De vrouw als zondebok

De vrouw als zondebok

Korte beschrijving/Annotatie

Over de heksenvervolging, die vooral bedoeld was om van vrouwen onderdanige werkkrachten te maken, en over de pogingen om het lichaam, de seksualiteit en de baarmoeder van vrouwen te controleren.

Over de heksenvervolging, die vooral bedoeld was om van vrouwen onderdanige werkkrachten te maken, en over de pogingen om het lichaam, de seksualiteit en de baarmoeder van vrouwen te controleren.

Femicide. Overal in de wereld is die treurige term aan een opmars bezig. Dodelijk geweld tegen vrouwen is helaas niet nieuw. Het kapitalisme werd zelfs geboren in een heuse orgie van vuur en hout: de heksenjacht in het zestiende en zeventiende-eeuwse Europa en de Nieuwe Wereld. U fronst de wenkbrauwen? In een reeks samenhangende essays veegt reuzin van de feministische beweging Silvia Federici alle Hollywoodscenario’s van tafel. De heksenvervolging, legt ze uit, wilde van vrouwen in de eerste pl…  Show more

Silvia Federici is een Italiaans-Amerikaanse academica, activiste en feministe. Ze doceerde in de VS en in Nigeria en publiceerde tal van boeken.

Tekst achterflap

Femicide. Overal in de wereld is die treurige term aan een opmars bezig. Dodelijk geweld tegen vrouwen is helaas niet nieuw. Het kapitalisme werd zelfs geboren in een heuse orgie van vuur en hout: de heksenjacht in het zestiende en zeventiende-eeuwse Europa en de Nieuwe Wereld. U fronst de wenkbrauwen? In een reeks samenhangende essays veegt reuzin van de feministische beweging Silvia Federici alle Hollywoodscenario’s van tafel. De heksenvervolging, legt ze uit, wilde van vrouwen in de eerste pl…  Show more

Biografie

Silvia Federici is een Italiaans-Amerikaanse academica, activiste en feministe. Ze doceerde in de VS en in Nigeria en publiceerde tal van boeken.

Inhoudsopgave

Dankwoord 7 Voorwoord door Liesbet Stevens 9 Inleiding 13 Deel 1. Kapitaalaccumulatie en de heksenvervolging in Europa opnieuw bekeken 21 1. Midsommervisen ‘Vi elsker vort land’ 23 2. Waarom we het opnieuw moeten hebben over de heksenjachten 27 3. De ondergang van de gemeenschappelijkeeigendomsverhoudingen 33 4. Heksenvervolging en de angst voor de macht van de vrouwen 47 5. Over de betekenis van gossip 63 Deel 2. Nieuwe vormen van kapitaalaccumulatie en heksenvervolging in onze tijd 75 6. Globa…  Show more

Details

EAN :9789462673489
Auteur:  Silvia Federici
Uitgever :Epo, Uitgeverij
Publicatie datum :  07-04-2022
Uitvoering :Paperback / softback
Taal :Nederlands
Hoogte :202 mm
Breedte :126 mm
Dikte :15 mm
Gewicht :194 gr
Status :Bestelbaar
Aantal pagina’s :180
Angela Davis – autobiografie

Angela Davis – autobiografie

Korte beschrijving/Annotatie

Activiste Angela Davis vertelt niet alleen haar eigen fascinerende verhaal, maar ook dat van een veranderende wereld. Over klasse en identiteit, marxisme, Cuba, feminisme en politiegeweld.

Tekst achterflap

Ze groeide op in ‘Dynamite Hill’, een wijk in Birmingham in de Amerikaanse staat Alabama die tegelijk speeltuin van de Ku Klux Klan en epicentrum van de burgerrechtenbeweging was. Studeerde in Parijs, Frankfurt, Berlijn en Californië. Werd actief in de burgerrechtenbeweging. Sloot zich aan bij de Black Panther Party. Frequenteerde de Che-Lumumba Club, een tak van de Communistische Partij van Amerika. Werd op aansturen van Ronald Reagan twee keer ontslagen als universitair docent. Belandde op de …  Show more

Biografie

Angela Davis is auteur, activist en professor. Ze schreef artikelen, essays en boeken en doceerde aan universiteiten in de Verenigde Staten, Europa, Afrika, de Caraïben en de voormalige Sovjet-Unie.

Details

    EAN :9789462673465
    Uitgever :Epo, Uitgeverij
    Vertaler :Jan Reyniers
    Publicatie datum :  06-05-2022
    Uitvoering :Paperback / softback
    Taal :Nederlands
    Hoogte :226 mm
    Breedte :153 mm
    Dikte :37 mm
    Gewicht :674 gr
    Status :Bestelbaar
    Aantal pagina’s :400

    Op 8 maart vieren we Internationale Vrouwendag.

    De ideale gelegenheid om vrouwenrechten extra in de kijker te plaatsen. Vrijzinnig humanisten ondersteunen de feministische beweging bij haar strijd voor gelijke rechten van vrouwen wereldwijd.

    Waarom deze dag? Op 8 maart 1908 legden de vrouwen het werk neer in New York. De staking was gericht tegen de slechte arbeidsomstandigheden in de textielindustrie en is beroemd geworden door onder meer de poëtisch verwoorde eis van de vrouwen: “brood en rozen”. Nadien volgden er nog stakingen en verzet, die uiteindelijk een symbool zouden worden voor de strijd voor gelijkwaardigheid van m/v/x.

    Internationale Vrouwendag staat elk jaar op 8 maart in het teken van strijdbaarheid en het gevoel van solidariteit van vrouwen overal ter wereld.

    Internationale Vrouwendag – deMens.nu

    Dan toch geen Europees verbod op benzine- en dieselwagens? Duitsland blokkeert goedkeuring

    De deal leek helemaal rond, maar nu ligt Duitsland (samen met Italië) dwars: zolang er geen duidelijk voorstel van de Europese Commissie komt over synthetische brandstoffen, wil de liberale Duitse regeringspartij FDP niet dat Duitsland het Europese verbod op benzine- en dieselwagens vanaf 2035 goedkeurt. Duitse automerken zoals BMW en Porsche geloven dat er nog een toekomst is voor verbrandingsmotoren die werken op e-brandstoffen. 

    De Europese Unie wil klimaatneutraal zijn in 2050, en wil daarom ook de CO2-uitstoot van auto’s tot nul herleiden. In oktober vorig jaar geraakten onderhandelaars van het Europees Parlement en van de 27 lidstaten het eens over een ingrijpende Europese wet.

    Die wet verbiedt dat er vanaf 2035 nog nieuwe auto’s op de markt gebracht worden die CO2-uitstoten. Geen benzine- of dieselwagens meer, maar wellicht uitsluitend nog elektrische auto’s. 

    Uitstel

    Het politieke akkoord over het verbod moest formeel nog worden goedgekeurd door de twee wetgevende instellingen van de Europese Unie: het Europees Parlement en de Raad van de Europese Unie. 

    Het Europees Parlement keurde het verbod goed op 14 februari. De Raad van de Europese Unie (waarin ministers van de 27 lidstaten zetelen) ging dat normaal volgende week doen, op 7 maart. 

    Vanmorgen kondigde huidig EU-voorzitter Zweden echter aan dat de ambassadeurs van de lidstaten (“Coreper 1” in het jargon) de kwestie doorschuiven naar een latere datum, en het op een “gepast tijdstip” opnieuw zullen bespreken. 

    Duitse liberalen liggen dwars

    Wat is er aan de hand? Plots blijkt er in de Raad van de Europese Unie geen meerderheid meer te zijn om de wettekst goed te keuren. Italië liet al weten dat het gaat tegenstemmen, ook Hongarije zal dat doen. Bulgarije gaat zich onthouden. En nu is er in de Duitse regering onenigheid tussen de regeringspartijen. 

    De Duitse liberalen (FDP) stellen plots bijkomende eisen: ze willen dat de Europese Commissie een wetsvoorstel uitwerkt over zogenaamde e-fuels of e-brandstoffen: dat zijn synthetische brandstoffen die niet van olie gemaakt worden, maar van waterstof en C02 die uit de lucht wordt gehaald. 

    Auto’s met een verbrandingsmotor zouden met zulke brandstoffen kunnen blijven rijden na 2035, en geen (of veel minder) CO2 uitstoten. Sommige Duitse autoproducenten zoals BMW en Porsche geloven in de toekomst van e-brandstoffen, net zoals Bosch. 

    Commissie niet overtuigd

    De Europese Commissie is echter helemaal niet overtuigd over de e-brandstoffen. Vicevoorzitter Frans Timmermans zei het onomwonden in juni vorig jaar in het Europees Parlement. 

    “Ik wil daar een paar woorden over zeggen. Deze brandstoffen zullen nooit, maar dan ook nooit in voldoende hoeveelheden beschikbaar zijn. Aan de benzinepomp worden ze duurder, veel duurder dan elektrisch rijden. Ze hebben zes keer zoveel energie nodig om te produceren in vergelijking met de batterij in een auto. Zelfs dan zouden motoren nog steeds de lucht vervuilen die onze burgers inademen.” Voor Timmermans zijn elektrische auto’s de toekomst. 

    Zonder Duitsland geen meerderheid

    Tijdens de onderhandelingen over de nieuwe wet was de discussie over de e-brandstoffen al opgedoken. Daarom is er in de inleiding van de wet (bij de “overwegingen”) een zin over CO2-neutrale brandstoffen opgenomen: 

    “Na raadpleging van de belanghebbenden zal de Commissie een voorstel indienen voor de registratie na 2035 van voertuigen die in overeenstemming met het Unierecht uitsluitend op CO2-neutrale brandstoffen rijden, buiten het toepassingsgebied van de wagenparknormen, en in overeenstemming met de klimaatneutraliteitsdoelstelling van de Unie.” 

    Klaarblijkelijk is dit zinnetje voor de Duitse liberalen onvoldoende. Verschillende Duitse liberale politici hebben de voorbije dagen gezegd dat ze nu al boter bij de vis willen, en dat de Commissie met een wetsvoorstel moet komen. Dat zei onder meer Michael Theurer van de FDP op een bijeenkomst van Europese transportministers eerder deze week in Stockholm.

    De twee andere Duitse regeringspartijen, de sociaaldemocraten en de groenen, willen het Europese akkoord wel goedkeuren. Maar wanneer er geen eensgezindheid is in de Duitse regering, moet Duitsland zich in de Europese ministerraad onthouden, en dan geraakt men niet aan de vereiste meerderheid (15 landen die minstens 65 procent van de Europese bevolking vertegenwoordigen). 

    Heel uitzonderlijk

    Het gebeurt bijna nooit dat een Europese wet nog in dit stadium, met de finish in zicht, dreigt te sneuvelen. Alle ogen zijn nu gericht op de Europese Commissie. Daar probeert men in te schatten wat de Duitse liberalen precies willen. 

    Een wetsvoorstel over e-brandstoffen, waar de Commissie zelf sceptisch over is, vergt veel tijd. Nemen de Duitse liberalen genoegen met de belofte dat er tegen een bepaalde datum een wetsvoorstel komt? Tegen wanneer? 

    Volgens het Duitse tijdschrift Der Spiegel zal de kwestie zondag ter sprake komen op een bijeenkomst van de Duitse regering, waarop ook Europees Commissievoorzitter Ursula von der Leyen is uitgenodigd als gastspreker. 

    Bij de Commissie probeert men de verwachtingen over die vergadering te temperen: ze is al veel langer gepland, er komen allerlei gastsprekers over allerlei thema’s praten. 

    Italië is alvast blij dat de finale beslissing dankzij de Duitsers is uitgesteld. “Elektrische auto’s kunnen niet de enige oplossing voor de toekomst zijn”, zegt de Italiaanse minister van Energie r Gilberto Pichetto Fratin, “auto’s die op hernieuwbare brandstof rijden moeten als een even schone oplossing beschouwd worden”. Wordt vervolgd. 

    Bron: VRT NWS

    Ontslaggolf in de tech-sector

    Ontslaggolf in de tech-sector

    Na de dotcom-zeepbel die in het jaar 2000 barstte en een ontslaggolf aan het begin van de coronacrisis, is een nieuwe ontslaggolf bezig in de tech-sector. Deze ontslaggolf begon in de lente van 2022 in de kleinere bedrijven, en bereikte in oktober 2022 ook de grotere bedrijven. In totaal verdwenen er wereldwijd 161.000 jobs in de tech-sector in 2022, waarvan de helft in het laatste kwartaal. Voor 2023 staat momenteel de teller nu al (eind februari) op 118.000 verdwenen jobs.

    Door een werknemer in de sector

    Redenen

    Waarom verdwijnen er nu zo massaal jobs in de tech sector? Zitten die bedrijven plotseling in moeilijkheden?

    Voor sommige van de kleinere startups is dat misschien het geval: vaak hebben zulke bedrijven geen winstgevend businessmodel en zijn ze volledig afhankelijk van “durfkapitaal” (venture capital). Als dat ineens opdroogt — omdat andere investeringen, zoals pakweg wapenhandel, interessanter worden — dan zitten ze natuurlijk met een groot probleem.

    Maar voor de grotere bedrijven is dat niet wat er aan de hand is. Neem bijvoorbeeld Google. In 2022 maakte Google 60 miljard dollar winst. Toegegeven, het jaar ervoor, in 2021 deden ze het nog iets beter (76 miljard winst), maar tegenover 2020 (40 miljard) en alle jaren daarvoor (34 miljard in 2019, 30 miljard in 2018) is er nog steeds een forse groei van de winst. Nadat Google in 2022 voor 70 miljard aan eigen aandelen teruggekocht heeft om de aandeelhouders te plezieren (zie kader), zit het bedrijf nog steeds op een cashberg van 110 miljard. Financieel kerngezond dus. Toch kondigde Google op 20 januari 12.000 ontslagen aan. De verwachte besparing die dat oplevert in personeelskosten: 4,6 miljard per jaar. Als je dat cijfer naast de 110 miljard cashreserve, 70 miljard stock buybacks en 60 miljard winst zet, is het direct duidelijk dat het niet echt nodig was.

    Stock buybacks, wat is dat?
    Grote bedrijven met geld teveel kiezen er tegenwoordig vaak voor om hun eigen aandelen terug te kopen (stock buybacks). Tot in 1982 werd dat in de VS als een illegale vorm van beursmanipulatie beschouwd, maar Ronald Reagan legaliseerde het, en intussen doen zo goed als alle grote bedrijven het, zeker in de tech-sector. Door aandelen terug te kopen, vermindert het aantal aandelen op de beurs, waardoor de resterende aandelen meer waard worden. Het is dus vooral een manier om de aandeelhouders rijker te maken — stock buyback wordt soms omschreven als een fiscaal voordelige vorm van dividenden uitkeren aan aandeelhouders. Waarom kiezen bedrijven daarvoor, in plaats van hun winst te gebruiken voor investeringen of loonsverhogingen? Een deel van de verklaring is dat managers doorgaans verloond worden in verhouding tot de EPS: earnings per share, de winst per aandeel. Ze verdienen dus zelf meer als ze ervoor zorgen dat de winst omhoog gaat (bijvoorbeeld door de personeelskost te verlagen), maar ook als ze ervoor zorgen dat het aantal aandelen daalt, want dan gaat de EPS omhoog, zelfs als de winst gelijk blijft. Managers voeren dus graag stock buybacks door, want daarmee maken ze zowel zichzelf als de aandeelhouders rijker.

    Kapitalisme is irrationeel

    Waarom worden er dan toch zoveel tech-werkers ontslagen als het helemaal niet nodig is?

    Volgens economieprofessor Jeffrey Pfeffer van de Stanford Graduate School of Business — niet meteen een links bastion — zijn de ontslagen een gevolg van imitatiegedrag en vanuit economisch standpunt helemaal niet rationeel. Bedrijfsleiders voeren ontslagen door omdat andere bedrijven dat ook doen, en de aandeelhouders vragen waarom zij achterblijven. Nochtans is het zelfs vanuit een kapitalistische logica geen goed idee om collectieve ontslagen door te voeren: het is vaak op termijn geen echte besparing (vaak worden ontslagen personeelsleden achteraf terug aangeworven als duurdere externe consultants), op de aandelenkoers heeft het meestal geen goed effect (want het geeft de indruk dat het bedrijf in moeilijkheden is), en de productiviteit gaat er doorgaans ook niet op vooruit. Vanuit (kapitalistisch) economisch standpunt is het gewoon een slechte beslissing om collectieve ontslagen door te voeren, aldus professor Pfeffer. Hij voegt er nog aan toe dat collectieve ontslagen ook letterlijk dodelijk zijn. Uit zijn onderzoek blijkt dat de kans op zelfmoord 2,5 keer zo groot wordt na ontslagen — en niet enkel in de VS, maar zelfs in landen met een degelijke sociale zekerheid is dat zo. Na een collectief ontslag stijgen de sterftecijfers over de volgende 20 jaar met 15 à 20 procent, o.a. ten gevolge van stress en depressie en een verhoging van ongezond gedrag zoals roken, drinken, pillen slikken en overmatig eten. Het is niet enkel ongezond voor degenen die ontslagen worden, maar ook voor degenen die achterblijven, en zelfs voor de managers die de ontslagen doorvoeren.

    Kortom: het is slecht voor het bedrijf, het is slecht voor de mensen, er is eigenlijk niets goed aan, en het is ook totaal niet nodig (de sector blijft bijzonder winstgevend), maar toch zijn er inmiddels al in meer dan 1000 tech bedrijven die collectieve ontslagen hebben doorgevoerd in het afgelopen half jaar, met een totaal verlies van meer dan 200.000 jobs. In een democratisch geplande economie zouden zulke irrationele beslissingen ondenkbaar zijn. Maar in het kapitalistisch systeem zijn we overgeleverd aan de grillen van de miljardairs, die als kippen zonder kop de laatste tech-hype volgen — of het nu NFTs, het metaversum of collectieve ontslagen zijn.

    Twitter

    Het schoolvoorbeeld van zo’n grillige miljardair is Elon Musk. Op 27 oktober 2022 kocht hij Twitter voor maar liefst 44 miljard dollar. Hij maakte zichzelf CEO en ontsloeg onmiddellijk 3700 werknemers, de helft van het personeel. Enkele teams die hij afgeschaft heeft: het team mensenrechten, het team “ethiek van machine learning en algoritmes”, en het team toegankelijkheid (dat o.a. Twitter toegankelijk maakt voor blinden en slechtzienden).

    Musk is zowat de slechtst denkbare werkgever: in al zijn bedrijven voert hij een schrikbewind waarbij hij verwacht dat alle werknemers krankzinnig hard en lang werken. Hij doet aan union busting en deinst er niet voor terug om iedereen die hem durft tegenspreken impulsief ter plekke te ontslaan. Bij Twitter gaf hij het personeel de keuze: ofwel “hardcore gaan” (lees: 80 uren per week werken), ofwel vertrekken. Onder degenen die overblijven zijn veel migranten die op basis van een H1B werkvisum in de VS verblijven. Als zij hun job verliezen, verliezen ze ook hun verblijfsvergunning als ze niet binnen de 60 dagen een nieuwe job vinden. Op dit moment is het uiteraard niet evident om werk te vinden in de tech-sector, en al zeker niet op zo’n korte tijd: vaak bestaat het aanwervingsproces uit meerdere rondes waardoor het maanden kan duren.

    Vakbonden in de tech-sector

    In de tech-sector is er geen traditie van syndicale strijd. De syndicalisatiegraad is er erg laag, en tot voor kort heerste bij veel werknemers in de sector het idee dat vakbonden “niet nodig zijn”, aangezien de lonen doorgaans hoog zijn en arbeidsvoorwaarden goed zijn. De huidige ontslaggolf – die nog niet voorbij is – brengt daar verandering in. Vakbonden worden opgericht, hetgeen op zich al een strijd vergt, zeker in de VS. Bij alle giganten – Amazon, Apple, Microsoft, Google – werden onlangs voor het eerst vakbonden opgericht in de VS. Naast de huidige ontslagen klagen ze ook de enorme loonspanning in de sector aan. Bij Google bijvoorbeeld zijn er voor sommige jobs zeer hoge lonen: het gemiddeld loon bij Google is een kleine $300.000 per jaar. Maar aan de onderkant van de piramide zijn er bijvoorbeeld de “raters”, die de zoekrobot, nog steeds het hoofdproduct van Google, moeten verbeteren. Zij moeten het stellen met een armoedig loon van $10 per uur.

    De Alphabet Workers Union (Alphabet is het holdingbedrijf waaronder Google zit) werd opgericht in 2021. Op 3 februari 2023 begon de eerste staking ooit bij Google, meer bepaald bij YouTube Music in Austin, Texas. Er werd daar in oktober 2022 een stemming aangevraagd om officieel een vakbond op te richten (in de VS is daar een stemming voor nodig). De werkgever reageerde door een “return to office” policy aan te kondigen. Een groot deel van het personeel werd echter aangeworven als thuiswerker en woont helemaal niet in de omgeving van het kantoor. In de praktijk betekent die “return to office” policy dat ze ontslag zouden moeten nemen. De staking is intussen al meer dan twee weken bezig. Intussen probeert de werkgever de staking te breken… door thuiswerk toe te laten voor stakingsbrekers.

    Voor steeds meer tech-werkers wordt het duidelijk dat vakbonden, organisatie en collectieve strijd nodig zijn om tegenwicht te kunnen bieden aan de onstilbare winsthonger van de miljardairs. Nieuwe syndicale methodes zullen ontwikkeld moeten worden om de strijd te kunnen winnen: klassieke stakerspiketten zullen niet volstaan om (thuiswerkende) stakingsbrekers op andere gedachten te brengen. Een nieuwe laag van de arbeidersklasse is aan het ontwaken en zal leren dat strijd loont!

    Bron: LSP