen dus volgend jaar hun uitkering zien verdwijnen. Wij vroegen Thierry Geerts, ex-topman van Google België en sinds vorige zomer de ceo van de Brusselse Kamer van Koophandel BECI, wat die torenhoge langdurige werkloosheid in de hoofdstad kan verklaren, en hoe hij de toekomst ziet.
Thierry Geerts: ‘Brussels is een aantrekkingspool voor mensen die ergens anders moeilijk aan de bak komen. Ook veel nieuwkomers en asielzoekers belanden in Brussel. Dus het profiel van de Brusselse bevolking zorgt voor hogere en meer hardnekkige werkloosheid. Daarnaast is het duidelijk dat de activering van werkzoekenden in Brussel is mislukt. We hebben in Brussel 90.000 werklozen, maar ook 90.000 arbeidsplaatsen in bedrijven in de regio Brussel – niet alleen de 19 gemeenten maar ook de economische periferie van Brussel – waar je dus wel met de tram of de bus naartoe kunt.’
Er zijn dus wel banen, maar de begeleiding naar werk faalt?
Geerts: In theorie is er inderdaad werk genoeg. Natuurlijk, dat betekent niet dat er voor elke werkloze een geschikte baan is. Maar we zitten wel in een economische conjunctuur met veel werk. Daarom komt de hervorming van de werkloosheid op een goed moment. Bedrijven zijn vandaag soms wanhopig op zoek naar werknemers en bereid tot grote inspanningen, op het vlak van opleiding, voor wie gewoon zin heeft om te werken. In de jaren 1980 kozen bedrijven uit 100 cv’s de beste kandidaat, vandaag vinden ze niemand.

Ter verklaring van de hoge Brusselse werkloosheid wordt vaak verwezen naar de mismatch tussen de vacatures, die hoge eisen stellen aan opleiding en talenkennis, en het enorme reservoir van kort- of ongeschoolde, eentalig Franstalige Brusselse werklozen. Maar dat beeld klopt niet helemaal?
Geerts: Zeker niet. Colruyt zoekt mensen, Infrabel, de MIVB, de lijst is lang, en dat gaat allemaal om vacatures voor kortgeschoolden. Natuurlijk, die mismatch bestaat wel degelijk, maar naast opleidingsniveau en talenkennis is obstakel nummer één om aan de slag te gaan: te weinig zin om te werken. Een bedrijf bedankt voor wie zonder animo komt solliciteren. Maar iemand die zegt: ik ben supergemotiveerd om te werken, maar ik kan een aantal dingen nog niet, die zullen Brusselse bedrijven in dienst nemen en begeleiden.
Nog een pijnlijk probleem in Brussel is de omvang van de zogenaamde alternatieve economie in een hoop sectoren, denk aan de bouw, en de geringe controle op zwartwerk. Daardoor zijn mensen niet altijd zo werkloos als ze op papier lijken. Daarnaast zitten er in die groep langdurig werklozen natuurlijk ook mensen die gewoon van het systeem profiteren. Die gaan alleen pro forma solliciteren, om hun uitkering te kunnen behouden, maar zeggen er meteen bij: ik kom hier niet werken. Die praktijk is in Brusselse bedrijven schering en inslag.
Volgens de Brusselse dienst voor arbeidsbemiddeling Actiris zijn er in Brussel maar 21.000 openstaande vacatures, en geen 90.000 vacatures, zoals u zegt, voor inderdaad circa 90.000 Brusselse werklozen.
Geerts: Het probleem met Actiris is dat ze sommige banen in het gewest gewoon niet registeren, en verder ook niet kijken naar de vacatures buiten de gewestgrenzen. Maar Brusselaars kunnen toch gaan werken in Zaventem of Halle? Mensen uit heel België verplaatsen zich om in Brussel te komen werken, dan mogen Brusselaars toch ook een beetje flexibel zijn?
Zit je dan niet met een taalprobleem?
Geerts: In West-Vlaanderen worden massaal Fransen tewerkgesteld, zonder dat dit tot grote moeilijkheden leidt. Het taalprobleem is grotendeels een perceptieprobleem. Zelfs Colruyt vraagt niet langer dat mensen Nederlands kennen om in hun depots te komen werken. Maar veel werkloze Brusselaars zoeken een baan die zich letterlijk in hun achtertuin bevindt, en die mentaliteit moet veranderen.
‘Veel werkloze Brusselaars zoeken een baan die zich letterlijk in hun achtertuin bevindt, en die mentaliteit moet veranderen.’

Verwacht u wel een positieve impact van de beperking van de werkloosheid in de tijd op de Brusselse arbeidsmarkt?
Geerts: Die hervorming zal werken als een wake-upcall en is in die zin zeker een goede zaak. Maar in Brussel zullen 37.000 langdurig werklozen volgend jaar hun uitkering verliezen. Als in de eerste helft van 2026 opeens 30.000 mensen in de rij staan bij de Brusselse OCMW’s, krijgen we massale problemen. Daarom pleiten wij er namens de Brusselse bedrijven voor om in Brussel de hervorming geleidelijker ingang te doen vinden dan wat de federale regering heeft gepland. Gewoonweg omdat gezien de omvang van langdurige werkloosheid Brussel zo’n ingrijpende hervorming niet in een paar maanden kan behappen.
U pleit voor een vertraagde uitrol van de werkloosheidshervorming in de hoofdstad?
Geerts: Dat klopt. Zelfs bedrijven die echt geloven dat deze hervorming mensen zal activeren, vrezen dat Brussel afstevent op chaos. Geen enkel Brussels bedrijf wil immers dat in de eerste maanden van 2026 tienduizenden mensen zonder inkomen de Brusselse OCMW’s overspoelen. Met beelden daarvan die dan weer de hele wereld rondgaan en wederom heel negatief op Brussel afstralen.
‘Ook de armoede zal toenemen, wat kan leiden tot nog meer onveiligheid, en nu al is veiligheid een enorme kopzorg van bedrijven in Brussel.’
Ook de armoede zal toenemen, wat kan leiden tot nog meer onveiligheid, en nu al is veiligheid een enorme kopzorg van bedrijven in Brussel. BECI organiseert sowieso een congres in september over de vraag hoe we die meer dan 30.000 werklozen opnieuw kunnen opnemen in de arbeidsmarkt. Maar de bedrijven kunnen dat natuurlijk niet alleen. Om deze hervorming in goede banen te leiden, hebben we een volwaardige Brusselse regering nodig. En een volwaardig functionerende arbeidsbemiddelaar. Want op dit moment is Actiris, door de recente vernietiging door de Raad van State van de benoeming van de nieuwe topvrouw, feitelijk onthoofd. Bron: Knack
https://www.knack.be/nieuws/belgie/politiek/wim-van-lancker-over-de-beperking-van-de-werkloosheid-in-de-tijd-vlaanderen-is-niet-klaar-om-die-mensen-te-activeren/

De grootste sociale afbraak van de eeuw

De grootste sociale afbraak van de eeuw

Zomerakkoord jaagt vakbonden in de gordijnen.

Het Zomerakkoord jaagt de vakbonden in de gordijnen. ABVV-topman Bert Engelaar wordt er zelfs misselijk van. “Dit is de grootste sociale afbraak van de eeuw.”, zegt hij in Het Nieuwsblad

Over één ding is Engelaar het wel eens met premier De Wever. “Dit is inderdaad de grootse sociaal-economische hervorming van de eeuw”, zegt hij. “Voor de werkgevers dan toch. Voor de werknemers is dit de grootste sociale afbraak van de eeuw. Dit is echt no pasarán voor ons. Als je het volledige pakket aan hervormingen bekijkt, is het evenwicht totaal zoek.”

Uw collega’s van het ACV zeggen: “De regering heeft tachtig jaar sociale vooruitgang weggeveegd.” Akkoord?

Bert Engelaar: “Maak daar maar honderd jaar van.”

Welke maatregel stoort u het meest?

“In de arbeidsmarkthervorming zitten echt een paar grove maatregelen. Nu moeten werkgevers hun werknemers voor minstens een derde van een voltijdse job aanwerven. Dat minimum wordt afgeschaft. Eigenlijk evolueren we zo naar het Amerikaanse systeem, met scharrelbaantjes van vijf uur per week. Dat zal niet de mensen treffen die een comfortabele kantoorjob hebben. Wel de mensen in de horeca, de supermarkten of de schoonmaak – vaak vrouwen die sowieso al niet veel verdienen.”

“Ik maak mij ook grote zorgen over de nachtpremies. Werknemers zullen voortaan enkel nog een premie krijgen tussen middernacht tot vijf uur (vandaag is dat tussen acht uur ’s avonds en zes uur ’s morgens, red.). Nachtarbeid is fysiek heel belastend en veel arbeiders kiezen de job net omwille van die premie. Zij dreigen nu honderden euro’s per maand te verliezen. De regering belooft honderd euro minder belastingen per maand tegen 2029. Wel, de nachtarbeiders zullen daar niet veel van merken.”

De nieuwe regeling voor nachtarbeid zou enkel gelden voor nieuwe contracten.

“Dan krijg je twee verschillende statuten aan dezelfde band. Ik heb ervaring genoeg om te weten dat werkgevers dat niet zullen toelaten, of toch niet voor een lange periode. Veel nachtarbeiders gaan een nieuw contract krijgen aan slechtere voorwaarden. Daar kijk ik met een bang hart naar.”Wat vindt u goed aan het akkoord?

“Het is goed dat de regering stappen zet om de ereloonsupplementen te beperken. Daarnaast zijn er een paar slechte maatregelen die dankzij ons verzet minder erg zijn. De pensioenmalus kan voor ons écht niet, maar gelukkig hebben we het aan de ministers hun verstand kunnen brengen dat tijdelijke werkloosheid moet meetellen als gewerkte periode. We hopen op dezelfde uitzondering voor langdurige ziekte. Minister Frank Vandenbroucke was daar maandag heel vaag over. Hij zegt dat de pensioenmalus voor langdurig zieken nog ‘verzacht’ moet worden. Ik zou niet weten wat hij daarmee bedoelt.”

“We houden de pensioenen betaalbaar”, zegt de regering.

“Altijd dat dreigriedeltje van ‘we houden de pensioenen betaalbaar voor onze kinderen en kleinkinderen’. Ik vind dat echt zum kotsen! Ik heb ook kinderen, en het is net voor hen dat ik deze strijd voer. Heel wat professoren zijn het eens als ik zeg dat die besparingen gewoon een politieke keuze zijn. Plots heeft de regering 30 miljard euro gevonden om uit te geven aan defensie (34 miljard over een periode van tien jaar, red.). Als ik de minister van Defensie zie stoefen met zijn nieuwe jeepkes, dan denk ik: daar is dan wel geld voor? De koopkrachtmaatregelen van de regering vallen in het niets als je bedenkt hoeveel een gezin binnenkort zal betalen aan het leger.”

Kortom: deze regering moet vallen, zoals u in juni zei?

“Kijk, ik ben geen politicus, dus ik ga dat niet met die woorden zeggen. Ik heb al genoeg herhaald dat deze regering niet mijn regering is. En duidelijk ook niet die van de werkende mensen. Ik zou graag hebben dat deze regering met evenwichtige maatregelen komt. Als Vandenbroucke zegt dat er nog overleg nodig is over de pensioenmalus, dan zeg ik: mijn deur staat altijd wagenwijd open.”  Bron: het Nieuwsblad Neutr-On is het volkomen eens met Bert Engelaar, de huidige regering is er een zootje van het maken. Alle sociale verworvenheden, pensioenstelsels e.d., worden beknibbeld. Zo krijg je een kettingreactie van ongenoegen bij de werknemers. En dat allemaal om de begroting in orde te krijgen, terwijl er elk jaar 300 miljard naar de belastingparadijzen gaat. We moeten de rijken extra belasten.

De verovering van België

De verovering van België

Omschrijving

Hoe maakte premier Bart De Wever nu écht de Arizona-regering? Dit is het onwaarschijnlijke verhaal van hoe vijf partijvoorzitters dit land op een andere koers willen zetten. De vlammende ruzies, de intriges en het dubbelspel, de geheime akkoorden: alles komt aan bod in deze reconstructie achter de schermen van de federale regeringsvorming, op basis van getuigenissen van hoofdrolspelers.

Wat waren de verborgen agenda’s en de diepere drijfveren van Conner Rousseau, Sammy Mahdi, Maxime Prévot en Georges-Louis Bouchez? En welke rol speelde het Paleis in dit stukje Belgische politieke geschiedenis? De verovering van de Zestien en de vervelling van De Wever tot staatsman: alles komt met een prijs.

De verovering van België

Wouter Verschelden

Paperback | Nederlands

€ 29,99

https://www.standaardboekhandel.be/p/de-verovering-van-belgie-9789022341926

Lof der wijsbegeerte

Lof der wijsbegeerte

Omschrijving

De filosoof is de mens die ontwaakt en spreekt, zo stelt Maurice

Merleau-Ponty in zijn Lof der wijsbegeerte. In deze in 1953

uitgesproken redevoering kijkt Merleau-Ponty terug naar zijn voorgangers en voorbeelden. Naar Socrates bijvoorbeeld, die stelt dat zijn wijsheid berust op het feit dat hij weet dat hij niets weet, maar ook naar Bergson. Lof der wijsbegeerte is een uitstekende en unieke inleiding op het nog steeds veelbesproken oeuvre van deze filosoof.

Maurice Merleau-Ponty (1908-1961) was hoogleraar filosofie aan het Collège de France. Bij Uitgeverij Boom verschenen eerder De wereld waarnemen (2003, vierde druk 2011) en Fenomenologie van de waarneming (2009, tweede druk 2013).

Lof der wijsbegeerte

Maurice Merleau-Ponty

Paperback | Nederlands | Kleine klassieken

€ 13,90

https://www.standaardboekhandel.be/p/lof-der-wijsbegeerte-9789461059529

De herontdekking van Amerika van binnenuit

De herontdekking van Amerika van binnenuit

In 2019 publiceerde The New York Times “The 1619 Project” van Nikole Hannah-Jones. Vier eeuwen nadat Afrikaanse gevangenen aan de kust van Virginia arriveerden, werd het ontstaansverhaal van Amerika opnieuw vormgegeven door dit project met slavernij en de bijdrage van Afro-Amerikanen als kern. Een aangevulde versie verscheen in 2021 en werd in een review samengevat als “Decentering Whiteness and Uplifting Black Voices”.

Het was een langverwachte correctie op witte, Eurocentrische verhalen die nog steeds dominant zijn. Dit nieuwe verhaal plaatst een vraagteken bij begrippen als ontdekking (door Columbus) en kolonisatie (door Europeanen) en stelt de inheemse bevolking centraal in de Amerikaanse geschiedenis. De lijst van First Nation History analyses is ondertussen behoorlijk aangegroeid. Samen met Kathleen DuVal, geschiedenis professor aan de University of North Carolina, Chapel Hill, en recent Pulitzer Prize Winnaar, fungeert Ned Blackhawk’s “The Rediscovery of America” ​​centraal in dit soort overzichten.

Ned Blackhawk, lid van de Te-Moak-stam van de Western Shoshone in Nevada, — bestuurslid van de School for Advanced Research, Howard R. Lamar Professor Geschiedenis en Amerikaanse Studies aan Yale University, en winnaar van vele professionele prijzen voor zijn onderzoek over de invloed van inheemse volkeren op en in de totstandkoming van de Verenigde Staten –, vraagt ​​zich af “hoe kan een natie die gesticht is op de thuislanden van onteigende inheemse volkeren de meest voorbeeldige democratie ter wereld zijn?” (p. 1). Deze openingsvraag hangt als een spook boven het boek, een alomtegenwoordige herinnering aan de eeuwenlange strijd om land en hulpbronnen van de oorspronkelijke bewoners.  

En, hoe hebben historici de centrale rol van inheemse volken in de Amerikaanse geschiedenis genegeerd? Hiermee behoort Blackhawk tot een nieuwe generatie historici die niet langer naar Amerika en haar geschiedenis kijkt vanuit eurocentrisch perspectief, maar de invloed van de talloze inheemse volken erkent. En de invloed was aanzienlijk, want in 1492, datum dat Columbus de Amerikas officieel ‘ontdekte’, vormde het reeds de thuisbasis van 75 miljoen inheemse volkeren (p. 19). (Andere schattingen varieren van 8 tot 142 miljoen, met de meerderheid rond de 40 miljoen.)

‘The Rediscovery of America’, als synthetisch werk, sluit aan bij ander onderzoek en maakt gebruik van primaire bronnen over fundamentele gebeurtenissen in de Amerikaanse geschiedenis om de betrokkenheid van inheemse volkeren bij die gebeurtenissen te benadrukken. Inheemse volken hebben altijd een centrale rol gespeeld in de Amerikaanse geschiedenis, betoogt Blackhawk, maar wetenschappers op het gebied van de Amerikaanse geschiedenis hebben de betekenis van inheemse Amerikaanse volken in de vorming van de Amerikaanse geschiedenis vaak genegeerd.

Het boek ontkracht ook de mythe dat inheemse volken snel werden overspoeld door superieure Europese kolonisten. Inheemse volken konden het grootste deel van hun grondgebied in de Verenigde Staten tot in de 19e eeuw behouden. Begin 19e eeuw, na de Amerikaanse Revolutie en een robuustere expansie van blanke kolonisten naar het westen met financiële en militaire steun van de federale overheid, werden de meeste inheemse volken echter van hun land beroofd en naar het westen verdreven.  

Veelvoorkomende mythologieën over de Amerikaanse geschiedenis en inheemse volken worden dus door Blackhawk ontkracht. Gebeurtenissen die als fundamenteel worden beschouwd, draaien vaak om oorlog en gewelddadige confrontaties tussen kolonisten en inheemse volkeren.

Een ‘andere’ geschiedenis

Om die ​​‘andere’ geschiedenis van de Verenigde Staten te vertellen, verwerpt Blackhawk ontdekkingsverhalen en benadrukt hij een lange geschiedenis van ontmoetingen tussen inheemse volkeren en nieuwkomers in Noord-Amerika, evenals de invloed en mobiliteit van inheemse volkeren.  

Blackhawk beschrijft enkele van de interacties tussen inheemse volkeren en Europeanen die de ontwikkeling van de Verenigde Staten hebben gevormd. Elke stam heeft natuurlijk zijn eigen geschiedenis, en Blackhawk selecteert noodzakelijkerwijs een deel van deze complexe geschiedenis. Een belangrijk thema is hoe inheemse volkeren kolonisten dwongen de soevereine rechten van inheemse volkeren te erkennen en te respecteren.

Zodoende verweeft Ned Blackhawk vijf eeuwen aan inheemse en niet-inheemse geschiedenis, van de Spaanse koloniale verkenning tot de opkomst van de zelfbeschikking van de inheemse Amerikanen aan het einde van de twintigste eeuw. Indianen speelden een fundamentele rol in de vormgeving van de Amerikaanse constitutionele democratie, zo stelt hij, zelfs toen ze werden vermoord en van hun land werden beroofd.

De verschillende lagen van invloed en interactie zijn niet altijd wat we op school leerden, maar hij wil de gaten in die geschiedenis van de VSA coherenter maken. Hij pleit voor een paradigma van ‘ontmoeting’ in plaats van ‘ontdekking’, waarin Europeanen en hun kolonistengemeenschappen niet de exclusieve onderwerpen van onderzoek zijn. Hij wijst op een generatie wetenschappers die hebben aangetoond dat “Amerikaanse Indianen centraal stonden in elke eeuw van de Amerikaanse historische ontwikkeling”, met name ook tijdens het tijdperk van de Amerikaanse Revolutie.

In deze transformatieve synthese laat hij zien dat

• de Europese kolonisatie in de 17e eeuw nooit een vooraf bepaald succes was;

• inheemse volkeren de crisis van het Engelse rijk mede vormgaven;

• de eerste aanzetten tot de Amerikaanse Revolutie werden gegeven door Indiaanse aangelegenheden in het binnenland;

• de veelgehoorde mythen over de relaties tussen inheemse kolonisten, zoals de mythe van Thanksgiving, vaak berustten op een vreedzame co-existentie, waaruit culturele beïnvloeding over en weer ontstanden (en zelfs gemengde huwelijken);

*de Californische indianen die het doelwit waren van federaal gefinancierde milities tot de eerste slachtoffers van de Burgeroorlog behoorden;

• de overwinning van de Unie zorgde voor een definitieve herijking van inheemse gemeenschappen in het westen; en

• twintigste-eeuwse reservaatactivisten de Amerikaanse wetgeving en politiek hervormden.

Structuur

Het boek is verdeeld in twee delen, elk met zes hoofdstukken.

Deel I, toepasselijk getiteld “Indianen en Rijken”, schetst de geschiedenis van ontmoetingen tussen inheemse volkeren en de Spanjaarden in de zuidelijke grensgebieden, verplaatst zich naar het noordoosten en de opkomst van Brits Noord-Amerika, en belicht de ontwikkeling van Nieuw-Frankrijk.

De tweede helft van Deel I onderzoekt de strijd om het hart van het continent, richt zich op de inheemse oorsprong van de Amerikaanse Revolutie en eindigt met het ontstaan ​​van het federale indianenbeleid in de nasleep van de Revolutie.

Deel II, “Struggles for Sovereignty”, begint met de onteigening van inheemse volkeren in de beginjaren van de republiek, springt naar de westkust om de rol van de regio in de Monroe Doctrine te schetsen en verbindt de Burgeroorlog met wat Blackhawk “het inheemse westen” noemt.

De laatste drie hoofdstukken concentreren zich op het reservatentijdperk (met name de inname van zowel inheemse landen als inheemse kinderen), en de opkomst van het inheemse activisme in het begin van de twintigste eeuw, en, ten slotte, de inheemse weerlegging van het ontslagbeleid en de drang naar zelfbeschikking.

Blackhawk beweegt zich gemakkelijk door tijd en ruimte en verbindt cruciale gebeurtenissen in de geschiedenis van de inheemse bevolking met bredere thema’s en gebeurtenissen in de Amerikaanse geschiedenis. Hoewel hij niet terugdeinst voor een beschrijving van de gewelddadige manieren waarop inheemse volkeren van hun thuisland werden weggerukt, zijn deze beschrijvingen nooit gratuit – in plaats daarvan toont Blackhawk gedetailleerd de doelbewuste processen waarmee de Amerikaanse overheid probeerde inheemse volkeren te onteigenen en hun stemrecht te ontnemen. “Hoewel geweld een essentieel onderdeel was van het kolonialisme, was het nooit voldoende om permanente doelen voor het rijk te bereiken”, meent Blackhawk (p. 81).

De Herontdekking van Amerika is daarom niet bedoeld om een sensationeel verslag te zijn van de geschiedenis van de indianen, een verslag dat de oorlogen, bloedbaden en uitbraken beschrijft die inheemse volken verwoestten. Maar Blackhawk argumenteert overtuigend dat het identificeren van de Amerikaanse geschiedenis als een geschiedenis van genocide het heersende, eerder ‘eurocentrische’ verhaal compliceert, en het boek is bedoeld om deze betwiste betekenissen te verduidelijken.

De Zevenjarige Oorlog (1756-1763) tussen Groot-Brittannië en Frankrijk

Neem bijvoorbeeld de Zevenjarige Oorlog tussen Groot-Brittannië en Frankrijk, die begon als een geschil over Noord-Amerikaanse landclaims in de regio rond Pittsburgh en eindigde in 1763 toen Frankrijk Canada aan Groot-Brittannië afstond.

Onder leiding van Pontiac, een opperhoofd uit Odawa (Ottawa), namen de Indianen de wapens op tegen de Britten in wat bekend werd als de Pontiac-opstand. Er ontstond een conflict dat de spanningen tussen de Britse kroon en haar eigen onderdanen zou aanwakkeren en de ondergang van het Britse Rijk in Noord-Amerika zou inluiden.

De trek van kolonisten naar inheems gebied leidde ertoe dat Britse functionarissen kolonisatie ten westen van de continentale waterscheiding langs de Appalachen verboden in de haastig opgestelde “Proclamatie van 1763”.

Kolonisten aan de grens die meer land wilden organiseren, protesteerden tegen dit Britse beleid. De weerstand tegen het gecentraliseerde gezag en de vijandigheid tegenover inheemse volkeren langs de grens speelden daarom een grote rol in de aanloop naar de Amerikaanse Revolutie. Interessant is dat grensbewoners die zich verzetten tegen Britse koloniale functionarissen zich vaak vermomden als indianen, zelfs vóór de beroemde Boston Tea Party, toen mannen verkleed als indianen thee in de haven van Boston gooiden uit protest tegen Britse handelsbeperkingen.

In tegenstelling tot typische Amerikaanse geschiedenissen, die de neiging hebben alle indianenstammen diametraal tegenover de kolonisten te plaatsen, benadrukt Blackhawk hoe stammen soms de kant van de koloniale machten kozen, zoals de Frans-Algonkin-alliantie in de Zevenjarige Oorlog. Complexe verhalen zoals deze laten zien hoe indianenstammen macht en invloed uitoefenden in de geopolitieke conflicten van koloniaal Amerika, zowel in conflicten met kolonisten als in strategische allianties met koloniale legers die hun strategische positie in een multipolaire wereld versterkten.

Blackhawk legt uit: “De kolonisten zijn na de Zevenjarige Oorlog naar het binnenland verhuisd en begonnen met het bouwen van kleine boerderijen en boomgaarden en het fokken van vee en varkens. Gedurende de late jaren 1750 en vroege jaren 1760 waren ze er klaar voor om meer land in het binnenland te veroveren.

De indianen verzetten zich hiertegen en de Britse kroon besloot dat een nieuwe oorlog in het binnenland te kostbaar was, en vaardigde daarom in 1763 een koninklijke proclamatie uit om te beletten dat hun kolonisten zich naar het binnenland zouden verplaatsen.

“De kolonisten tarten het Britse gezag. Een van de manieren waarop ze dat deden, is door indianen te doden die volgens hen de handel met Pontiacs bondgenoten aanwakkerden in plaatsen zoals Detroit en aan de overkant van een weg tussen Philadelphia, een zeehavenstad, en Pittsburgh, dat recent was gesticht en hernoemd naar de toekomstige Britse premier William Pitt. Langs deze 480 kilometer lange weg, bekend als Forbes Road, beginnen milities in feite niet alleen Indiaanse gemeenschappen te plunderen, waarvan ze vreesden dat ze handel dreven met Pontiac, maar ook Britse bevoorradingstreinen omdat de Britten vrede probeerden te sluiten met Pontiac. Dit zijn geen rovers. Het zijn rebellen. Het zijn opstandelingen met een soort politieke psychologie die erop gericht is de loyaliteit van de inheemse Indianen te verstoren”.

Het einde van de grens

De auteur voegt eraan toe: “Daar vindt de revolutie een van haar meest vormende brandstof. Het idee van een grens die wordt aangevallen door ‘genadeloze Indiaanse wilden’ staat in de Amerikaanse onafhankelijkheidsverklaring. Waar komt dat idee vandaan? Amerikaanse historici zijn er niet in geslaagd de oorsprong en genealogie van die taal, die ideologie en in wezen die geschiedenis die de vroege republiek zal doordringen, voldoende te verklaren.

“Het is geen toeval dat er geen federaal erkende stammen zijn in de staten Ohio en Pennsylvania, waar deze conflicten het hevigst waren.”

De volkstelling van 1890 was de eerste keer dat volkstellers geen grens meer konden trekken tussen bewoond en onbewoond gebied. Frederick Jackson Turner noemde dit het “einde van de grens”, een gebeurtenis die hij beschouwde als een keerpunt in de Amerikaanse geschiedenis. De grens hielp het individualisme en de oppositie tegen overheidscontrole vorm te geven. Turner betoogde dat de migratie naar het westen en de vestiging van nieuwe grenzen transformatieve processen waren die het idee van het Amerikaanse exceptionalisme vormgaven. Niet toevallig was 1890 ook de datum van de laatste “strijd” tussen de VS en een Indiaans volk, het bloedbad bij Wounded Knee Creek in North Dakota.

De waargenomen dreiging van de indianen was cruciaal, stelt Blackhawk, voor de vorming van een centrale overheid die haar gezag over nationale aangelegenheden kon uitbreiden. Er werd een federale grondwet opgesteld om de 13 staten te verenigen en hun territoriale expansie te beheren.

Dat andere gezichtspunt is vanaf het begin duidelijk: Hoewel de natie misschien gegrondvest is op het ideaal van universele gelijkheid, moeten lezers rekening houden met het feit dat keerpunten zoals de Constitutionele Conventie, de Haïtiaanse Revolutie en de Louisiana Purchase “dat concept hebben getransformeerd en beperkt”, vooral toen de nieuw gevormde en de steeds veranderende systemen van de Amerikaanse overheid, naturalisatie en eigendom van onroerend goed, meer mensen uitsloten dan ze binnenlieten (p. 239).

Nieuwe eeuw, oude problemen

In de hoofdstukken over het begin van de twintigste eeuw belicht Blackhawk activisten die zich inzetten voor de bescherming van de rechten van Indiaanse volkeren of het behoud van inheemse culturen. Blackhawk besteedt aandacht aan enkele bekende figuren uit de inheemse geschiedenis, zoals Tisquantum, Pontiac en Popé. Het boek belicht ook invloedrijke inheemse vrouwen,zoals Toypurina, Ada Deer en Laura Cornelius Kellogg, die vaak buiten beschouwing worden gelaten in kolonisten- of reguliere geschiedenissen.

Een belangrijke, maar volgens Leonard Carlson, emeritus universitair hoofddocent aan Emory University, soms over het hoofd geziene figuur was Charles Curtis, lid van de Een Kaw-natie. Curtis was van 1929 tot 1933 voorzitter van het Huis van Afgevaardigden, senator voor Kansas en vicepresident van de Verenigde Staten onder Herbert Hoover. De pogingen om Indiaanse gebieden te privatiseren eindigden  met de verkiezing van Franklin D. Roosevelt in 1932 en de goedkeuring van de Indian Reorganization Act (ook bekend als de Wheeler-Howard Act) in 1934. Deze wet, opgesteld door John Collier, die commissaris van Indiaanse Zaken werd, maakte een einde aan de toewijzing van land, de verdeling van reservaten in individuele landbezittingen, en moedigde de mensen in elk reservaat aan om een ​​geschreven grondwet aan te nemen die een formeel stambestuur in hun reservaten vestigde.

Blackhawk besluit zijn boek aan het einde van de twintigste eeuw, waar hij waarschuwt dat het activisme van de inheemse bevolking voor rechtvaardigheid en soevereiniteit niet mag rusten: “Aan het begin van de eenentwintigste eeuw doken er opnieuw voortdurende uitdagingen op voor die soevereine verworvenheden, toen congresleden, rechters en andere machtscentra zich opnieuw richtten op Indiaanse grondgebieden, jurisdictie en hulpbronnen” (p. 445).

Volgens  Anthony Earth , een internationaal advocaat en expert op het gebied van buitenlands beleid, stelt die voortdurende afrekening een andere vraag dan die welke Blackhawk aan het begin van zijn boek stelde: “Hoe kunnen inheemse volken de leidende democratie ter wereld ervan overtuigen om boete te doen voor onrecht dat door hen is aangedaan door hun thuisland te onteigenen en ervoor te zorgen dat tribale soevereiniteit de zelfbeschikking van de inheemse bevolking ondersteunt?”

Het beantwoorden van die vraag brengt ernstige uitdagingen met zich mee, vooral in een verdeeld Amerika dat worstelt om een ​​leidende democratie te blijven. Momenteel ontbeert de boete voor onrecht uit het verleden tegen inheemse volken politieke zichtbaarheid en steun, vooral in vergelijking met campagnes voor herstelbetalingen voor slavernij. Maar wat tribale soevereiniteit en rechten betekenen in de Amerikaanse politieke en juridische orde blijft omstreden, zoals blijkt uit recente zaken voor het Hooggerechtshof over indianenstammen en voogdij over kinderen, strafrecht en waterrechten.

Daarom roept de door Blackhawk geprezen inheemse macht volgens Earth de verantwoordelijkheid op “om zich een toekomst voor te stellen die bevrijd is van de historische feiten. Die verantwoordelijkheid is dan ook een daad van verzet tegen het verleden dat de toekomst dicteert”.

Tribale soevereiniteit

Het boek belicht ook de hedendaagse prestaties van de burgerrechtenbeweging van de Native Americans, waaronder de toenemende economische en politieke invloed van reservaten op het nationale toneel.

Stammen en hun aanhangers hebben zich ingezet om de tribale soevereiniteit te verdedigen. Sinds 1970 hebben talloze groepen petities ingediend bij de federale overheid en zijn ze als stammen erkend. Officieel zijn er vandaag 574 federaal erkende Amerikaanse indianen- en Alaska Native-stammen in de Verenigde Staten. Deze stammen worden erkend als afzonderlijke politieke entiteiten met een regeringsrelatie met de federale overheid van de VS.

Elke stam heeft beleid moeten ontwikkelen voor zijn interne bestuur, het beheer van zijn hulpbronnen en het bestuur van zijn grondgebied. Blackhawk bespreekt enkele voorbeelden van ingewikkelde juridische kwesties waarmee stammen in de tweede helft van de twintigste eeuw te maken kregen. Deze omvatten de vraag of een stam gokken op zijn land mag toestaan, zelfs als de staat waarin de stam woont gokken verbiedt (stamcasino’s en gokrechten zijn een belangrijke bron van inkomsten voor sommige, maar niet alle, stammen) en in de staat Washington juridische gevechten door inheemse gemeenschappen om visrechten te verdedigen die zijn vastgelegd in verdragen uit de jaren 1850.

Kortom

‘The Rediscovery of America’ deconstrueert effectief veelvoorkomende misvattingen over de vroege Amerikaanse geschiedenis voor de niet-ingewijde lezer. Het biedt een nuttig startpunt voor lezers die niet bekend zijn met inheemse perspectieven op het onderwerp.

Blackhawks hervertelling van de Amerikaanse geschiedenis erkent de blijvende macht  en het voortbestaan ​​van inheemse volken, wat resulteert in een waarheidsgetrouwer beeld van de Verenigde Staten.

Referentie:

Ned Blackhawk

The Rediscovery of America: Native Peoples and the Unmaking of US History,

Yale University Press

2023

616 pagina’s

Bron: Uitpers.be