by admin | nov 4, 2024 | Economie
Op 14 november zijn er parlementsverkiezingen in Sri Lanka. Die volgen meteen op de presidentsverkiezingen die gewonnen werden door de linkse kandidaat Anura Kumara Dissayake van de NPP (National People’s Power). De NPP won aan populariteit door het massale protest tegen het corrupte regime van de familie-Rajapaksa. Die corruptie werd nog extra in de verf gezet door het bankroet van het land, waarbij de meerderheid van de bevolking te lijden had onder tekorten en besparingen terwijl een kleine kliek aan de top in alle luxe leefde. Sindsdien werden akkoorden gesloten met het IMF voor kredieten. Die komen echter tegen een prijs. De NPP hoopt de voorwaarden te heronderhandelen met het IMF en had daartoe al formele gesprekken. Onze Sri Lankese kameraden vroegen om een artikel waarin wat achtergrond gegeven wordt over het IMF en wat de programma’s van die instelling inhouden. Hieronder een vertaling van een bijdrage in dat kader.
Het IMF (Internationaal Monetair Fonds) en de Wereldbank zijn opgezet om de stabiliteit van het kapitalisme wereldwijd te garanderen. Beiden werden opgericht na de Tweede Wereldoorlog als onderdeel van de nieuwe orde met de VS als belangrijkste kapitalistische macht. Het IMF is een instrument van het VS-imperialisme dat er mee voor zorgde dat de formele onafhankelijkheid van voormalige kolonies na de Tweede Wereldoorlog niet leidde tot echte onafhankelijkheid, maar tot neokoloniale overheersing. Vanaf begin jaren 1970 doet het IMF vooral dienst als kredietfonds. In ruil voor leningen worden beleidsveranderingen opgelegd. Zo worden neoliberale besparingen verplicht opgelegd. Er zijn op dit ogenblik kredieten aan 94 landen.
‘Structural adjustment programmes’
Kredieten worden doorgaans gekoppeld aan verplichtingen, zoals de ‘structurele aanpassingsprogramma’s’ die opgelegd worden aan de bevolking van de neokoloniale wereld. Het gaat om programma’s voor het dereguleren en ‘openen’ van de economie door het verlagen van subsidies aan de bevolking en de lokale ondernemers, het afbouwen van douanetarieven, de privatisering van openbare diensten, het verlagen van de publieke uitgaven voor zorg en onderwijs … Het komt neer op het openen van de economie voor multinationals, waarbij de winsten niet in het land zelf blijven.
Het IMF kan dit opleggen als gevolg van de enorme schuldenval. De armste landen moeten een groot deel van hun nationale inkomen besteden aan het afbetalen van schulden en rente. Dit komt neer op een belangrijke transfer van middelen van de armste naar de rijkste landen. De publieke schulden zijn een van de belangrijkste wapens waarmee de grootmachten de armste landen domineren. Dit gaat ten koste van de meerderheid van de bevolking in Latijns-Amerika, Afrika en Azië. Het IMF beperkt zich niet tot de neokoloniale wereld. Bij de schuldencrisis in Griekenland vanaf eind 2009 vormde het IMF samen met de Europese Centrale Bank en de Europese Commissie een trojka om het verzet van de bevolking tegen de besparingen af te blokken. Ze deden de linkse regering van Syriza plooien voor de wetten van de markt.
Begin 2024 waren er voor 149 miljard dollar kredieten aan 94 landen. Twee derden daarvan zijn kredieten aan 10 landen: Argentinië (42,9 miljard dollar), Egypte (14,9 miljard dollar), Oekraïne (12 miljard dollar), Pakistan (7,72 miljard dollar), Ecuador (7,7 miljard dollar), Colombia (4,3 miljard dollar), Angola (4,07 miljard dollar), Kenya (3,34 miljard dollar), Zuid-Afrika (3,02 miljard dollar) en Ghana (2,74 miljard dollar).
Harde aanvallen op werkende klasse en onderdrukten
Het IMF staat voor harde aanvallen op de werkende klasse en onderdrukten. Het prijst het beleid van de Argentijnse extreemrechtse president Milei als “veel ambitieuzer” dan vorige regeringen. De Argentijnse regering dankte 25.000 ambtenaren af, de bouw van publieke werken werd opgeschort, op zorg en onderwijs wordt hard bespaard, terwijl er een inflatie van bijna 300% is worden de lonen voor veel ambtenaren niet aangepast, gepensioneerden verloren op een jaar tijd 32% van hun koopkracht … Begin 2023 leefde 41,7% van de bevolking officieel in armoede, midden 2024 is dat door het schokbeleid opgelopen tot 52,9%. In de eerste drie maanden van dit jaar kwamen er 3,2 miljoen armen bij. Dat is wat het IMF “ambitieus” noemt!
De schuldencrisis in Pakistan leidde tot massale afdankingen, naar schatting 7 miljoen arbeiders verloren hun job. Het waardeverlies van de Pakistaanse Roepee en de inflatie deden de koopkracht verder kelderen. Op een half jaar tijd vertrokken 800.000 mensen uit het land, vooral naar de Golfstaten. De IMF-kredieten aan Pakistan gingen gepaard met onder meer een forse verhoging van de elektriciteitsprijzen. Het land zakt verder weg in een uitzichtloos moeras van ellende voor de meerderheid van de bevolking. Het IMF kijkt tevreden toe.
Verzet
Overal waar er op aangeven van het IMF besparingen opgelegd worden, is er ook verzet. Afgelopen zomer was er in Kenya een massabeweging. Momenteel zijn er acties van Argentijnse studenten. Nergens is er brede steun van de bevolking voor het opgelegde beleid. Toch blijven lokale politici in de pas lopen. Het is immers dat of breken met het volledige systeem.
Toen de regering van het linkse Syriza in Griekenland verkozen werd op basis van een verwerping van het besparingsbeleid, kwamen het IMF, de Europese Unie en de Europese Centrale Bank tussen om dat te verwerpen. De recessie van 2008 kwam hard aan in Griekenland en leidde tot een forse toename van de publieke schulden. Griekenland lag onder vuur van de financiële markten, waardoor het duurder werd om te lenen. De regering kon de schulden niet meer betalen, waarop onder meer het IMF tussenkwam met kredieten die gekoppeld werden aan besparingen op de lonen en jobs in de publieke sector, de pensioenen, een verlaging van het minimumloon, privatiseringen … Dit leidde tot massaal verzet van de werkende klasse met opeenvolgende algemene stakingen, grote betogingen en de verkiezing van een linkse regering van de partij Syriza in 2015. Die dacht dat het mogelijk was om de besparingen weg te krijgen met goede argumenten, wat een illusie was. Ondanks een referendum waarin een ruime meerderheid zich tegen nieuwe besparingen verzette, gaf Syriza in de zomer van 2015 al toe waarna er aanvallen kwamen zoals de verhoging van de pensioenleeftijd.
Het alternatief is de niet-betaling van de publieke schulden. Dat vraagt echter een strijd door de werkenden en armen op nationaal en internationaal vlak. Al gauw zal een niet-betaling van de schulden gepaard moeten gaan met de nationalisatie van de banken en financiële instellingen, om een kapitaalvlucht te vermijden. Solidariteit van werkenden in andere landen is daarbij cruciaal, zowel om de niet-betaling te verspreiden in andere landen als om represailles door landen en instellingen die schuldeiser zijn te bestrijden.
Lessen voor Sri Lanka
De nieuwe president Anura Kumara Dissanayake en zijn regering voerden meteen onderhandelingen met het IMF. Ze hopen op aanpassingen van de gestelde voorwaarden. Dit dreigt op een illusie uit te draaien, het doet denken aan de Syriza-regering in Griekenland in 2015. Met goede argumenten, inclusief over de dramatische gevolgen van besparingen voor de meerderheid van de bevolking, is het IMF niet te overreden. Het is een instelling die de belangen van het kapitalisme verdedigt, niet die van de werkenden en onderdrukten.
De kredieten van het IMF gaan samen met besparingen en privatiseringen. Voorbeelden uit andere landen tonen hoe rampzalig die zijn voor de meerderheid van de bevolking. Het is een tsunami van asociale aanvallen op sociale verworvenheden en openbare diensten. Het verzet daartegen moet meteen georganiseerd worden. Als de arbeidersbeweging dit niet doet en doorheen strijd opkomt voor een socialistisch alternatief, dreigen andere krachten te groeien op basis van de wanhoop van de bevolking. Dat zou een recept zijn voor meer verdeeldheid en rechts populisme, wat de meest onderdrukten het hardste treft en uiteindelijk niet in het belang is van de volledige werkende klasse.
Verzet is nodig voor het stopzetten van de IMF-besparingen, de niet-afbetaling van de publieke schulden, de nationalisatie van de financiële sector en de sleutelsectoren van de economie en het democratisch inzetten van de beschikbare rijkdom in het belang van de meerderheid van de bevolking. Een dergelijke breuk met het kapitalisme kan op nationaal vlak beginnen, maar zal zich enkel doorzetten als het internationale navolging krijgt.
Bron: socialisme.be
by admin | nov 4, 2024 | Economie
De recente explosie in aandelenkoersen van bedrijven zoals NVIDIA, aangedreven door de opkomst van AI-toepassingen zoals ChatGPT, lijkt een teken van enorme vooruitgang. AI zou een cruciale rol kunnen spelen in het aanpakken van maatschappelijke uitdagingen zoals onderwijs, ecologische en economische planning, zorg en geneeskunde. Maar onder het kapitalisme gebeurt het omgekeerde: de winstlogica verstikt het technologische potentieel van AI.
AI ten dienste van de samenleving of ten dienste van winst?
Grote technologiebedrijven zoals Microsoft, Google en NVIDIA domineren de AI-markt dankzij hun toegang tot immense hoeveelheden kapitaal, datacenters en data. Deze machtige positie versterkt ook hun invloed op de ontwikkeling van de sector en maakt dat zij bepalen wat prioriteit krijgt.
Productie onder het kapitalisme is gericht op het maximaliseren van winst, in plaats van op investeringen die het welzijn van de samenleving ten goede komen. AI heeft een enorm potentieel om productiviteit te verhogen en sociale uitdagingen op te lossen, maar de monopolievorming in de sector en de focus op winst beperken de toepassing ervan. Technologieën die de werkdruk zouden kunnen verlichten, worden ingezet om kosten te drukken. In plaats van welvaart te verhogen, leidt automatisering tot jobverlies en toenemende ongelijkheid. In plaats van te investeren in AI-toepassingen die democratie en planning stimuleren door de noden van de samenleving in kaart te brengen, wordt de technologie ingezet om bestaande machtsstructuren te versterken en controle uit te oefenen.
Tegelijkertijd leidt de enorme instroom van kapitaal naar deze bedrijven, vaak gedreven door verwachtingen van toekomstige winsten, tot een zeepbel op de beurs. Bij gebrek aan markten waar productieve investeringen nog winst opleveren, wordt groei voornamelijk gedreven door speculatieve investeringen.
Hoewel deze speculatieve groei op korte termijn winstgevend lijkt, worden de middelen niet ingezet om de productie te verbeteren of maatschappelijke problemen op te lossen. In plaats daarvan richten investeringen zich op toepassingen die snel winst opleveren, zoals advertentieoptimalisatie, consumentengedrag en data-exploitatie, of op surveillance en repressie.
Technologie bevrijden van de winst
Een vaak gehoorde, maar valse kritiek op de geplande economie was dat het onmogelijk zou zijn om de noden van de samenleving te kennen. We leven vandaag in een tijdperk waarin onze noden worden geconstrueerd door multinationals die onze data verzamelen en doorverkopen om nog meer winst te maken. De echte noden die te maken hebben met armoede, honger, klimaatrampen, oorlog worden dan weer als onoplosbaar gezien. Stel je voor wat een democratische controle over technologie als AI, bevrijd van de noodzaak om winst te maken, mogelijk zou maken.
Bron: socialisme.be
by admin | nov 4, 2024 | Verkiezingen 2024
De onderhandelingen voor een Arizona-regering op federaal niveau blokkeerden in september. De ‘supernota’ van De Wever werd van tafel geveegd. Niet omwille van de vreselijke asociale aanvallen op de werkenden en hun gezinnen, maar omdat er een kleine symbolische bijdrage van de rijksten werd gevraagd. Over de “noodzaak” van asociale maatregelen zijn de onderhandelende partijen het eens. De onderhandelingen werden enkel uitgesteld tot na de gemeenteraadsverkiezingen.
Artikel uit de oktober-editie van De Linkse Socialist
Europees Parlementslid Johan Van Overtveldt zei op de start van het politieke jaar bij werkgeversorganisatie Voka expliciet dat de supernota niet weg is. “Als je wil hervormen en saneren in ons land, dan zijn er een aantal dingen waar je niet omheen kan. Anders heeft een regeerakkoord geen zin.” De Wever zelf verklaarde dat de nota op 14 oktober terug op tafel ligt.
Die vaststelling maken ook de bazen. Ze grijpen de situatie aan om meer te eisen. Pierre Wunsch, de liberale gouverneur van de Nationale Bank, verklaarde dat de supernota niet volstaat. “Er is een duidelijke wil om een aantal hervormingen uit te voeren,” zei hij tevreden. Maar er zijn meer maatregelen nodig: besparingen en nieuwe belastingen. Wie hij daarvoor wil laten opdraaien is ook duidelijk: niet zijn vrienden grote aandeelhouders en superrijken.
De voorstellen in de supernota van De Wever zijn ronduit schokkend. Het ABVV had het over “de grootste sociale achteruitgang in 80 jaar”, het ACV stelde vast dat de supernota “vooral super is voor de superrijken.” Dat klopt. Met aanvallen op zieken, werklozen, pensioenen, lonen, werknemersvertegenwoordiging, openbare diensten, zorgsector, wetenschapsbeleid … wordt de hele werkende klasse hard getroffen. De horrorlijst van voorstellen alleen nog maar opsommen, zou een extra bijlage op deze krant vergen.
De harde besparingen doen denken aan het Thatcheriaanse neoliberalisme van de jaren 1980. Dat wordt gekoppeld aan propaganda die de schuld voor de sociale tekorten bij vluchtelingen, werklozen en zieken legt. Zo wordt de concentratie van rijkdom bij een handvol kapitalisten uit de wind gezet. Met Bouchez en Francken wordt een stevige portie Trumpiaanse verdeeldheid toegevoegd aan het Thatcheriaanse beleid.
Onze strijd nu organiseren!
Hoe sneller we onze strijd tegen de plannen organiseren, hoe sterker we staan. De afgelopen jaren heeft de arbeidersbeweging ervaring opgedaan met strijdbewegingen.
De beweging in 2014 tegen de regering-Michel toonde de kracht van een opbouwend actieplan. Die rechtse regering geleid door N-VA en MR viel ook toen al onder meer onze lonen en pensioenen aan. Een militantenconcentratie van de vakbonden werd gevolgd door een nationale betoging, roterende provinciale stakingen en uiteindelijk een grote nationale algemene staking. Elke actiedag bouwde op naar de volgende en deed de beweging aangroeien, met ook steun van jongeren, kunstenaars, zelfstandigen … De betoging die geen eindpunt maar het startschot van een hete herfst was, kende een recordopkomst van 150.000 deelnemers. De staking van december 2014 was de grootste in decennia. Zeker waar de stakingen voorbereid werden met personeelsvergaderingen, stonden ze erg sterk. De betrokkenheid van onderuit bleek ook uit het recordaantal kandidaten bij de eerstvolgende sociale verkiezingen in 2016. De beweging had een grote impact op de publieke opinie: een grote meerderheid was voorstander van een vermogensbelasting. Doorheen de beweging versterkte de PVDA haar inplanting onder de werkende klasse en werd de basis gelegd voor een grotere vertegenwoordiging in alle parlementen en lokale raden.
Helaas kwam er geen tweede actieplan dat groter en sterker was, maar kreeg de wankelende regering tijd om overeind te kruipen. Niet dat ze daarna zomaar kon doen wat ze wilde. De verdere aanval van het ‘puntenpensioen’ werd door opeenvolgende massale acties gestopt. Die acties werden versterkt door initiatieven als de Pensioenkranten, informatieve kranten die op grote schaal verspreid werden in de bedrijven en onder het brede publiek.
Geconfronteerd met de ergste sociale achteruitgang in 80 jaar volstaat het niet om enkel ‘meer evenwichtigheid’ te eisen. Informatiekranten, regionale militantenbijeenkomsten, personeelsvergaderingen … kunnen opbouwen naar een actieplan met stakingen om de aanvallen af te slaan. Er zijn ordewoorden nodig die evenredig zijn aan de gestelde uitdagingen. Gemeenschappelijke strijd is de beste solidariteit.
Een zwakte, die in 2014 ook al meespeelde in het uitstel en uiteindelijk afstel van een tweede actieplan, is de kwestie van een alternatief. Als we die vraag beperken tot wat vandaag met de gevestigde partijen mogelijk is en als we de begrotingsregels op maat van de winstmachines als vertrekpunt nemen, geraken we nergens. Door een krachtsverhouding op te bouwen, wordt wat de kapitalistische propaganda onmogelijk verklaart wel mogelijk. Dat is hoe de arbeidersbeweging onder meer stemrecht en sociale bescherming afdwong.
Onze eisen en alternatieven staan sterker als ze opgemaakt worden door zoveel mogelijk collega’s en betrokkenen. Op personeelsvergaderingen willen we niet alleen info krijgen en acties organiseren, maar ook nagaan welke maatregelen nodig zijn om ons bedrijf, onze sector, onze dienst op een menselijke manier te laten functioneren. Zo betrekken we onze collega’s bij het opstellen en uitwerken van een alternatief voor de uitsluitend op winst beluste maatschappij.
Delen:
Bron: socialisme.be
by admin | nov 4, 2024 | Sectoren
Op 7 november is er een betoging van de socio-culturele, zorg- en welzijnssector. Het wordt de eerste betoging tegen het gebrek aan middelen toegekend door de nieuwe (en toekomstige) regeringen op alle niveaus en in alle regio’s. We spraken met werknemers uit deze sectoren over het belang van het protest en de eisen op de werkvloer. Vandaag laten we een sociaal werker aan het woord.
In welke sector werk je? Ben je daar actief bij een vakbond?
“Ik werk in het algemeen welzijnswerk. Ik ben personeelsafgevaardigde voor BBTK en verkozen door het personeel in het CPBW en de OR bij een voorziening waar meer dan 600 mensen werken. In hoofdzaak sociaal werkers.”
Waarom is betogen op 7 november nodig? Wat zijn de belangrijkste bekommernissen onder je collega’s?
“De betoging is cruciaal om de aanvallen op de sociale zekerheid een halt toe te roepen. Het zal meer mensen in de bestaansonzekerheid en armoede duwen. De sociale zekerheid biedt een correctie op een systeem dat structureel mensen uitsluit. We moeten die sociale zekerheid redden, en tegelijk ook strijden voor een samenleving die niet gebaseerd is op het kapitalisme. Zo kunnen we mensen structureel uit de problemen houden, in plaats van te dweilen met de kraan open. Eerste stappen zijn bijvoorbeeld het belasten van de rijken, het gebruiken van winsten voor maatschappelijk nuttige doelen en het omkeren van commercialisering van onze sector naar het in publieke handen leggen van de zorg en het sociaal werk.”
“Ook het Vlaamse regeerakkoord is onaanvaardbaar! Naast enkele investeringen die slechts een deel van de tekorten zullen oplossen, wordt sociaal werk er verder gedwongen in een repressieve rol, vooral ten aanzien van specifieke groepen zoals werklozen, zieken, mensen zonder papieren … We moeten ons verzetten tegen het omvormen van sociaal werkers naar een soort van politieagenten die mee de onderdrukking van mensen doorvoeren. Ongelooflijk hoe een partij als Vooruit volledig overstag ging voor een rechts beleid!”
Wat verwacht je van die betoging?
“We verwachten sowieso dat dit een eerste stap wordt in een reeks van acties die kunnen opbouwen. Het is een duidelijke vraag aan de vakbonden om hierin verder initiatief te nemen op de betoging zelf. We organiseren ons verder al enkele jaren als sociaal werkers samen in een blok in de betoging. Ook nu zullen we deelnemen aan het initiatief van Sociaal Werkers in Actie, Sociaal Werk ActieNetwerk en Travail Social en Lutte om samen onze eisen naar voren te brengen, dit over vakbondsgrenzen heen. Samen sterk! Zo bouwen we verder aan een kracht die de samenleving kan veranderen!”
Bron: socialisme.be
by admin | nov 4, 2024 | Economie
Op 17 oktober, de Werelddag van Verzet tegen Armoede, zijn er tal van activiteiten tegen armoede. Zo ook in Namen, waar deze middag een actie werd gehouden. Die actie kwam er op een ogenblik dat onder meer de liberale MR zwaar uithaalt naar armen, bijvoorbeeld met voorstellen om in nog meer gemeenten bedelen strafbaar te stellen.
In België hebben 305 van de 581 gemeenten al een gemeentelijke regel aangenomen over bedelen. Volgens het Federaal Instituut voor de Mensenrechten (IFDH) en het Steunpunt tot bestrijding van de armoede passen niet minder dan 253 gemeenten een bedelverbod toe dat “de mensenrechten schendt” (Le Soir, 17 oktober). Dit beleid van jacht op de armen wordt op cynische wijze toegepast door dezelfde politieke krachten die nu pleiten voor de beperking van de werkloosheidsuitkering in de tijd, naast andere asociale maatregelen.
De vele crises die de samenleving hebben getroffen, vooral op het gebied van energie en stijgende prijzen, hebben de armoede versterkt en mensen letterlijk tot de bedelstaf veroordeeld. Zoals Olivier Hissette, directeur van het Relais social namurois, uitlegt in Le Soir vandaag: “Bedelaars zijn geen daklozen. Bedelaars zijn mensen die een huis hebben maar gedwongen zijn om te bedelen omdat hun inkomen of sociale uitkeringen, die onder de armoedegrens liggen, niet genoeg zijn. In ongeveer 55% van de gevallen gaat het om vrouwen die alleen komen te staan en proberen te overleven. Sommigen van hen werken deeltijds, maar komen niet rond.”
Deze dag is een gelegenheid om te onderstrepen hoe belangrijk en absoluut noodzakelijk het is om niet alleen te strijden tegen de lawine van besparingen die op alle overheidsniveaus zijn gepland, maar ook om de middelen terug te winnen die nodig zijn om te voldoen aan de behoeften inzake extra sociale huisvesting, uitbreiding van openbare diensten en sociale zekerheid. Om voor eens en altijd een einde te maken aan armoede, is strijd nodig tegen het systeem van extreme ongelijkheid dat het kapitalisme is.
Bron: socialisme.be