by admin | apr 4, 2023 | Onderwijs
Dat men een verkeerde studiekeuze zou kunnen maken die de gehele toekomst van een mensenleven zou hypothekeren, is een idee dat niet alleen psychisch zeer stresserend is, maar ook gewoon fout.
Elk jaar krijg ik wel een aantal vragen van scholieren om hen met een interview te helpen bij het maken van een opdracht. Die vragen gaan over allerlei aspecten van het leven die jongeren aanbelangen. Het valt me op dat ik dit jaar meerdere vragen kreeg die te maken hebben met studiekeuze bij de overgang naar het hoger onderwijs. Een leerling van het laatste jaar secundair onderwijs formuleerde de vraag als volgt: ‘Moeten wij ons zorgen maken over het belang van onze studiekeuze voor onze toekomst?’. Ik vond dit een prangende, maar ook wel relevante en authentieke vraag. Er spreekt een onrust uit over hoe moeilijk het is de juiste keuze te maken. Ik zag ook in mijn persoonlijke omgeving hoe moeilijk jonge mensen het hebben wanneer zij een, naar hun aanvoelen, levensbepalende keuze moeten maken op de leeftijd van 17, 18 jaar. Het is voor jonge mensen een zeer stresserend moment in hun nog prille levensloop en de schrik een foute keuze te maken zit er diep in.
Er komt bij studiekeuze een hele reeks factoren, overwegingen en percepties kijken. Eigen ambities en interesses, talenten (voor zover men die in het secundair onderwijs heeft kunnen ontdekken en exploreren), verwachtingen over werk, inkomen en levenskwaliteit, percepties en cultureel bepaalde beelden (soms ook stereotypen), opvattingen over de sociale referentiegroep waar men toe wil behoren, enzovoort. Veel van die overwegingen en percepties zijn sociaal, cultureel en genderspecifiek. Een complexe mix van elementen waarin een gebalanceerd antwoord moet worden gevonden.
Er zijn verschillende voorzieningen en initiatieven om jonge mensen hierbij te ondersteunen. Er zijn diverse vormen van begeleiding bij studie- en beroepskeuze. Men probeert jonge mensen informatie te geven over ontwikkelingen op de arbeidsmarkt, en over profielen van studies en beroepen. Door de huidige arbeidsmarktkrapte proberen verschillende beroepenvelden zich positief in de markt te zetten en hun aantrekkingskracht bij jongeren te verhogen. De idee staat hierbij centraal dat door middel van meer objectieve informatie de jongeren verstandiger zullen kiezen. Ik vrees dat dat een uitermate naïef idee is. Iedereen kent de oude verhalen van foute, soms zelfs compleet belachelijke of zelfs door discriminatie beïnvloede adviezen in studie- en beroepsoriëntering door PMS en CLB in het verleden. Maar het probleem is fundamenteler.
Studiekeuzeadviseurs zullen zeggen dat ze nooit voorspellingen doen. Maar ongewild creëren ze wel beelden over de toekomst van beroepen en beroepenvelden. De vraag is of dat vandaag nog wel mogelijk is. Evoluties gaan razendsnel, niet alleen wat beroepen betreft maar nog veel meer wat de taakinhouden van beroepen betreft. De tijdsduur van een hogeronderwijsopleiding van 3, 4, 5 jaar maakt elke voorspelling onmogelijk. Niemand weet precies wat bijvoorbeeld de impact van ChatGPT op beroepen zal zijn. Vandaag verschijnt daar in de gespecialiseerde literatuur de ene paper na de andere over, met telkens weer andere inzichten en verwachtingen. In de VS woedt vandaag een discussie over de vraag of en hoe sterk ChatGPT en soortgelijke AI systemen de juridische beroepen zullen treffen. Niemand die het precies weet, maar de prognoses gaan wel voorbij aan wat we ons vandaag überhaupt kunnen inbeelden.
Alle goedbedoelde stukken en brokken informatie maken het, vrees ik, voor jongeren extra moeilijk. We verwachten een rationeel besluitvormingsproces op basis van objectieve informatie waarbij de onzekerheidsgraden enorm hoog zijn. Dit vergt competenties die zelfs voor een masteropleiding te hoog gegrepen zijn. Dat betekent niet dat alle adviezen zinloos zijn, zeker niet. Ik vind persoonlijk dat het wel degelijk zin heeft te wijzen op de grote maatschappelijke nood naar bijvoorbeeld STEM en technische profielen, of de nood aan zorgberoepen, of de nood aan leraren. Maar verder dan grove indicaties kan dit niet gaan.
Een ander probleem bij studiekeuzeadvisering is dat men vaak geen idee heeft van de reële competentievraag op de arbeidsmarkt. De skill demand is eveneens zeer sterk aan verandering onderhevig, ook binnen beroepen die wat naam betreft constant blijven. De opleidingswereld heeft nog steeds onvoldoende zicht op de reële kennis en competenties die bedrijven, organisaties en sectoren echt vragen. In de onderzoeksliteratuur gaat vandaag bijvoorbeeld veel aandacht naar de discrepantie tussen enerzijds routinematige kennis en competenties, die zeer veel aandacht krijgen in de curricula van opleidingen maar gradueel steeds minder belangrijk worden in de wereld van het werk, en non-routine competenties, waarbij onzekerheid voorop staat. De erosie en verminderende halfwaardetijd van kennis spelen daarbij een rol, maar meer nog de sterk veranderende aard van de inhoud van taken.
Ik vrees dat men jonge mensen een erg traditioneel beeld over de triade opleiding-diploma-beroep blijft meegeven. Dit beeld is ronduit fout en zal nog foutiever worden in de toekomst, zelfs voor een sterk op diploma’s gefocuste arbeidsmarkt als de onze. De keten opleiding-diploma-beroep geldt maar voor een minderheid van velden meer, en zelfs daar komt ze onder druk te staan. Ongeveer 40% van de huidige actieven op de arbeidsmarkt werkt in een ander beroep of zelfs een andere sector dan waarvoor werd gestudeerd. Ik zou de aantallen filosofen die in de IT-industrie werken niet te eten willen geven. Of – dramatisch voor het onderwijs – de opgeleide leraren die in de banksector werken. De suggestie dat een diploma een soort levenslange garantie betekent, is jonge mensen een illusie opsolferen. Diploma’s verliezen snel aan waarde en zijn volop bezig het conflict met competenties te verliezen. Dat betekent dat niet langer meer diploma’s de wisselmunt op de arbeidsmarkt zijn, maar wel de competenties die mensen hebben.
We moeten integendeel jongeren aanmoedigen hun studiekeuze in een perspectief van permanente competentie-ontwikkeling en levenslang leren te plaatsen. Dat is een volstrekt ander perspectief dan het traditionele beeld van opleiding-diploma-beroep, dat bij de stabiele 20e eeuwse arbeidsmarkt hoorde. Niet welk beroep zou je willen uitoefenen (met de veronderstelling dat dan voor de rest van je leven is), maar wel: in welke competentievelden zou je je willen bekwamen? En hen goed doen beseffen dat ze met een diploma nooit afgestudeerd zullen zijn, maar dat leren en werken gedurende gehele levensloop innig met elkaar verbonden zullen zijn. Dat men een verkeerde keuze zou kunnen maken die de gehele toekomst van een mensenleven zou hypothekeren, is een idee dat niet alleen psychisch zeer stresserend is, maar ook gewoon fout. Toch is het blijkbaar zo dat we jonge mensen over hun toekomst en hun keuzes leren nadenken.
Het antwoord op de vraag die de leerlingen me stelden, is wat mij betreft dan ook: neen, je moet je geen onnodige zorgen maken. Breng de complexiteit van het besluitvormingsproces terug tot een paar elementen die er echt toe doen: intrinsieke motivatie, belangstelling en werkijver. Dat laatste is misschien nog het meest belangrijke en wellicht ook wat controversieel. Maar de bereidheid om zich in te zetten lijkt mij de meest doorslaggevende factor te zijn. Het helpt wanneer dat kan gebeuren in een veld waarvoor je geïnteresseerd bent, maar het omgekeerde is niet waar. We leren leerlingen in het secundair onderwijs dat de zesjescultuur ook wel werkt. Tot op zekere hoogte is dit ook zo in het hoger onderwijs waar calculerend gedrag van studenten eveneens welig begint te tieren. Maar op de arbeidsmarkt zijn discipline, inzet en streven naar excellentie de echte sleutels tot succes. Motivatie en inzet zijn de echt belangrijke factoren bij studiekeuze. Je hebt de sleutels voor je toekomst zelf volledig in eigen handen.
Bron: Sampol.be
by admin | apr 4, 2023 | Onderwijs
Wie volgend jaar start in het secundair onderwijs, vergelijkt best even op voorhand de prijzen. Uit onderzoek van Vooruit blijkt dat er grote prijsverschillen zijn tussen dezelfde studierichtingen van verschillende scholen. Prijsverschillen die oplopen tot 500 euro. Vooruit legt daarom opnieuw haar eis voor een maximumfactuur in het secundair onderwijs op tafel. “Je studiekeuze én schoolkeuze mag niet afhangen van de portemonnee van je ouders”, zegt Hannelore Goeman, onze fractieleider in het Vlaams Parlement. “Het is maar logisch dat een school al de nodige handboeken en lesmateriaal voorziet voor leerlingen om de eindtermen te bereiken. En daarvoor moeten ze genoeg werkingsmiddelen krijgen van de Vlaamse Regering.”
Zelfde studierichting, andere prijs
Dat er prijsverschillen zijn tussen praktijkgerichte en algemene richtingen, weten we al langer. Vooruit strijdt daarom al jaren voor een maximumfactuur in het secundair onderwijs. Want je studiekeuze mag niet afhangen van de portemonnee van je ouders.
Uit onderzoek van Vooruit blijkt nu dat er helaas ook grote prijsverschillen zijn tussen dezelfde studierichting van verschillende scholen. De prijzen voor een eerste middelbaar A-stroom (de vroegere ASO), variëren tussen de 320 en 843 euro. Dat is een verschil van ruim 500 euro.
Hannelore: “De schoolkosten zijn veel te hoog en de prijsverschillen tussen scholen onderling zijn gewoon absurd. Die verschillen moeten eruit. Boeken en lesmateriaal, nodig om de eindtermen te bereiken, zouden eigenlijk door de school moeten worden voorzien. De Vlaamse Regering moet daarom zorgen voor extra werkingsmiddelen voor het secundair onderwijs.”
In het lager onderwijs bestaat zo’n maximumfactuur al langer. Frank Vandenbroucke voerde die in als Minister van Onderwijs. “Het is nu hoog tijd dat er ook in het secundair onderwijs een maximumfactuur komt. Want ook de schoolkeuze mag niet afhangen van de portemonnee van je ouders”, zegt Goeman.
Gelijke kansen voor élk kind
De maximumfactuur heeft nog meer voordelen. Het haalt niet alleen de druk weg bij ouders, het zorgt er ook voor dat scholen bewuster omgaan met de fondsen die ze krijgen. Scholen kunnen er zo bijvoorbeeld voor kiezen om atlassen aan te kopen voor het aardrijkskundelokaal, in plaats van ouders op te zadelen met zo’n grote kost.
Hannelore vraagt daarom een verhoging van de Vlaamse werkingsmiddelen voor het secundair onderwijs, om zo de ongelijkheid tussen scholen weg te werken.
Voor Vooruit is het simpel: het is de taak van een sterke overheid om te zorgen voor gelijke kansen voor elk kind. De Vlaamse Regering moet meer investeren in onderwijs zodat onderwijs betaalbaar is voor iedereen.
Bron: Vooruit
by admin | apr 4, 2023 | Varia
Veel mensen liggen wakker van wat er met hen zal gebeuren als ze oud zijn of ziek worden. Wie gaat voor hen zorgen? Wie zal de rekeningen betalen? Een zorgvolmacht kan rust brengen. Notaris Hélène Goret: “Het is fijn als mensen me zeggen dat ze opnieuw goed slapen.”
Dicht bij mensen
Bij een notaris denk ik spontaan aan zakelijke transacties rond erfenissen en verkoop van panden. Na dit gesprek heb ik daar een heel andere kijk op. In Overijse staat notaris Hélène Goret heel dicht bij mensen.
Zij ziet hoe het fout kan lopen als mensen niet tijdig nadenken over hun toekomst. Want vroeg of laat worden we allemaal kwetsbaar en zorgafhankelijk. Dat gaat niet alleen over ouderen, maar ook over de jonge papa die na een ongeval in een coma belandt, de collega die de diagnose jongdementie kreeg of een vriend die na een hersenbloeding een ernstige beperking heeft.
Het gaat dus over jou en mij, over al die situaties waarin we door ouderdom, ziekte of ongeval niet meer kunnen of willen beslissen. Steeds meer mensen denken daarover na. In Vlaanderen sloten notarissen in 2020 ongeveer 53 000 zorgvolmachten af, in 2022 waren dat er al 69 000. Cijfers ter beschikking gesteld door de Koninklijke Federatie van het Belgisch NotariaatNotaris Hélène Goret sluit er elke week verschillende af in haar notarispraktijk. Sociaal.Net ging bij haar op bezoek.
De zorgvolmacht blijft voor veel mensen nog een onbekende. Ik ben 51 jaar en gezond. Mijn vrouw, noch ik hebben een zorgvolmacht. Wat kan er gebeuren?
“Ik veronderstel dat je samen met je vrouw een eigen gezinswoning hebt. Stel, je vrouw valt van de trap en loopt een ernstig hersenletsel op. Zowel fysiek als verstandelijk wegen de gevolgen zwaar. Jij wil de woning verkopen omdat ze niet aangepast is aan de noden van je vrouw. Maar dat kan niet omdat ze mede-eigenaar is en niet meer kan aangeven of ze daarmee akkoord is.”
“Bovendien moet je partner voor een optimale revalidatie voor lange tijd residentieel opgenomen worden, ver van huis. Maar jij twijfelt of ze dat zelf wel wil, lange tijd ver weg van haar gezin. Je zit met de handen in het haar.”
Kan jij dat oplossen?
“Niet meer, want je partner is op dat moment niet in staat om autonoom beslissingen te nemen over haar goederen en persoon. Omdat ze geen zorgvolmacht opstelde, kan jij die beslissingen niet overnemen.”
“Je zal moeten aankloppen bij de vrederechter met de vraag om bewindvoerder te worden. Dat is ingrijpend. Juridisch wordt je partner wilsonbekwaam en wordt ze volledig uit het rechtsverkeer gehaald. Jij moet alle handelingen en beslissingen kunnen verantwoorden en de vrederechter zal dat elk jaar controleren.”
“Bovendien zal je sommige handelingen zoals de verkoop van de woning niet kunnen stellen zonder de toestemming van de vrederechter. En als de vrederechter beslist dat jij niet de meest geschikte bewindvoerder bent, kan hij een professioneel bewindvoerder aanstellen, vaak is dat een advocaat.”
Waarom kan er in dit geval geen zorgvolmacht meer afgesloten worden?
“Een zorgvolmacht kan enkel afgesloten worden door iemand die wilsbekwaam is. Het is mijn taak om bij de ondertekening van de akte in te schatten of de persoon nog wilsbekwaam is. Als ik twijfel zal ik de cliënt vragen om een doktersattest voor te leggen.”
“Had je partner voor haar kwade val een zorgvolmacht afgesloten, dan was het vervolg voor iedereen minder ingrijpend. In haar zorgvolmacht had ze haar wensen kunnen aangeven. Jij kon als volmachthouder dan veel makkelijker beslissingen nemen en handelingen stellen, zonder tussenkomst van een vrederechter.”
“Het is dus belangrijk dat mensen tijdig naar ons komen. Het is één van de redenen waarom bekendmaking van de zorgvolmacht zo belangrijk is en ik praat met media. We hebben als notarissen daarover ook een heldere brochure gemaakt.”
Wat kan ik allemaal in een zorgvolmacht opnemen?
“Je omschrijft hoe je kijkt naar het beheer van je persoon en je goederen, zodra je dat zelf niet meer kan of wil doen. Dat gaat bijvoorbeeld over het aan- en verkopen van eigendommen, huren, verhuren, herstellingswerken laten uitvoeren, iemand vertegenwoordigen voor de rechtbank, alle bankzaken, een aangetekende brief gaan halen bij de post of een belastingaangifte indienen.”
“Ook je wensen rond het beheer van je persoon kan je opnemen. In welk ziekenhuis wil je behandeld worden? Wie mag jouw patiëntenrechten uitoefenen? Wil je in het woonzorgcentrum nog steeds kunnen beschikken over je eigen kinesist?”
Wat als er in dat ziekenhuis geen plaats is of de kinesist intussen met pensioen?
“De zorgvolmacht omschrijft in dat geval keuzes en wensen, geen afdwingbare eisen. Als er geen plaats is in het woonzorgcentrum van je voorkeur, kan de volmachthouder die wens niet waarmaken. Daarom adviseer ik om je wensen niet te concreet te maken.”
“Maar stel dat je zelf in Brussel woont, je dochter aan zee en je zoon in de Ardennen. Dan kan het relevant zijn om aan te geven in welke streek het woonzorgcentrum moet liggen. Vaak is zo’n keuze moeilijk, maar ze voorkomt wel dat je kinderen daar achteraf conflicten over hebben. Dat is opnieuw een zorg minder.”
Aan wie kan je een zorgvolmacht geven?
“Dat beslist de volmachtgever zelf. Vaak geven ouders zorgvolmacht aan hun kinderen. Zijn er meerdere kinderen in het gezin, dan stel ik voor dat alle kinderen volmachthouder worden. In een gezin van vier kinderen de zorgvolmacht enkel toekennen aan één kind, raad ik meestal af. Wantrouwen legt de basis van conflicten. Elke situatie is uiteraard verschillend. Een zorgvolmacht is maatwerk.”
“Kinderen kunnen ook een zorgvolmacht geven aan hun ouders. Vaak gaat het hier over kinderen die psychisch kwetsbaar zijn, bijvoorbeeld iemand die in een manische periode verschillende overbodige uitgaven doet. Zij kunnen met een zorgvolmacht ouders toegang geven tot hun bankverrichtingen, waardoor die een oogje in het zeil kunnen houden.”
Wat als de onderlinge relaties tussen familieleden slecht lopen of er geen familieleden zijn?
“Je kan ook een buur of nicht aanstellen als volmachthouder. Als er wederzijds vertrouwen is, kan dat een prima keuze zijn.”
“Je kan niemand verplichten om een zorgvolmacht af te sluiten. Belangrijk is ook dat een zorgvolmacht altijd herroepen kan worden, wat noodzakelijk kan zijn als blijkt dat het vertrouwen geschonden is. Ook wie de volmacht krijgt, kan niet verplicht worden om die te aanvaarden.”
“Ik sluit mijn zorgvolmacht altijd af met de vermelding dat de volmachthouder steeds te goeder trouw handelt, in het belang van de volmachtgever. Volmachthouders zijn ook aansprakelijk voor wat ze doen. Nemen ze geld van de rekening en er is niet voorzien dat er geschonken mag worden, dan is dat diefstal. Bij vermeend misbruik, kan iemand altijd naar de vrederechter stappen. Die kan een zorgvolmacht herroepen of bijkomende voorwaarden opleggen, bijvoorbeeld het voorleggen van een jaarlijks verslag.”
Wil je als zorgvolmachthouder je taak goed doen, dan komt daar heel wat bij kijken.
“Daarom informeer ik mensen uitgebreid. Ik zie veel mensen die met de beste bedoelingen willen helpen en toch risico’s lopen. Een oude dame verhuist naar het woonzorgcentrum en komt langs voor een verkennend gesprek over de zorgvolmacht. Ze denkt dat alles in orde is want “ik gaf mijn bankkaart met code aan mijn zoon en die zorgt nu voor mijn financiën”. Haar zoon werkt echter buiten elk juridisch kader. Stel dat er een conflict ontstaat met zijn broer of zus, dan kan hij beticht worden van diefstal.”
“Een zorgvolmacht getuigt dus ook van respect ten aanzien van wie helpt: je zet hen in een beschermend kader. Soms is dat de reden waarom mensen tot hier komen: ze nemen alle zorgen uit handen van hun alleenstaande oom, maar vragen zich af of dat oké is. Mijn advies: zorg dat jouw oom een zorgvolmacht afsluit en jou aanstelt als volmachthouder.”
Treedt een zorgvolmacht meteen in werking?
“Ook dat bepaal je zelf. Ik heb de gewoonte om dat bij mensen zorgvuldig af te tasten. Want als je beslist dat de zorgvolmacht aan je kinderen onmiddellijk ingaat, dan is het mogelijk dat ze vervolgens alle in- en uitgaven kunnen volgen. Wil je dat al?”
“Beslis je om de zorgvolmacht pas te activeren als je wilsonbekwaam bent, dan kan je ook aangeven wie mag beoordelen of je wilsonbekwaam bent. Veel mensen leggen dat oordeel in handen van familieleden. Maar je kan ook vragen dat een arts dat doet. Voor iemand die aanvoelt dat zijn kinderen vaak niet op dezelfde lijn staan, is dat een goede oplossing.”
Kan de zorgvolmacht nog andere troeven op tafel leggen?
“Iemand die een zorgvolmacht geeft, blijft juridisch bekwaam. Dat is belangrijk. Stel dat je vader, een krasse negentiger, zich niet langer wenst te bekommeren over de verhuur van zijn appartement aan zee. Met een zorgvolmacht draagt hij die taak over aan jou. Toch kan hij zelf nog alle dagelijkse bankverrichtingen doen of een nieuwe wagen kopen.”
“Belangrijk is ook dat de zorgvolmacht blijft doorwerken bij onbekwaamheid en dit in tegenstelling tot een gewone volmacht die vervalt bij onbekwaamheid. Kinderen die bijvoorbeeld een bankvolmacht hebben om betalingen te doen voor hun zorgbehoevende ouder, zitten vast zodra die ouder wilsonbekwaam wordt. Een zorgvolmacht kan dat voorkomen.”
Zijn er ook wensen die je niet kan opnemen in de zorgvolmacht?
“Je kan niet opnemen hoe je de verdeling van je erfenis wenst. Daarvoor dient de successieplanning en het testament. Als je het uitdrukkelijk bepaalt, kan je in de zorgvolmacht wel voorzien dat er, nadat je onbekwaam bent geworden maar voor je overlijden, schenkingen kunnen uitgevoerd worden. Je bepaalt dan uitdrukkelijk wat, aan wie en onder welke voorwaarden geschonken kan worden.”
“Wensen rond levensbeëindiging zijn ook uitgesloten omdat dit geregeld wordt via de euthanasiewet en de specifieke procedures die daar gelden.”
“Beide beperkingen moet ik vaak goed uitleggen aan mensen. Veel mensen willen vooraf kenbaar maken dat ze geen jaren in coma willen liggen. Maar dat lukt niet met een zorgvolmacht.”
Waarom moet je voor een zorgvolmacht bij de notaris zijn?
“Dat moet niet. Mensen kunnen dat ook onderling regelen en vervolgens laten goedkeuren door de vrederechter. Dat kost hen enkele honderden euro’s minder. Maar zonder notariële tussenkomst mis je niet alleen de nodige informatie en duiding, maar wordt ook de wilsbekwaamheid niet nagekeken en is schriftvervalsing mogelijk.”
De zorgvolmacht neemt ook werk uit handen van vrederechters.
“De zorgvolmacht ontstond in 2014, onder meer om de werkdruk bij vrederechters te reduceren. Dat een vrederechter toekijkt op bewindvoering is bijzonder beschermend. Maar als mensen in een zorgvolmacht vooraf hun wensen kenbaar maken en anderen voeren die goed uit, dan is dat toezicht niet nodig.”
“Iemand die een zorgvolmacht heeft, heeft de vrijheid om te doen wat voorzien en gevraagd werd door de volmachtgever, zonder enige gerechtelijke controle of tussenkomst door de vrederechter. Dat kan heel comfortabel zijn. Wel moet je weten dat dit soms niet voldoende is. De zorgvolmacht weerhoudt de persoon niet om nog zelf handelingen te stellen. Misbruik of het stellen van ondoordachte handelingen met zware financiële gevolgen wordt hiermee niet uitgesloten. Bewindvoering blijft dan belangrijk. ”
“Vaak koppelen we zorgvolmacht aan bewindvoering. We stellen dan een tekst op waarin je meteen zegt: “Stel dat ik onder bewindvoering geplaatst moet worden, dan stel ik die persoon aan als bewindvoerder.” Ook dat geeft mensen mentale rust.”
Geef eens een concreet voorbeeld.
“Een alleenstaande tante werd lange tijd verzorgd door haar nicht. Nu verblijft de tante in een woonzorgcentrum en springt de nicht daar vaak binnen. De laatste weken is de tante geregeld verward. Plots duiken er vanuit het onbekende enkele andere neven en nichten op die een oogje hebben op haar eigendommen.”
“Een zorgvolmacht weegt hier te licht om misbruik uit te sluiten, precies omdat de tante bijvoorbeeld nog steeds rechtsgeldig bankverrichtingen kan doen of zelfs haar handtekening kan zetten onder een eigendomsoverdracht. Wil je dat uitsluiten, dan moet je de stap zetten naar bewindvoering. In de zorgvolmacht nemen we dan op dat de tante haar nicht wil aanstellen als bewindvoerder, zodra dat nodig is.”
Vaak wordt de zorgvolmacht gekoppeld aan mensen met dementie. Is dat bij jou ook de grootste groep?
“De meeste mensen sluiten een zorgvolmacht omdat ze ouder en meer kwetsbaar worden. De laatste jaren zien we ook de groep jonge mensen groter worden. Sommigen willen nu al bepalen wat er met hen en hun goederen moet gebeuren, mochten ze bijvoorbeeld in een coma belanden. Voor anderen is dat nog ver van hun bed.”
“Het is mijn taak om mensen te informeren over het bestaan van de zorgvolmacht en over de mogelijkheden die het biedt. Vertrouwen is de hoeksteen van een zorgvolmacht. Vertrouwen dat anderen voor jou de best mogelijke beslissingen zullen nemen, is mooi. En in de meeste gevallen werkt dat prima. Maar je moet mensen wel informeren over de mogelijke vervelende gevolgen van dat vertrouwen en volmachthouders wijzen op hun verantwoordelijkheden.”
Een indiscrete vraag: sloot jij zelf een zorgvolmacht af?
“Ik sloot deze week mijn zorgvolmacht af. Ik zit in de groep van mensen die piekeren over wat er zal gebeuren als ze morgen in een coma belanden. Zo’n situatie van plotse wilsonbekwaamheid is op zich al verschrikkelijk. Als dan op papier staat wat er moet gebeuren, neemt dat al een deel van de problemen weg. Ik ervaar dat het me mentale rust geeft.”
Mooi toch: een notaris die rust brengt in het eigen leven?
“En gelukkig ook in dat van vele anderen. Als mensen hier vertrekken, zeggen ze vaak dat ze opnieuw goed zullen slapen. Dat is voor een notaris fijn. Sommige collega’s specialiseren zich in vastgoed, ik hou me liever bezig met familiale zaken. Je staat dicht bij mensen en zoekt naar wederzijds vertrouwen. Daarom heb ik een fantastische job.”
Webinar
De kracht van de zorgvolmacht
Op donderdag 20 april 2023 spreekt notaris Hélène Goret over de zorgvolmacht op een webinar van Cera en Similes. Tijdens deze webinar kom je te weten wat een zorgvolmacht is, voor wie het van toepassing is en hoe je dit in orde maakt.
De webinar vindt plaats om 19.30u en duurt een uurtje. Inschrijven kan gratis, maar is wel verplicht.
Bron: Sociaal.net
by admin | apr 4, 2023 | Economie
Het Vlaams Netwerk tegen Armoede is niet te spreken over de besparingsplannen van de federale regering. Het zijn vooral de meest kwetsbaren die het hardst geraakt zullen worden en nog dieper in de armoede geduwd worden, aldus Heidi Degerickx algemeen coördinator Vlaams Netwerk tegen Armoede.
Beste leden van de federale regering
Het begrotingsakkoord is uitgedraaid op besparingen op de kap van mensen met de laagste inkomens. De laatste schijf van de laagste uitkeringen is helemaal geschrapt en de minimumpensioenen stijgen ook minder dan voorzien. Ook zal er strenger toegekeken worden op tijdelijke werkloosheid. Dat kunnen we als Netwerk tegen Armoede niet aanvaarden in een welvarend land als België. De opeenvolgende crisissen en stijgende kosten voor basisbehoeften, wonen en energie zorgen ervoor dat het water nog meer aan de lippen staat van kwetsbare mensen. Het tast hun koopkracht enorm aan en ze dreigen zo volledig kopje-onder te gaan.
De volgende generatie kinderen in armoede wordt nu gecreëerd
Zoals het er nu naar uitziet, creëert u zelf de volgende generatie kinderen die in armoede en uitsluiting opgroeien met het huidige begrotingsakkoord. Bezuinigingen zijn inderdaad nodig op de federale begroting. Maar één ding weten we zeker. Mensen dieper in armoede duwen kost onze samenleving het tienvoud op middellange termijn. Uithuiszettingen, maatschappelijk werk, aanvullende steun via het OCMW, gezondheidsongelijkheid, het missen van leer- en ontwikkelingskansen bij kinderen … zijn ethisch onaanvaardbaar én getuigen ook van economisch kortzichtig beleid.
Op lange termijn zullen de maatschappelijke kosten van deze beslissingen veel hoger zijn dan de huidige besparingen. Er is dringend nood aan structurele armoedebestrijding, een sociaal rechtvaardige klimaattransitie én gezonde publieke financiën. Het principe dat iedereen rechtvaardig en naar eigen vermogen bijdraagt, moet daarin centraal staan. Wie meer heeft, kan ook meer bijdragen. Armoede bestrijden creëert meer welzijn voor iedereen.
Maak beloftes uit regeerakkoord waar in federaal armoedeplan en begroting
Onze oproep is helder. U maakte in het federaal regeerakkoord in 2020 een uitgesproken keuze om de strijd tegen armoede te intensifiëren met een groeipad naar 2030. De laagste inkomens boven de armoederisicogrens brengen is bovendien ook een Europese aanbeveling. De coronacrisis en energiecrisis hebben alleen maar aangetoond hoe belangrijk deze beleidskeuze is. We roepen u op te blijven focussen op de strijd tegen armoede en voor een menswaardig bestaan voor iedereen.
Het Netwerk tegen Armoede en al onze mensen in armoede vragen maar 1 ding, “gewoon mens mogen zijn”. Wij vragen om onze kinderen alle kansen te kunnen geven om later op eigen benen een gelukkig leven te kunnen uitbouwen. Wij vechten elke dag keihard om in onze basisbehoeften te voorzien. Een betaalbare woning, een goede job, naar de dokter en naar school kunnen gaan … Dat kan u ons toch niet ontzeggen? Door opnieuw te besparen op de laagste inkomens die nog steeds onder de armoedegrens liggen, doet u dat echter wel.
De btw-verlaging naar 6 procent is geen goed idee
Op 16 maart 2023 gaf u uw akkoord voor de definitieve btw-verlaging op gas en elektriciteit van 21 naar 6 %. Die verlaging is bovendien vanaf 1 april gekoppeld aan de accijnshervorming. Hoewel de btw op gas en elektriciteit al ongeveer een jaar tijdelijk verlaagd is om de energiefactuur te verminderen, blijft die vanaf 1 april permanent op 6 %. Op 6 februari liet het Netwerk tegen Armoede al blijken dat deze hervorming geen goed idee is.
Volgens ons wordt de compensatie voor de btw-verlaging naar 6 % gehaald bij mensen die nu al helemaal onderaan de inkomensladder bengelen. Op 1 juli wordt immers het uitgebreid sociaal tarief voor alle personen met een verhoogde tegemoetkoming afgeschaft. Nochtans gaat het over 20% van de bevolking in een land waar het armoedepercentage op 18,8 % ligt. De tijdelijke uitbreiding van het sociaal tarief sinds 1 februari 2021, was oorspronkelijk bedoeld voor een jaar. Door de immens hoge energieprijzen heeft u deze maatregel herhaaldelijk verlengd, maar nooit structureel ingevoerd.
Mensen in kwetsbare positie moeten kiezen tussen eten of zich verwarmen
Het nieuws over de afschaffing van het uitgebreid sociaal tarief zorgt voor onduidelijkheid en paniek bij gezinnen in armoede en mensen met een laag inkomen. Ze zijn al kampioen in bezuinigen en moeten nu op zoek naar nog extremere manieren om te besparen op hun energieverbruik en andere essentiële zaken om te kunnen overleven. Het is kiezen tussen eten of zich verwarmen, tussen de pest en de cholera. Mensen sluiten zichzelf de facto af door nulverbruik met ongezonde en onmenselijke woonomstandigheden tot gevolg. Dit staat een menswaardig leven in de weg. In onze verenigingen horen we dat de afschaffing na 1 juli voor nog grotere problemen zal zorgen. Gezinnen worstelen nu al met immens gestegen voedselprijzen en huurprijzen, op zowel de sociale als private huurmarkt door de inflatie.
De koopkrachtcrisis bij gezinnen in armoede grijpt vandaag onmiddellijk in op hun leefomstandigheden. Het is dan ook slechts een kwestie van enkele maanden tot 1 jaar voor we opnieuw een stijging zullen vaststellen in schuldenproblematiek, loonbeslagen en uithuiszettingen. Gezinnen in armoede hebben het vandaag reeds een pak moeilijker met het betalen van hun facturen, meer schulden, stress en mentale problemen, uitstel van gezondheidszorg … Het uitgebreide sociaal energietarief is een substantiële maatregel die er momenteel voor zorgt dat gezinnen niet verder verdrinken, samen met de indexering en het welvaartsvast houden van de uitkeringen.
“Het uitgebreid sociaal tarief maakte voor mij een groot verschil. Het zorgde ervoor dat ik nog rond kwam. Zo zat ik niet in constante stress of ik het einde van de maand zou halen. Ik had meer ruimte in mijn hoofd om ook aan andere dingen te denken.”
Het statuut van de verhoogde tegemoetkoming van de ziekenfondsen was een rechtvaardige en realistische grens om het recht op het uitgebreide sociaal tarief te bepalen. Door terug te keren naar het oude systeem van het sociaal energietarief, louter op basis van bepaalde specifieke statuten, voert u opnieuw een sterke onrechtvaardigheid in. De vele alleenstaanden en eenoudergezinnen die (deeltijds) werken of een invaliditeitsuitkering hebben na gewerkt te hebben, worden verplicht tot mensonwaardige keuzes. Die keuzes richten een dergelijke ravage aan in hun welzijn en functioneren dat hen ziekte, uitsluiting en totaal isolement te wachten staan. We kunnen niet geloven dat de huidige federale regering voor zo’n samenlevingsmodel staat. Al helemaal niet omdat deze regering ook streeft naar een hogere werkzaamheidsgraad en daarbij zowel onderwijs, werk en levenslang leren terecht als belangrijke hefbomen ziet in de strijd tegen armoede.
Volg de adviezen van mensen in armoede zelf om energiearmoede te voorkomen
Op basis van de kennis en ervaringen van zo’n 22.000 mensen in armoede uit onze 61 verenigingen, hebben we een aantal aanbevelingen om het sociaal tarief te hervormen:
- Veranker de uitbreiding van het sociaal tarief voor energie om de laagste inkomens te beschermen tegen energiearmoede. De inkomensgrens van verhoogde tegemoetkoming bij het ziekenfonds is hiervoor een logische maatstaf. Gebruik de belasting op de overwinsten van de producenten om de financiële kost voor de begroting te beperken.
- Voorzie een getrapte overgang voor de huishoudens in het derde inkomensdeciel (tussen 20% en 30% van de laagste inkomens). Een getrapt sociaal tarief is nodig voor mensen net boven de armoedegrens, die het nog steeds niet breed hebben. Zo voer je als overheid ook een preventief armoedebeleid voor mensen die het risico lopen in armoede te belanden.
- Vergemakkelijk de toegang tot het sociaal tarief en ken het automatisch toe.
Zorg voor een sociaal rechtvaardig klimaatbeleid
Het sociaal energietarief is niet de enige hefboom voor een betere energie-efficiëntie. Het is duidelijk dat directe steunmaatregelen aan huishoudens in kwetsbare situaties hand in hand dienen te gaan met investeringen in een sociaal rechtvaardig klimaatbeleid.
- Het Netwerk tegen Armoede roept op om massaal te investeren in de isolatie en renovatie van woningen op de private en sociale woningmarkt.
- Maak het openbaar vervoer, niet in het minst de treinen van de NMBS, veel toegankelijker en betaalbaarder voor gezinnen op of onder de armoedegrens. Een sterk verhoogde mobiliteit via het openbaar vervoer zou ook een enorme boost betekenen zowel in persoonlijke emancipatie als in kansen op de arbeidsmarkt.
- Ook gezinnen in een kwetsbare positie moeten de mogelijkheid krijgen om gebruik te maken van hernieuwbare energiebronnen. Dit betekent dubbele winst: een lagere energiefactuur en minder CO2-uitstoot. De federale regering zou ook incentives kunnen geven aan de regio’s en deelregeringen.
Wij geloven dat u aan onze zijde staat. We hopen dat u de daad bij het woord voegt om armoede nu en voor de toekomstige generaties te voorkomen.
Heidi Degerickx is algemeen coördinator Vlaams Netwerk tegen Armoede
Bron: DeWereldMorgen
