Hoe vrouwvriendelijk is onze arbeidsmarkt? Bijna 900.000 vrouwen in België werken deeltijds. Volgens de recentste cijfers van Statbel waren het in 2025 893.000 vrouwelijke loontrekkenden, goed voor 41,4% van alle vrouwelijke werknemers. Bij mannen ligt dat aandeel op 15,1%. Bijna drie op de vier deeltijdse werknemers zijn vrouwen. (Statbel)
Dat maakt deeltijds werk een belangrijk onderdeel van de Belgische arbeidsmarkt. De vraag is dan ook niet alleen hoe we méér mensen aan het werk krijgen, maar ook onder welke voorwaarden mensen werken.
De cijfers over de loonkloof tonen dat dit onderwerp nog altijd relevant is. Nieuwe cijfers van het Instituut voor de gelijkheid van vrouwen en mannen, gepubliceerd in oktober 2026, tonen een loonkloof van 6,6% wanneer rekening wordt gehouden met het verschil in arbeidsduur. Zonder die correctie bedraagt het verschil 19%. In de privésector loopt de gecorrigeerde loonkloof op tot 9,7%. (Nieuws België)
Tegelijk verandert de arbeidswetgeving. Sinds 1 juni 2026 is de minimale wekelijkse arbeidsduur voor deeltijdse werknemers verlaagd van een derde naar een tiende van een voltijdse werkweek. Daardoor wordt het mogelijk om ook voor zeer kleine deeltijdse jobs een arbeidsovereenkomst te sluiten. (Werk België)
Daarnaast heeft de federale regering de regels rond langdurige arbeidsongeschiktheid aangescherpt. Sinds 1 januari 2026 zijn er nieuwe maatregelen om mensen sneller opnieuw naar werk te begeleiden. Voor werknemers die vanaf 2026 arbeidsongeschikt worden, moeten werkgevers onder bepaalde voorwaarden al vroeger het arbeidspotentieel laten beoordelen en een re-integratietraject opstarten. (Werk België)
Dat brengt ons opnieuw bij het thema uit het oorspronkelijke artikel: hoe houden we mensen duurzaam aan het werk? Dat is zeker relevant voor vrouwen tussen 40 en 60 jaar. Het Instituut voor de gelijkheid van vrouwen en mannen wijst erop dat meer dan een vijfde van de werkende bevolking zich in de peri- of menopauzefase bevindt. Klachten zoals slaapproblemen, vermoeidheid en concentratieproblemen kunnen ook een impact hebben op het werk. In 2026 heeft het Instituut bovendien nieuwe aanbevelingen geformuleerd over het beleid rond (peri)menopauze. (Vlaams Gelijkheidsinstituut)
Er zijn ondertussen ook concrete initiatieven. Zo organiseert het Wit-Gele Kruis in 2026 infosessies voor medewerkers over de (peri)menopauze en hoe werkgevers daar op de werkvloer mee kunnen omgaan. (Wit-Gele Kruis)
De arbeidsmarkt van 2026 draait dus niet alleen om méér mensen aan het werk krijgen. Het gaat ook om de vraag hoe we ervoor zorgen dat mensen – en in het bijzonder vrouwen – hun loopbaan duurzaam kunnen blijven uitbouwen. De cijfers over deeltijds werk, loonverschillen en langdurige arbeidsongeschiktheid tonen dat daar nog belangrijke uitdagingen liggen. Bronnen: Statbel, 25 maart 2026; FOD Werkgelegenheid, 1 juni 2026; Instituut voor de gelijkheid van vrouwen en mannen, 1 oktober 2026; Hoge Raad voor de Werkgelegenheid, september 2026; Denktank Minerva, 20 november 2025.
Ik heb daarbij bewust de oorspronkelijke, vrij opiniërende toon wat neutraler en actueler gemaakt. Vooral de 893.000 vrouwen is een sterke actualisering van de oorspronkelijke “900.000”: het is nu gebaseerd op de recentste Statbelcijfers. (Statbel)
MR-voorzitter Georges-Louis Bouchez wil de fiscale voordelen van de ziekenfondsen aanpakken. Hij vindt dat mutualiteiten voor activiteiten die vergelijkbaar zijn met die van commerciële verzekeraars, ook fiscaal op dezelfde manier moeten worden behandeld. Volgens het voorstel van Bouchez zouden de ziekenfondsen onder meer vennootschapsbelasting moeten betalen op hun winstgevende activiteiten. Het MR becijfert dat zo’n hervorming ongeveer 165 miljoen euro per jaar zou kunnen opleveren. Bouchez wil die opbrengst gebruiken om de belastingdruk voor mensen die voor het eerst gaan werken te verlagen.
De discussie gaat vooral over de aanvullende verzekeringen en commerciële activiteiten van de ziekenfondsen, en niet over de verplichte ziekteverzekering zelf.
Intussen staat de hervorming ook binnen de federale regering op de agenda. Minister van Financiën Jan Jambon heeft aangekondigd dat de fiscale behandeling van de non-profitsector wordt herbekeken. Het uitgangspunt daarbij is dat organisaties die winstgevende activiteiten uitvoeren, voor die activiteiten ook fiscaal als winstgerichte organisaties kunnen worden behandeld.
De ziekenfondsen zelf wijzen op hun maatschappelijke rol. Ze blijven onder meer instaan voor de uitbetaling van ziekte-uitkeringen, begeleiding van patiënten en ondersteuning bij de toegang tot gezondheidszorg.
De komende hervorming kan dus belangrijke gevolgen hebben voor de manier waarop ziekenfondsen worden gefinancierd en belast. Een nieuwe algemene belasting is voorlopig nog niet ingevoerd; het gaat momenteel om een politiek voorstel en een aangekondigde hervorming van de fiscaliteit.
Bronnen: De Standaard (4 januari 2026), Kamer van Volksvertegenwoordigers (maart 2026), MR en minister Vandenbroucke (2026).
Fluvius heeft sinds 2018 in Vlaanderen voor bijna 172 miljoen euro aan frauduleuze groenestroomcertificaten opgespoord. De fraude kwam aan het licht in meer dan duizend dossiers, zo blijkt uit interne documenten van de netbeheerder die door De Tijd werden ingezien. Het gaat vooral om zonnepaneleninstallaties uit de periode 2009-2012. In die jaren waren groenestroomcertificaten een belangrijke financiële stimulans voor wie zonnepanelen plaatste. De waarde van de certificaten werd later verschillende keren verlaagd. Daardoor ontstond een sterke financiële prikkel om een installatie zo vroeg mogelijk te laten registreren. In verschillende dossiers werd volgens Fluvius geknoeid met installatiedata, facturen en keuringsattesten. Door zonnepanelen op papier ouder te laten lijken dan ze in werkelijkheid waren, konden eigenaars aanspraak maken op een gunstiger subsidieregime. Van de bijna €172 miljoen aan frauduleuze certificaten was ruim €62 miljoen al uitbetaald. Fluvius kon de uitbetaling van ongeveer €110 miljoen voorkomen. Van het reeds uitbetaalde bedrag werd inmiddels ongeveer €26 miljoen teruggevorderd. Voor ruim €36 miljoen lopen nog terugvorderingen. Om fraude soms jaren na de installatie nog op te sporen, gebruikt Fluvius verschillende controlemiddelen. Naast het controleren van documenten worden ook oude satellietbeelden gebruikt. Daarmee kan worden nagegaan of er op de opgegeven datum daadwerkelijk zonnepanelen op een dak aanwezig waren. In sommige professionele dossiers gaat het om bedragen van enkele miljoenen euro’s.
De zaak heeft ook gevolgen voor de energiefactuur. Het historische systeem van groenestroomcertificaten wordt immers mee gefinancierd via de Vlaamse energieconsumenten. Volgens de berichtgeving kan de totale kost van het systeem tegen 2030 oplopen tot ongeveer €14,5 miljard. Fluvius stelt daarom dat het opsporen en terugvorderen van frauduleus verkregen certificaten niet alleen een juridische kwestie is, maar ook een manier om de kosten voor andere energiegebruikers te beperken. Alleen al in het afgelopen jaar kon Fluvius volgens de berichtgeving voor €15,6 miljoen aan frauduleuze certificaten terugvorderen of voorkomen dat ze werden uitbetaald. Dat zou overeenkomen met een besparing van ongeveer €3,50 per jaar voor een gemiddeld Vlaams gezin via de distributienettarieven. De zaak toont hoe een systeem dat bedoeld was om de installatie van zonnepanelen en de productie van groene energie te stimuleren, ook kwetsbaar kan zijn voor misbruik. Strenge controle blijft daarom noodzakelijk wanneer overheidssubsidies over lange periodes grote financiële bedragen vertegenwoordigen.
Bron: De Tijd, 6 oktober 2026, op basis van interne documenten van Fluvius. De cijfers en belangrijkste bevindingen zijn ook gerapporteerd door 21 News en Business AM.
De Belgische gezinnen kregen in september al te maken met een nieuwe indexering, maar mogelijk volgt er sneller dan verwacht opnieuw een verhoging. Volgens de nieuwste vooruitzichten van het Federaal Planbureau van 6 oktober 2026 zal de volgende spilindex naar verwachting in november 2026 worden overschreden.
De aanleiding is de opnieuw oplopende inflatie. In september bedroeg die 4,69 procent en het Planbureau verwacht dat de inflatie de komende maanden nog hoog blijft. De afgevlakte gezondheidsindex, die bepalend is voor het overschrijden van de spilindex, zou daardoor verder stijgen.
De huidige spilindex bedraagt 102,29. Volgens het Planbureau wordt die in november overschreden. Een volgende spilindex, 104,34, zou vervolgens in april 2027 worden bereikt.
Dat betekent echter niet dat iedereen onmiddellijk een nieuwe loonsverhoging krijgt. Het moment en de omvang van de indexering verschillen naargelang de sector en het indexeringsmechanisme. Voor de sociale uitkeringen en de lonen van het overheidspersoneel leidt een overschrijding van de spilindex tot een verhoging met 2 procent, volgens de nieuwe regels. Voor werknemers in de privésector gelden de afspraken van hun eigen sector.
Daar komt de nieuwe centenindex bij. Sinds september 2026 wordt de automatische indexering voor hogere lonen beperkt. Bij de overheid wordt de verhoging van 2 procent slechts volledig toegepast op de eerste 4.000 euro bruto per maand. Voor sociale uitkeringen ligt de grens op 2.000 euro.
De combinatie van een hoge inflatie en nieuwe indexeringen wordt daardoor een belangrijk thema voor de komende maanden. Voor werknemers kan een nieuwe indexering de koopkracht gedeeltelijk beschermen, maar tegelijk blijven de prijzen — vooral energie — sterk stijgen.
Als de prognose van het Planbureau uitkomt, staat België dus voor een opmerkelijke situatie: na de indexering van september kan er nog vóór het einde van 2026 opnieuw een spilindex worden overschreden.
De wijzigingen, van de loonvorming, vanaf november 2026 vloeien voort uit een hervorming van de personenbelasting. Het gaat in eerste instantie om de berekening van de bedrijfsvoorheffing op het maandloon. Een hoger of lager nettoloon betekent dus niet noodzakelijk dat de uiteindelijke belasting voor het volledige inkomstenjaar met exact hetzelfde bedrag verandert.
Vanaf 1 november 2026 worden verschillende fiscale hervormingen verwerkt in de berekening van de bedrijfsvoorheffing. Dat is de belasting die de werkgever maandelijks op het brutoloon inhoudt en aan de fiscus doorstort.
Volgens de simulaties van SD Worx, zoals aangehaald in het artikel van 5 oktober 2026 in De Tijd, kunnen de gevolgen aanzienlijk verschillen naargelang de gezinssituatie en het inkomen.
Gezinssituatie – Verwachte wijziging van het nettoloon per maand Alleenstaande zonder personen ten laste + € 8,47 Gehuwde of wettelijk samenwonende, partner zonder eigen inkomen, brutoloon € 3.500 + € 16,94 Gehuwde of wettelijk samenwonende, partner zonder eigen inkomen, brutoloon € 6.000 − € 18,91 Werknemers met kinderen ten laste, afhankelijk van inkomen en gezinssituatie Van + € 13,47 tot − € 29,90
Let op: dit zijn voorbeelden, simulaties in het artikel, geen algemene bedragen die voor iedere werknemer gelden. Er zijn drie belangrijke fiscale wijzigingen.
A. Verhoging van de belastingvrije som De belastingvrije som is het gedeelte van het belastbare inkomen waarop uiteindelijk geen personenbelasting verschuldigd is. De federale regering verhoogt die som geleidelijk. Daardoor wordt een groter deel van het inkomen vrijgesteld van belasting. Voor een alleenstaande zonder personen ten laste zou dit volgens de aangehaalde simulaties vanaf november een maandelijks nettovoordeel van € 8,47 opleveren.
B. Wijziging van de fiscale voordelen voor kinderen ten laste De belastingvrije som kan worden verhoogd naargelang het aantal personen ten laste. De hervorming voorziet in een verhoging van bepaalde toeslagen, met bijzondere aandacht voor het eerste en het tweede kind. Voor gezinnen met drie of meer kinderen worden bepaalde toeslagen echter tijdelijk niet meer geïndexeerd. Daardoor kunnen die gezinnen een deel van het eerder verwachte voordeel verliezen. De uiteindelijke impact hangt af van het aantal kinderen, het inkomen en de gezinssituatie. C. Geleidelijke afbouw van het huwelijksquotiënt Het huwelijksquotiënt is een fiscale regeling waarbij een deel van het beroepsinkomen van de ene partner fiscaal wordt toegerekend aan de andere partner, wanneer aan de wettelijke voorwaarden is voldaan. Dat kan voordelig zijn voor koppels waarbij één partner weinig of geen beroepsinkomsten heeft. De hervorming bouwt dit voordeel voor niet-gepensioneerden geleidelijk af. Daardoor kunnen sommige gehuwden en wettelijk samenwonenden meer belasting betalen. Het effect van de afbouw kan groter zijn dan het voordeel van de verhoogde belastingvrije som. Dat verklaart waarom sommige werknemers ondanks de belastingverlaging toch minder nettoloon overhouden. Er zijn twee belangrijke wettelijke teksten.
Wet van 15 juli 2026 tot hervorming van de personenbelasting Deze wet vormt de wettelijke basis voor de inhoudelijke fiscale hervormingen. De wet werd bekendgemaakt in het Belgisch Staatsblad op 29 juli 2026.
De belangrijkste onderdelen voor het artikel zijn: • de geleidelijke verhoging van de belastingvrije basissom; • de hervorming van de toeslagen voor kinderen ten laste; • de tijdelijke beperking van de indexering van bepaalde fiscale toeslagen; • de geleidelijke afbouw van het huwelijksquotiënt; • wijzigingen aan bepaalde belastingverminderingen voor vervangingsinkomsten.
De relevante fiscale bepalingen moeten worden gelezen in samenhang met het Wetboek van de inkomstenbelastingen 1992 (WIB 92), waarin onder meer de belastingvrije som en de berekening van de personenbelasting worden geregeld.
De officiële toelichting bij de hervorming vindt u hier:
Koninklijk besluit van 27 september 2026 tot wijziging van de bedrijfsvoorheffing Dit is de rechtstreeks relevante uitvoeringsmaatregel voor de wijziging van het nettoloon vanaf november. Het koninklijk besluit past de toepassingsregels voor de bedrijfsvoorheffing aan in bijlage III bij het koninklijk besluit tot uitvoering van het WIB 92 (KB/WIB 92).
De wijzigingen hebben onder meer betrekking op: • de berekening van de belastingvrije som; • de toeslagen op die som; • de toepassing van het huwelijksquotiënt; • bepaalde belastingverminderingen voor vervangingsinkomsten.
Artikel 10 van het koninklijk besluit bepaalt dat de wijzigingen van toepassing zijn op inkomsten die vanaf 1 november 2026 worden betaald of toegekend, behoudens de daarin vermelde uitzonderingen.
Dat is dus de concrete wettelijke grondslag voor de gewijzigde inhouding op het loon vanaf november. U kunt de volledige tekst hier raadplegen:
Voor een juridische analyse zijn vooral de volgende onderdelen van het Wetboek van de inkomstenbelastingen 1992 van belang.
Onderwerp – Juridische verwijzing – Betekenis Belastingvrije som – Artikel 131 WIB 92 – Bepaalt de basis van de belastingvrije som. Verhogingen van de belastingvrije som – Artikel 132 WIB 92 – Regelt onder meer de verhogingen in verband met personen ten laste. Huwelijksquotiënt – Artikel 87 WIB 92 – Regelt de toerekening van een deel van het beroepsinkomen aan de andere partner. Berekening van de belasting – Artikelen 130 e.v. WIB 92 – Regelen de tarieven en de berekening van de personenbelasting. Bedrijfsvoorheffing – Artikel 270 e.v. WIB 92 en bijlage III bij het KB/WIB 92 – Regelen de inhouding en de uitvoeringsmodaliteiten van de bedrijfsvoorheffing.
Juridische nuance: de artikelen van het WIB 92 moeten samen worden gelezen met de wijzigingsbepalingen van de wet van 15 juli 2026. Voor de precieze toepassing op een loonfiche vanaf november is bovendien de gewijzigde bijlage III bij het KB/WIB 92 doorslaggevend. De actuele fiscale bedragen en de toepasselijke tarieven kunnen worden nagegaan via de FOD Financiën:
Waarom kan iemand minder nettoloon ontvangen ondanks een belastingverlaging? Dat lijkt op het eerste gezicht tegenstrijdig, maar het volgt uit de combinatie van verschillende maatregelen. Neem een gehuwde werknemer met een partner zonder beroepsinkomsten. Er werken dan twee effecten in tegengestelde richting: Positief effect • De belastingvrije som stijgt. • Daardoor kan de belasting op het inkomen dalen. Negatief effect • Het fiscale voordeel van het huwelijksquotiënt wordt afgebouwd. • Daardoor kan een deel van het inkomen fiscaal minder gunstig worden behandeld. Het uiteindelijke resultaat hangt af van de verhouding tussen beide effecten.
Dat verklaart waarom iemand met een brutoloon van € 3.500 volgens de simulaties een nettovoordeel kan hebben, terwijl iemand met dezelfde gezinssituatie en een brutoloon van € 6.000 juist een nettoverlies kan ondervinden. Bij gezinnen met kinderen kan daar nog een derde effect bijkomen: de tijdelijke beperking van de indexering van bepaalde toeslagen.
Betekent een lager nettoloon dat men uiteindelijk meer belasting betaalt? Niet noodzakelijk in exact dezelfde verhouding. De bedrijfsvoorheffing is een voorschot op de uiteindelijke personenbelasting. De definitieve belasting wordt bepaald bij de belastingberekening op basis van de belastbare inkomsten en de toepasselijke fiscale regels. Daarom moeten twee zaken worden onderscheiden:
Het maandelijkse nettoloon: dit verandert doordat de werkgever vanaf november een andere bedrijfsvoorheffing inhoudt.
De uiteindelijke personenbelasting: die wordt berekend volgens de fiscale regels die van toepassing zijn op het betrokken inkomstenjaar.
Een wijziging van de bedrijfsvoorheffing kan dus onmiddellijk zichtbaar zijn op de loonfiche, terwijl de definitieve fiscale afrekening later volgt. Een lagere bedrijfsvoorheffing betekent op zichzelf niet dat iemand definitief minder belasting verschuldigd is. Omgekeerd betekent een hogere bedrijfsvoorheffing niet noodzakelijk dat de uiteindelijke belasting in dezelfde mate stijgt.
Conclusie De aangekondigde verandering vanaf november 2026 is geen afzonderlijke belasting op het loon, maar een aanpassing van de bedrijfsvoorheffing aan de hervormde regels van de personenbelasting. De belangrijkste juridische bronnen zijn:
Wet van 15 juli 2026 tot hervorming van de personenbelasting, bekendgemaakt in het Belgisch Staatsblad van 29 juli 2026.
Koninklijk besluit van 27 september 2026 tot wijziging van de bedrijfsvoorheffing, in het bijzonder artikel 10 en de wijzigingen aan bijlage III bij het KB/WIB 92.
Het WIB 92, met name de bepalingen over de belastingvrije som, personen ten laste, het huwelijksquotiënt en de bedrijfsvoorheffing. De praktische gevolgen zijn niet voor iedereen dezelfde. Vooral de combinatie van het inkomen van beide partners, het aantal kinderen ten laste en het recht op het huwelijksquotiënt bepaalt of het nettoloon stijgt of daalt.
De praktische gevolgen zijn niet voor iedereen dezelfde. Vooral de combinatie van het inkomen van beide partners, het aantal kinderen ten laste en het recht op het huwelijksquotiënt bepaalt of het nettoloon stijgt of daalt.
Belangrijkste aandachtspunt: wie de werkelijke fiscale impact wil beoordelen, moet niet alleen naar de loonfiche van november kijken, maar ook naar de definitieve berekening van de personenbelasting voor het betrokken inkomstenjaar. De maandelijkse inhouding en de uiteindelijke belasting zijn immers twee verschillende zaken.
Wij gebruiken cookies om de werking van onze website te verbeteren
Functional Altijd actief
De technische opslag of toegang is strikt noodzakelijk voor het legitieme doel het gebruik mogelijk te maken van een specifieke dienst waarom de abonnee of gebruiker uitdrukkelijk heeft gevraagd, of met als enig doel de uitvoering van de transmissie van een communicatie over een elektronisch communicatienetwerk.
Voorkeuren
De technische opslag of toegang is noodzakelijk voor het legitieme doel voorkeuren op te slaan die niet door de abonnee of gebruiker zijn aangevraagd.
Statistics
De technische opslag of toegang die uitsluitend voor statistische doeleinden wordt gebruikt.De technische opslag of toegang die uitsluitend wordt gebruikt voor anonieme statistische doeleinden. Zonder dagvaarding, vrijwillige naleving door uw Internet Service Provider, of aanvullende gegevens van een derde partij, kan informatie die alleen voor dit doel wordt opgeslagen of opgehaald gewoonlijk niet worden gebruikt om je te identificeren.
Marketing
De technische opslag of toegang is nodig om gebruikersprofielen op te stellen voor het verzenden van reclame, of om de gebruiker op een website of over verschillende websites te volgen voor soortgelijke marketingdoeleinden.