Federaal minister van Consumentenbescherming Rob Beenders (Vooruit) wil dat de wettelijke garantieperiode wordt opgetrokken van 2 naar 3 jaar. Dat vertelt hij aan het consumentenprogramma ‘WinWin’ op Radio2. Het liefst van al ziet Beenders dat in heel Europa gebeuren. “We kennen allemaal de verhalen van elektroproducten die toevallig net na de garantieperiode stukgaan.”

Een algemene verlenging van de wettelijke garantietermijn moet er volgens Beenders voor zorgen dat consumenten beter beschermd zijn en niet zo snel nieuwe producten moeten kopen. Een langere garantieperiode zou fabrikanten en verkopers moeten stimuleren om producten op de markt te brengen die langer meegaan, redeneert de minister. “Het komt ook het imago van de producent ten goede, want wie duurzame producten maakt, komt betrouwbaar over. Bovendien is het duurzamer, want het verkleint ook de afvalberg.”

Op dit moment is de wettelijke garantietermijn voor nieuwe producten in heel Europa vastgelegd op minimaal 2 jaar. Alleen Spanje en Portugal hebben die periode op eigen houtje al opgetrokken naar 3 jaar. Beenders wil hun voorbeeld volgen, maar dan wel meteen in heel Europa.

Zo staat het voornemen vermeld in het regeerakkoord. De verlenging enkel in België invoeren, heeft volgens de minister weinig zin. “Consumenten kopen vaak over de landsgrenzen heen, dus ook Spaanse, Duitse of Franse producten. Het zou dus veel handiger en efficiënter zijn als we de langere termijn voor heel Europa kunnen invoeren, anders wordt het alleen maar verwarrend.”

Producten gaan te snel kapot

Een garantieperiode van 2 jaar is te kort voor veel consumptiegoederen, in het bijzonder voor elektro- en huishoudtoestellen, vindt Beenders. “Dat jaagt de consument onnodig op kosten. We kennen allemaal de verhalen van elektrotoestellen die toevallig net na de uiterste garantiedatum stukgaan.”

“De reële levensduur van elektronische toestellen ligt vaak lager dan wat de consument er redelijkerwijs mag van verwachten. Dat is onder meer zo bij smartphones, tablets, televisies, droogkasten en stofzuigers. Bijna 25 procent van die toestellen gaat al stuk in de periode tussen 6 maanden en 2 jaar na de aankoop. Bijna 27 procent begeeft het tussen 2 en 3 jaar na aankoop.”

Meer klanten of oneerlijke concurrentie?

Niet iedereen is voorstander van het verlengen van de wettelijke garantie. Zo luidt de kritiek dat dit zou kunnen leiden tot oneerlijke concurrentie. Het optrekken van de garantieperiode zou volgens sommigen ook negatieve gevolgen kunnen hebben voor zelfstandigen, die dan in concurrentie moeten gaan met verkopers uit landen met een kortere garantietermijn.

Met die kritiek is Beenders het niet eens. “Vanuit dit standpunt ga je er van uit dat je met een garantie van 2 jaar sneller nieuwe dingen koopt. Maar je moet het anders bekijken: geef je langer garantie, dan zal je potentiële kopers uit andere landen aantrekken. Het is dus zeker niet bedoeld om de markt af te remmen. Daarom is het ook zo belangrijk om het meteen op Europees niveau te introduceren.” 

Testaankoop: “5 jaar garantie op sommige producten”

Consumentenorganisatie Testaankoop juicht de plannen toe, maar wil graag dat de federale regering nog een stap verder gaat. “We pleiten voor een gedifferentieerd garantiesysteem, waarbij de garantietermijn verschilt van product tot product en wordt bepaald op basis van de verwachte levensduur van dat product.

“Want 3 jaar lijkt niet lang genoeg voor producten zoals koelkasten, diepvriezers of auto’s, maar is misschien wel te lang voor kledij of telefoons”, argumenteert woordvoerder Laura Clays. “Dus een gedifferentieerde aanpak, met bijvoorbeeld 2 jaar voor kleren en 5 jaar voor auto’s, zouden wij het eerlijkst vinden.”

Maar zo ver wil Beenders voorlopig niet gaan. “Voor mij hangt de garantie niet af van de prijs van een product. Wat voor de één duur is, is dat voor de ander niet. Er is nu vooral nood aan een heldere en duidelijke formulering van wat die wettelijke garantie moet zijn.”

Het ABC van de huidige wettelijke garantie

  • Elke consument die een nieuw product koopt van een professionele verkoper heeft recht op een wettelijke garantie van 2 jaar. De periode start op het moment van de levering.
  • De garantie geldt voor alle lichamelijke roerende voorwerpen zoals auto’s, koelkasten, meubels, elektro, … 
  • Binnen die periode moet de verkoper een gebrek verhelpen door het te herstellen of je product te vervangen door een nieuw exemplaar. Ook als een product niet conform is met wat je hebt besteld, geldt de garantie.
  • Voor tweedehandsproducten mag een verkoper de garantietermijn inkorten tot minimaal 1 jaar. Hij moet de consument daarover wel vooraf duidelijk informeren. Wanneer dat niet gebeurt, blijft de garantietermijn 2 jaar.
  • De koper mag tijdens de garantieperiode de kosteloze herstelling of de vervanging van het goed eisen. Is de herstelling of vervanging in verhouding te duur, dan kan je een prijsvermindering of ontbinding van het contract eisen. In dat laatste geval krijg je je aankoopbedrag of de restwaarde van je product terug.
  • De garantietermijn van 2 jaar wordt op pauze gezet tijdens de herstellings- of vervangingsperiode.
  • Na een herstelling of bij een vervangtoestel krijg je niet opnieuw 2 jaar garantie, maar loopt de oorspronkelijke termijn verder door.

Bron: crt.nws