Supermarkten 18,1% duurder dan jaar geleden

Afgelopen maand stegen de prijzen weer wat verder. De inflatie voor onze winkelmand steeg zo´n 18% ten opzichte van november 2021. We zien vooral de prijs voor grijze garnalen, aluminiumfolie en diepvriesfrieten omhoog schieten.

Op basis van de prijzen van zo´n 3 000 producten in de supermarkten van Albert Heijn, Carrefour, Colruyt, Cora, Delhaize, Aldi en Lidl, vergeleken wij de prijzen van deze maand november met de prijzen van een jaar geleden. Daaruit blijkt dat de prijzen in winkels gemiddeld 18,11% duurder zijn dan vorig jaar. Een gezin met 2 personen zou nu maandelijks gemiddeld € 488 uitgeven in de supermarkt. Dat is € 75 meer dan een jaar geleden en alweer € 11 meer dan vorige maand.

Sterkste stijger: grijze garnalen (+61%)

De producten die deze maand het meest zijn gestegen in prijs zijn: grijze garnalen (+61%), aluminiumfolie (+50%), diepvriesfrieten (+47%), spaghetti (+41%) en papierwaren (keukenrol, toiletpapier en papieren zakdoekjes) (+41%).

Zuivel nog steeds veel duurder

Momenteel zijn zuivelproducten 24% duurder dan een jaar geleden. Zo betaal je 37% meer voor jonge kaas, 33% meer voor boter, 32% meer voor halfvolle melk, 26% meer voor room en 21% meer voor yoghurt.

Kant-en-klaarmaaltijden en diepvriesproducten

Voor een kant-en-klaarmaaltijd zoals lasagne betaalden we gemiddeld 22% meer dan een jaar geleden. Ook de diepvriesproducten zijn duurder geworden. Je betaalt gemiddeld 21% meer dan een jaar geleden. Diepvriesfrieten en frikandellen werden 47% en 32% duurder. Een diepvriespizza kost gemiddeld 15% meer dan een jaar geleden. Een ijsje werd slechts 6% duurder.

Ook op de visafdeling zien we de prijzen stijgen (+19%). Zoals hierboven al genoemd, zijn vooral de grijze garnalen een stuk duurder geworden (+61%). Ook voor verse zalm betaal je nu 21% meer dan een jaar geleden.

Dierenvoeding werd ook een stuk duurder, je betaalt gemiddeld 19% meer dan een jaar geleden.

Vlees, groente en kruidenierswaren

Vlees, groente en kruidenierswaren werden gemiddeld 18% duurder. De sterkste prijsstijgingen voor vlees zien we nog steeds bij gevogelte (+29%). Voor groente is dat komkommer (+38%) en bloemkool (+23%). Wat betreft de kruidenierswaren zijn de grootste stijgers spaghetti (+41%), frituurolie (+37%), mosterd (+35%), tomatenpuree (+34%) en worstjes in blik/bokaal (+30%), bloem (+28%), koffiepads (+26%), eieren (+24%), rijst (+20%) en aardbeienconfituur (+19%).

Fijne vleeswaren en brood zijn gemiddeld 17% duurder dan een jaar geleden.

Fruit steeg het minst in prijs (+7%). Granny Smith appelen werden goedkoper (-5%). Citroenen en blauwe bessen werden slechts 1% duurder.

Schoonmaakmiddelen en hygiëneproducten

Voor schoonmaakmiddelen betaal je gemiddeld 16% meer dan een jaar geleden. Zo betaal je o.a. voor allesreiniger (+22%), wc-reiniger (+19%) en vloeibaar afwasmiddel (+17%).

Producten voor persoonlijke hygiëne en dranken (frisdranken of alcoholische dranken) werden gemiddeld 10% duurder.

Bron: Test Aankoop

Raad van State trekt streep door regeling havenarbeid

De Raad van State heeft de Belgische regeling voor havenarbeid vernietigd omdat ze strijdig is met het Europees recht. Twee havenbedrijven, Katoen Natie en General Services Antwerp, hadden om de vernietiging gevraagd.

België heeft specifieke regels voor werk in de havens. Bedrijven in havengebied mogen enkel werken met erkende havenarbeiders. De regeling is bekend als “de wet-Major” uit 1972. In 2016 sleutelde toenmalig minister van Werk Kris Peeters (CD&V) nog aan de regeling, na overleg tussen vakbonden en havenwerkgevers. De nieuwe regeling, die er kwam onder druk van Europa, maakte het mogelijk om ook buiten de zogenaamde “pool” van erkende havenarbeiders aan te werven. 

Veiligheid

Het Europees Hof van Justitie oordeelde vorig jaar dat een dergelijke regeling aanvaardbaar is als het doel is de veiligheid in de havengebieden te waarborgen. Dat havenarbeiders alleen maar kunnen worden erkend door een paritair samengestelde commissie van werkgevers en werknemers, was volgens het Hof wel strijdig met het Unierecht.

De Raad van State heeft nu geoordeeld dat de Belgische regeling de toetsing met het arrest van het Europees Hof niet doorstaat. Onder meer de samenstelling van de erkenningscommissies vormt een probleem wegens “onvoldoende waarborgen inzake onpartijdigheid”.

Arbeidskrachten

De Raad van State valt ook over het criterium “behoefte aan arbeidskrachten” waarover de erkenningscommissies oordelen en dat bepaalt of een havenarbeider in de pool van havenarbeiders kan terechtkomen. Havenarbeiders die niet in de pool worden opgenomen, krijgen maar een erkenning voor de duur van hun arbeidsovereenkomst.

Dat maar een deel van de havenarbeiders in aanmerking komt voor een erkenning voor onbepaalde tijd, strookt niet met het vooropgestelde doel om de veiligheid in de havengebieden te waarborgen. Er zijn geen redenen die deze verschillende behandeling van twee categorieën havenarbeiders die zich uit het oogpunt van de veiligheid op hun werkplek in volstrekt vergelijkbare situaties bevinden, kunnen rechtvaardigen, luidt het in het arrest.

Bron: VRTNWS

Internationale Arbeidsorganisatie stelt zich vragen bij Belgische loonnormwet

De Belgische loonnormwet, die de grenzen bepaalt voor loonsverhogingen in de privésector, “is onverenigbaar is met de vrijheid van collectieve onderhandelingen”. Dat zegt de Internationale Arbeidsorganisatie (IAO).

De loonnormwet werd in 1996 ingevoerd in ons land onder de regering-Dehaene. Op basis van die wet wordt bepaald hoeveel de lonen van werknemers in de privésector maximaal kunnen stijgen, bovenop de automatische indexering die ons loon sowieso doet stijgen wanneer het leven duurder wordt door inflatie. 

De wet moet ervoor zorgen dat ons land door loonstijgingen in de privésector geen te groot concurrentienadeel ondervindt met de ons omringende landen. 

“Bom” onder de loonnormwet

Onder de vorige regering-Michel werd de wet aangescherpt, tot woede van de vakbonden. De vakbonden vinden dat er door die wijziging te weinig ruimte is voor loonsverhogingen. De christelijk vakbond ACV diende daarom een klacht in bij het CFA, een van de toezichthoudende organen van de Internationale Arbeidsorganisatie (IAO).

“Het CFA heeft nu geconcludeerd dat de loonnormwet ‘onverenigbaar is met de vrijheid van collectieve onderhandelingen’, zoals vastgelegd in IAO-conventie 98”, meldt het ACV. De raad van bestuur van het IAO heeft die conclusies ook goedgekeurd.

“Hoewel de conclusies van het CFA niet juridisch bindend zijn, geven de samenstelling van dit controleorgaan en de daaropvolgende goedkeuring van de conclusies door de raad van bestuur van de IAO – waarin de Belgische regering momenteel zetelt – een aanzienlijk gewicht aan de aangenomen conclusies”, zegt het ACV. 

Het ACV spreekt over “een bom” onder de loonnormwet. “Indien de regering niet optreedt, zullen de vakbonden verdere juridische stappen ondernemen”, aldus de christelijke vakbond. “Nationale rechters zullen rekening moeten houden met de bevindingen van het CFA”, luidt het.

Als men echt vrije loononderhandelingen nastreeft, dan moet men zowel de automatische indexering als de loonnormwet afschaffen

Verbond van Belgische ondernemingen (VBO)

De werkgevers waarschuwen dat de vakbonden met deze beslissing van het IAO “het paard van Troje” binnenhalen, omdat volledig vrije loononderhandelingen ook de automatische indexering in vraag zouden stellen. 

“Volgens de aanbeveling moeten de sociale partners vrij kunnen beslissen over de criteria waarop zij hun onderhandelingen over de loonontwikkelingen baseren”, zegt het Verbond van Belgische Ondernemingen (VBO). 

“Dit slaat niet enkel op de loonnormwet maar ook op de automatische indexering. Als men echt vrije loononderhandelingen nastreeft, dan schaft men zowel de automatische indexering als de loonnormwet af”.

Bron: VRTNWS

Vakbonden kondigen nieuwe betoging op 15 december aan, “ook nadien nog acties voor koopkracht”

Op 15 december vindt er in Brussel een nieuwe nationale betoging plaats. Dat melden de christelijke vakbond ACV, de socialistische ABVV en de liberale ALCVB vandaag. Ook nadien volgen nog acties

De beslissing om opnieuw de straat op te trekken, valt daags nadat de federale regering een verzoeningsvoorstel afklopte om de loononderhandelingen tussen bonden en werkgevers vlot te trekken. 

Maar dat voorstel vindt geen genade bij het ABVV. “Het verzoeningsvoorstel van de regering, met 0 procent loonmarge en een cheque van maximaal 750 euro, voldoet niet. Het is een pleistertje op een gapende wonde”, zegt de vakbond via Twitter. “Op 15 december komen we in gemeenschappelijk vakbondsfront op straat voor een nationale betoging in Brussel.” 

Ook het ACV besliste vandaag na verschillende contacten om in gemeenschappelijk vakbondsfront actie te voeren op 15 december, aldus de woordvoerder. De actie is voor het ACV heel belangrijk gezien de Europese top die dan plaatsvindt in Brussel, klinkt het. ACV wil met de actie doorduwen voor een prijsplafond. “Energie blijft een grote bekommernis voor onze leden.”

Ook ACLVB bevestigt de deelname aan de betoging. “De ACLVB doet mee”, aldus de woordvoerder.

In een persbericht hekelt ACV ook dat de regering een loonsverhoging weigert. “Als doekje voor het bloeden komt er een energiepremie. Ook bij de vorige IPA-ronde werd bepaald dat werknemers in bedrijven die het goed deden tijdens de coronapandemie een cheque van maximaal 500 euro konden krijgen. Uiteindelijk kreeg amper de helft van de werknemers in de privésector, zo’n 1,5 miljoen mensen, een coronapremie van slechts gemiddeld 280 euro. De criteria voor de toekenning van de energiepremie zijn nu nog een pak strenger…” De groene vakbond voert onder meer aan dat de premie eenmalig is, maar dat een structurele verbetering nodig is. 

Komende maanden nog acties voor koopkracht

Het blijft ook niet bij het protest op 15 december. De komende maanden volgen nog acties voor de koopkracht, aldus het ACV. De vakbond dekt die acties tot eind maart zodat de leden kunnen deelnemen.

“15 december, maar ook in januari en februari en zo lang als nodig. We blijven zeggen dat elke maand meer dagen telt dan wat het loon van vele werknemers en werkneemsters kan dekken. Een prijsplafond voor gas is nu noodzakelijk”, tweet Marie-Hélène Ska, algemeen secretaris en de nummer twee van het ACV.

Op 9 november was er al een nationale actie- en stakingsdag. ACV en ABVV mobiliseerden hun leden toen om te pleiten voor een prijsplafond voor gas en elektriciteit en tegen de loonnormwet. De liberale ACLVB riep niet op tot staken, maar liet de keuze aan de leden zelf. ABVV maakte vorige week al duidelijk dat een nieuwe actie zou volgen in de week van 12 december.

Volgens het verzoeningsvoorstel van de federale regering blijft de loonnorm of ruimte voor opslag bovenop de index op 0. Bedrijven die het goed doen kunnen wel een premie van maximaal 500 euro toekennen aan hun werknemers, op voorwaarde dat daar een sectoraal akkoord voor wordt gesloten. Er wordt ook een ontsnappingsclausule voorzien voor ondernemingen die die financiële ruimte niet hebben. Bedrijven met uitzonderlijk hoge winsten kunnen tot 750 euro gaan. 

Bron: VRTNWS

Kunnen (of moeten) grootouders het probleem in de kinderopvang oplossen? “Een zeer slecht idee”

Kunnen (of moeten) grootouders het probleem in de kinderopvang oplossen? “Een zeer slecht idee”

Nu het ene na het andere kinderdagverblijf de deuren lijkt te moeten sluiten, zijn heel wat ouders op zoek naar een nieuwe opvangplaats voor hun kinderen. Er wordt dan al snel aan de grootouders gedacht. Maar ook zij zijn vaak nog aan het werk en kunnen, of willen, niet de hele werkweek op de kleinkinderen passen. Moet er iets komen zoals “grootouderschapsverlof”? Of is het helemaal geen goed idee om het kinderdagverblijf te vervangen door opa en oma?

Marc is een fiere opa. Op vrije dagen of in het weekend past hij regelmatig op zijn kleindochter Leia. Een zaligheid, noemt hij het in de podcast “Het kwartier”. Maar zoals veel grootouders zijn hij en zijn vrouw nog aan het werk. “Onze dochter en haar man hebben gelukkig een heel ruime vrienden- en familiekring waardoor de opvang kan worden verdeeld als het nodig is. Maar als zoiets structureel zou worden, dan is dat natuurlijk niet gezond.”

Ook baby Aimé kan terecht bij oma en opa. “Elke dinsdag en donderdag passen wij op hem. Van zodra we wisten dat er een kindje op komst was, hebben we dat zelf gevraagd”, klinkt het. “De andere dagen gaat Aimé naar een onthaalmoeder, maar we wilden onze kleinzoon graag veel bij ons hebben.” En ze beseffen dat niet iedereen hetzelfde geluk heeft. 

Kunnen grootouders de kinderopvang vervangen?

Er is al langer een groot tekort aan kinderopvangplaatsen en kinderbegeleiders. Het probleem is alleen maar groter geworden, nu verschillende kinderdagverblijven de deuren moeten sluiten. En dus moeten veel ouders op zoek naar een oplossing. De grootouders zijn dan vaak de eerste hulp bij noodgevallen. Kunnen of moeten zij het kinderopvangprobleem oplossen?

“Dat zou een zeer slecht idee zijn”, zegt gezinswetenschapper Jochen Devlieghere (UGent). “Grootouders zijn vooral het type mensen waar beroep op wordt gedaan in noodgevallen of als onderdeel van het opvangschema. Maar we mogen ze absoluut niet zien als vervanging voor de kinderopvang of als een structurele oplossing voor de kinderopvangcrisis.”

“De kinderopvang heeft verschillende maatschappelijke taken die je niet volledig bij grootouders kunt leggen”, zegt Devlieghere. “Er is een pedagogische functie: kinderen ontwikkelen zich enorm in de kinderopvang. Maar ook een economische en sociale functie. Kinderopvang helpt mensen om niet in armoede te verzeilen. En wat doe je met ouders die geen grootouders hebben? Of met grootouders waar het eigenlijk niet zo fijn is om te worden opgevangen?”

In Zweden gaan kinderen vaak pas vanaf de leeftijd van 1 jaar naar de kinderopvang

Jochen Devlieghere, onderzoeker gezinspedagogiek en kinderopvang (UGent)

Volgens Devlieghere is het een beter idee om het ouderschapsverlof uit te breiden: “In Zweden en andere Scandinavische landen gaan kinderen vaak maar vanaf de leeftijd van 1 jaar naar de kinderopvang, omdat er een zeer uitgebreid stelsel van ouderschapsverlof is. Zowel voor de mama’s als de papa’s.”

“Ook de job van kinderbegeleiders moet aantrekkelijker worden. Het aantal kinderen per begeleider moet naar beneden en er moeten meer doorgroeimogelijkheden komen voor kinderbegeleiders. En dus moet de opleiding van kinderbegeleiders naar omhoog. Dat alles in combinatie met ouderschapsverlof”, zegt Devlieghere.

Bron: VRTNWS