Een nieuwe maand, nieuwe maatregelen, wijzigingen van de wetgeving, enz. Hierbij een kort overzicht.
- Loopbaanonderbreking
Wie een loopbaanonderbreking wil aanvragen, zal dat vanaf 1 juni of online of op papier moeten doen. Een gemengde aanvraag zal vanaf dan niet meer mogelijk zijn bij de Rijksdienst voor Arbeidsvoorziening (RVA). De papieren aanvraagprocedure verdwijnt later dit jaar volledig, zowel voor het deel werkgever als het deel werknemer. De informatie over de online aanvraag is terug te vinden op het platform Break@work.
De RVA meldt op zijn site wel dat de aanvragen binnen het onderwijs of voor militairen nog niet online mogelijk zullen zijn. Ook aanvragen voor loopbaanonderbreking en tijdskrediet voor de gewestelijke, provinciale, gemeentelijke of gemeenschapsadministraties die afhangen van het Waalse en Brusselse gewest moeten nog op papier – enkel de thematische verloven kunnen al online.
- Openbaar vervoer
Werknemers die de trein nemen naar het werk en geen recht hebben op een derdebetalersregeling, zullen vanaf 1 juni minder moeten betalen voor hun treinabonnement. Ook het abonnement bij De Lijn en MIVB wordt goedkoper voor werknemers.
Vanaf juni zullen zowat 100.000 pendelaars dus kunnen rekenen op een terugbetaling door de werkgever van minstens 71,8 procent van de abonnementsprijs, tegen 56 procent vandaag. Daarnaast komt de federale overheid voortaan tussen voor 7,5 procent van de prijs van het abonnement, zegt minister van Mobiliteit Georges Gilkinet (Ecolo). Werknemers die vandaag 44 procent zelf betalen, zullen vanaf 1 juni hun persoonlijke bijdrage teruggedraaid zien tot goed 20 procent.
Daarnaast voorziet de regering in een automatische aanpassing als de NMBS in de jaren 2025 tot en met 2029 een prijsstijging zou doorvoeren. Die jaarlijkse verhoging kan weliswaar maximaal 2,5 procent bedragen.
Ook voor Flex-abonnementen, die belangrijk zijn voor wie telewerkt, wordt nu in een minimumtussenkomst van de werkgever voorzien. Daarnaast zullen ook de maandabonnementen van MIVB en De Lijn beter worden terugbetaald. Wie geniet van het derdebetalerssyssteem, kan vandaag gratis met de trein reizen: hun werkgever draagt 80 procent van de kostprijs van hun abonnement en de federale overheid draagt de resterende 20 procent.
- Vaste benoeming
Vaste benoemingen bij de Vlaamse overheid zullen vanaf 1 juni 2024 grotendeels verleden tijd zijn. Nieuwe personeelsleden zullen vanaf dan enkel contractueel in dienst worden genomen. Enkel mensen met een gezagsfunctie maken nog kans op een vaste benoeming. De hervorming maakt deel uit van de modernisering van het Vlaamse personeelsbeleid.
Het einde van de vaste benoeming was de voorbije jaren één van de blikvangers uit het zogeheten ‘vijfsporenbeleid’ van voormalig minister van Bestuurszaken Bart Somers (Open VLD). Over de ingreep zijn lange en moeizame onderhandelingen gevoerd met de vakorganisaties.
Vandaag is ongeveer 70 procent van de 29.000 Vlaamse ambtenaren vastbenoemd. De andere 30 procent werkt met een contract voor bepaalde of onbepaalde duur.
Contractuelen genieten van heel wat minder voordelen dan hun vastbenoemde collega’s: hun loon stijgt minder snel, ze kunnen makkelijker ontslagen worden, hun pensioen ligt lager en als ze ziek zijn vallen ze na één maand al terug op 60 procent van hun loon. Vastbenoemden blijven 100 procent van hun loon krijgen tot aan hun pensioen.
De Vlaamse regering maakt nu een einde aan de kloof tussen contractuelen en vastbenoemden. De hervorming geldt voor nieuwe aanwervingen, waardoor er voor het huidige personeel weinig verandert. Voor nieuwe aanstellingen wordt het contractuele statuut dus het uitgangspunt. Dat statuut wordt wel versterkt, onder meer op het vlak van ziekteverzekering en pensioenen.
Voor bepaalde gezagsfuncties – “mensen die in alle onafhankelijkheid beslissingen moeten nemen over de grondrechten van personen” – en loodsen blijft een vaste benoeming wel mogelijk. Voor leerkrachten verandert er niets.
“We maken van de overheid een efficiënte en competitieve werkgever. Wie goed werkt, wordt beloond, wie minder presteert niet. Zo hoort het ook bij de overheid. Deze historische hervorming heeft tijd gekost, maar luidt voorgoed een nieuw tijdperk in”, zegt minister van Bestuurszaken Gwendolyn Rutten (Open VLD).
Neutr-On protesteert tegen deze maatregel, die alleen de politieke benoemingen nog meer in de hand zal werken, de willekeurige ontslagen nog zal doen toenemen en de kwaliteit van de dienstverlening nog zal doen dalen.
Het is ook frappant dat de grote vakbonden niets van zich laten horen tegen deze maatregel.
- Vernieuwd personeelsbeleid voor de Vlaamse overheid
Wat houdt het vernieuwde personeelsbeleid in?
De contractuele tewerkstelling wordt de norm in het vernieuwde personeelsbeleid. De Vlaamse overheid wil daarbij de regelingen rond ziekte, pensioen, verloning en ontslag voor de contractuele personeelsleden verbeteren. Zo evolueert de Vlaamse overheid naar gelijkwaardige arbeidsvoorwaarden voor iedereen.
Stap1
Rechtspositie
Werk je vandaag al voor de Vlaamse overheid en ga je binnen de Vlaamse overheid een andere uitdaging aan? Dan behoud je je tewerkstellingsvorm. Wie statutair is, blijft dus statutair. Ben je vandaag contractueel en krijg je na 1 juni 2024 een gezagsfunctie? Dan word je statutair.
Wie nieuw in dienst komt, gaat als contractueel personeelslid aan de slag. Gezagsfuncties zijn daarop een uitzondering.
Goed om weten: de Vlaamse overheid wil duurzame loopbanen en mobiliteitsmogelijkheden maximaal ondersteunen. Beland je in een situatie van onvrijwillige mobiliteit? Dan kun je een beroep doen op begeleide heroriëntering.
Stap2
Loopbaan- en verloningsbeleid
Het nieuwe salarissysteem wordt de standaard voor toekomstige personeelsleden. Als huidig personeelslid kun je er wel voor kiezen om over te stappen. Dat zal 3 keer per jaar kunnen, het eerste overstapmoment is gepland op 1 januari 2025.
In het nieuwe salarissysteem blijft het PLOEG-gesprek bestaan, maar er kan een nieuwe fase volgen na de jaarlijkse PLOEG-cyclus. In de nieuwe fase neemt het directieteam een beslissing over je jaarlijkse loonevolutie.
Stap3
Ziekteregeling en re-integratie
De ziekteregeling voor contractuele medewerkers verbetert. Ben je vandaag statutair medewerker, dan behoud je de huidige ziekteregeling.
De Vlaamse overheid zet in eerste instantie verder in op een preventief welzijnsbeleid en werkbaar werk. Daarnaast investeert de Vlaamse overheid verder in een goed beleid en begeleiding voor personeelsleden die naar het werk terugkeren na langdurige ziekte. Je vindt meer informatie op de webpagina ‘Re-integratie’.
Stap4
Uitstroom
Functioneer je niet meer goed in je huidige functie en overweegt je werkgever ontslag? Dan heb je als contractueel personeelslid recht op een remediëring. Je krijgt dus de mogelijkheid om je functioneren, je gedrag en/of je competenties bij te stellen. Dit kan ook bij een andere entiteit van de Vlaamse overheid zijn. Grijp je die kans niet, dan kan je werkgever overgaan tot ontslag.
Als contractueel personeelslid ben je in het vernieuwde personeelsbeleid beter beschermd tegen niet onderbouwd ontslag.
Je hebt sneller recht op outplacementbegeleiding. Nu moet je minimaal 9 jaar ononderbroken in dienst zijn om recht te hebben op outplacementbegeleiding. In het nieuwe personeelsbeleid krijg je na minimaal 4 jaar ononderbroken in dienst te zijn begeleiding tijdens je zoektocht naar een nieuwe werkgever.
Stap5
Pensioen
Heb je de pensioenleeftijd bereikt, maar wil je graag langer blijven werken? Zolang je werkgever of jijzelf geen actie ondernemen om je pensioen te laten ingaan, blijf je aan de slag. Deze regeling geldt vandaag al voor contractuele personeelsleden en zal in de toekomst ook voor statutaire personeelsleden gelden. Voor contractuele personeelsleden bouwt de Vlaamse overheid de tweede pensioenpijler uit. Dat is een aanvullend spaarplan waarin je als personeelslid kapitaal opbouwt, naast het wettelijke pensioen. De Vlaamse overheid draagt jaarlijks bij tot dat spaarplan. Die basisbijdrage stijgt vanaf 1 juni 2024 van 3% naar 5%.