Naar de 4-daagse werkweek?

Naar de 4-daagse werkweek?

Waarom de vierdaagse werkweek wereldwijd aan een opmars bezig is

De vierdaagse werkweek is  begonnen aan een wereldwijde opmars. In Australië, Europa en de Verenigde Staten omarmen tal van bedrijven het 100-80-100-principe. Met behoud van 100 procent van het salaris, in 80 procent van de voltijdse werkweek 100 procent productief te blijven.

Dat betekent niet harder werken in minder tijd, maar effectiever. Stop met oeverloos vergaderen en het opstellen van ellenlange e-mails aan te veel collega’s.

Unilever is misschien wel het boegbeeld van de beweging. Na een langdurige proef in Nieuw-Zeeland heeft de producent van levensmiddelen en verzorgingsproducten besloten dat ook de medewerkers in Australië minder vaak op kantoor hoeven te verschijnen. Medewerkers die in de fabrieken werken, moeten zich nog wel houden aan de reeds geldende schema’s van de ploegendiensten.

Unilever houdt in samenwerking met universiteiten de vinger aan de pols van de vierdaagse werkweek. Uit de resultaten blijkt tot nu toe dat de medewerkers rapporteren dat ze net zo productief blijven en tevens gelukkiger en gezonder zeggen te zijn. In elk geval is het ziekteverzuim in Nieuw-Zeeland onder het personeel flink afgenomen.

Nederlanders werken vaak al vier dagen

Ook op macro-niveau werpt minder werken zijn vruchten af. Werknemers hebben meer vrije tijd, waardoor ze minder hoeven te leunen op kinderopvang, meer tijd hebben om zieke familieleden te ondersteunen en minder met de trein hoeven. Dat scheelt oppassers, machinis­ten en zorgmedewerkers, legde zakenblad Fortune uit, met minder krapte op de arbeidsmarkt tot gevolg, lagere lonen en minder inflatie. Of de vierdaagse werkweek een blijvertje is of een hype (heel indrukwekkend is de lijst deelnemende bedrijven ook weer niet) zal de toekomst uitwijzen. Dat de opwinding over de vierdaagse werkweek grotendeels aan Nederland voorbijgaat, zal weinig verwondering wekken. Niet voltijds werken is hier immers al lang ingeburgerd.  Bron: EW

WERK

WERK

Werken, worden we er gelukkig van?

Waarom draait eigenlijk alles in onze samenleving om werk? En hoe zou onze wereld eruitzien als werk een minder belangrijke rol zou spelen in ons dagelijks leven? In dit boek buigt James Suzman zich over de geschiedenis van de werkende mens. Werk definieert ons, het bepaalt waar we ons elke dag naartoe begeven en met wie we onze tijd doorbrengen. Het beïnvloedt onze manier van denken en onze eigenwaarde. Maar dat is niet altijd zo geweest. Economen voorspellen al langer dat we steeds meer vrije tijd zullen krijgen. Maar nu werk zo belangrijk is geworden, klinkt dat perspectief minder aanlokkelijk. James Suzman duikt in de geschiedenis van de werkende mens en laat ons zien dat werk altijd van grote betekenis is geweest, maar dat onze focus op productiviteit een relatief nieuw fenomeen is. Vanuit de geschiedenis werpen we een blik op de toekomst om te ontdekken dat het misschien wel tijd is voor een andere kijk op ons dagelijks werk.Bespreking in HUMO

Werkloosheidsuitkeringen beperken in de tijd?

CD&V-voorzitter Sammy Mahdi verraste iedereen met zijn pleidooi om de werkloosheidsuitkering te laten uitdoven in de tijd. Hij wil de uitkering de eerste maanden wat verhogen, om ze dan sterk terug te schroeven en na drie jaar te laten verdwijnen. Wie 2,5 jaar werkloos is, krijgt een ‘ultiem voorstel’ om aan de slag te gaan: wie dat weigert, zou zijn recht op een uitkering verliezen indien hij of zij geen 20 jaar heeft gewerkt. Goed idee of niet?

Zijn wij echt het enige land waar de werkloosheidsuitkering niet beperkt is in de tijd?

“Dat klopt wel degelijk”, zegt Fons Leroy, arbeidsmarktdeskundige en gewezen topman van de VDAB. “Maar dat kan en mag geen argument zijn in de discussie pro of contra. België is bij mijn weten ook het enige land waar dienstencheques bestaan, gaan we die daarom afschaffen?”

“Bovendien is de ene beperking de andere niet”, zegt professor Ludo Struyven, hoofd van de onderzoeksgroep Onderwijs en Arbeidsmarkt van HIVA, het Onderzoeksinstituut voor Arbeid en Samenleving van de KU Leuven. “Neem nu Australië. Alle uitkeringen zijn daar forfaitair én inkomensafhankelijk. Begunstigden moeten actief op zoek zijn naar werk en moeten beschikbaar en bereid zijn om passend werk te aanvaarden. Een werkloosheidsverzekering bestaat er niet, wel een soort van ‘bijstand’: de eerste 12 maanden ontvangen werkzoekenden een ‘Job Search Allowance’, daarna een ‘Newstart Allowance’, en die is wél onbeperkt in de tijd.”

Kan je dan bij ons écht je leven lang ‘stempelen’?

“In theorie wel”, zegt Fons Leroy. “Maar de VDAB en haar Brusselse en Waalse tegenhanger kunnen werklozen wel degelijk sanctioneren, bijvoorbeeld wanneer ze manifest weigeren om te solliciteren of een geschikte baan aan te nemen. Die mensen kunnen dan hun uitkering verliezen. Maar geloof me vrij: de meeste mensen worden werkloos buiten hun wil om en willen niets liever dan snel opnieuw aan de slag gaan.”

Is dit echt dé oplossing om meer mensen aan het werk te krijgen?

“Het effect zal zeer beperkt zijn”, aldus professor Struyven. “Al zeker in tijden als deze, met veel vacatures en weinig werklozen.”

Volgens het recentste ‘Werkzoekendenbericht’ van de VDAB telt Vlaanderen 182.255 ‘werkzoekenden zonder werk’, van wie driekwart in bemiddeling is bij de VDAB en 14 procent bezig is met een opleiding of voortraject. De resterende 10 procent is niet inzetbaar op lange termijn en heeft nood aan specifieke dienstverlening. In mensentaal: “Er zullen altijd mensen zijn die werkloos zullen blijven. Welk vangnet gaan we die mensen aanbieden? Een leefloon?”

Klopt het dan niet dat werklozen sneller instromen op de arbeidsmarkt als ze hun uitkering dreigen te verliezen?

“Je kunt dat niet uit zijn context rukken”, zegt Fons Leroy. “Misschien scoren die landen ook beter omdat ze sneller inzetten op begeleiding en vorming, al dan niet op de werkvloer. Wat wél een feit is: hoe langer je werkloos bent, hoe lastiger het wordt om een baan te vinden.”

Waar wel nood aan is in ons land, zo stelt Ludo Struyven, is aan het consequent opvolgen van de beschikbaarheid voor de arbeidsmarkt en de mogelijke sancties: “Tegenover de activeringsplicht voor de werkzoekenden staat ook een verplichting voor de bemiddelingsdiensten en lokale besturen: zij zullen stevig moeten investeren om een echt sluitend aanbod van begeleiding, opleiding en werkervaring te voorzien.”

Kortom, goed idee of niet?

“Die vraag met ja of neen beantwoorden is te simplistisch, en eigenlijk geldt dat ook voor de politieke discussie daarover”, zegt Fons Leroy. “Ik blijf van mening dat een eventueel ingrijpen in de werkloosheidsuitkering onethisch is als je dat niet koppelt aan een stevig activeringsbeleid. Het kan toch niet de bedoeling zijn om mensen in de armoede te duwen?”

“De uitkering beperken in de tijd is geen wondermiddel, al zeker niet als je denkt daarmee de betaalbaarheid van de sociale zekerheid te kunnen garanderen”, zegt Ludo Struyven. “Bovendien verandert zo’n ingreep niets aan het échte probleem van onze arbeidsmarkt: het grote aantal inactieven.” Van de 6,7 miljoen mensen op werkzame leeftijd in België zijn er 1,667 miljoen inactief, zo becijferde Statbel eerder dit jaar. Bijna een kwart.  Bron: Het Nieuwsblad

‘Dat Sammy Mahdi nu de duur van de werkloosheidsuitkering wél wil beperken, is opmerkelijk’

zegt Ewald Pironet  in   Knack.

Toen de CD&V de beperking van de werkloosheidsuitkering in de tijd kon realiseren was ze tegen, nu het voorstel geen kans maakt is de partij voor’, schrijft Ewald Pironet.

Zo hoopt Mahdi stemmen te winnen, denkt hij volgens Pironet.

Voor het eerst heeft een partijvoorzitter het openlijk toegegeven: de kiescampagne 2024 is losgebarsten. Het was Vooruit-voorzitter Conner Rousseau die dat het afgelopen weekend op zijn partijcongres onomwonden verklaarde. Het doet meteen vragen rijzen over de ambitie van premier Alexander De Croo (Open VLD). Die wil in het voorjaar de begroting op orde zetten én de pensioenen en fiscaliteit hervormen. Waar zijn regering de voorbije twee jaar niet in slaagde, moet de volgende maanden wel lukken.

Dat de partijvoorzitters zich al in campagnemodus bevinden, bleek ook toen CD&V-voorzitter Sammy Mahdi verklaarde dat hij de uitkering van de werkloosheidssteun in de tijd wil beperken. De onbeperkte duur van werkloosheidsuitkeringen bestaat nergens ter wereld en velen zijn ervan overtuigd: ze beperken in de tijd zal langdurige werklozen aanzetten om aan de slag te gaan.

Het hoeft niet te verbazen dat een beperking van de werkloosheidsuitkering in de tijd altijd zal stuiten op een njet van de PS.

Toch noemt arbeidseconoom Stijn Baert (UGent) zich een ‘koele minnaar’ van dat plan omdat je dan meer mensen richting inactiviteit duwt: ze hebben geen werk en gaan er ook niet meer naar op zoek. En 22 procent van onze 25- tot 64-jarigen is al inactief. Daarmee staan we op de 23e plaats van de 27 landen van de Europese Unie. Inactiviteit is vandaag een groter probleem dan werkloosheid en dreigt met het beperken van de werkloosheidsuitkering nog groter te worden.

De werkloosheidsgraad staat in ons land met 6 procent historisch laag. De regionale verschillen zijn wel erg groot: 4 procent in Vlaanderen, 9 procent in Wallonië en 12 procent in Brussel. Het hoeft dan ook niet te verbazen dat een beperking van de werkloosheidsuitkering in de tijd altijd zal stuiten op een njet van de PS, die niet nóg meer stemmen wil verliezen aan de extreemlinkse PTB. Daarom is wat werkgeversorganisatie VBO ooit opperde een beter en haalbaarder idee: houd de werkloosheidsuitkeringen de eerste twee jaar federaal, daarna zijn ze voor rekening van de regio’s. De regio’s die vasthouden aan een werkloosheidsuitkering én veel werklozen tellen, dragen dan zelf de financiële gevolgen. Hoe dan ook, dat Mahdi nu pleit om de werkloosheidsuitkeringen te beperken in de tijd is des te opmerkelijker omdat de CD&V zich daar in de ‘rechtse’ regering-Michel fel tegen verzette, en zich nu met ‘linkse’ coalitiepartners plots een grote voorstander toont. Toen de CD&V het kon realiseren was ze tegen, nu het voorstel geen kans maakt is de partij voor. Zo hoopt Mahdi stemmen te winnen.  Bron: Knack

CD&V  heeft  een nieuwe arbeidsdeal

CD&V  heeft  een nieuwe arbeidsdeal

Dat de werkloosheidsuitkeringen na drie jaar moeten stoppen, loste partijvoorzitter Sammy Mahdi al. Daar borduurt zijn partij op verder. “We mogen niemand aan zijn lot overlaten, maar tegelijkertijd mag je ook inspanningen vragen van de mensen”, zegt Mahdi.

Verlaag lasten op arbeid structureel door fiscale hervorming

Niet verwonderlijk dat ook de grote fiscale hervorming deel uitmaakt van het plan van de christendemocraten. Vicepremier en minister van Financiën Vincent Van Peteghem (CD&V) sleutelt daar al een hele legislatuur op en moet al een eerste deel op de regeringstafel brengen. Bedoeling is om de lasten op arbeid omlaag te krijgen, zodat werken meer loont. “Voor ons moet dit een heel activerende maatregel zijn”, zegt Kamerlid en voormalig minister van Werk Nathalie Muylle. “Dat betekent dat we bepaalde kortingen die iemand met een uitkering krijgt ook onder de loep zullen nemen.”

Uitkeringen mogen niet sneller stijgen dan de lonen, zodat werken interessanter blijft

De keerzijde van de medaille is dat de uitkeringen niet sneller mogen stijgen dan de lonen. Het mag nooit de bedoeling zijn dat mensen er geld bij inschieten als ze een job aanvaarden. “Dat principe hebben we toegepast bij de welvaartsenveloppe”, zegt Muylle. “Een deel hebben we niet naar de uitkeringen doen gaan, maar hebben we omgebogen naar de minimumlonen. Dat is de weg vooruit.” CD&V heeft er geen probleem mee dat bepaalde uitkeringen die nog onder de armoedegrens zitten, omhoog gaan. Maar dat moet altijd gepaard gaan met een stijging van het minimumloon. Zo blijft werken interessanter dan thuisblijven.

Meer overuren aan fiscaal voordelig tarief

Wie meer uren wil presteren, moet dat in eerste plaats bij zijn eigen werkgever kunnen doen. Dat betekent wel dat overuren fiscaal gunstig moeten zijn, voor werkgevers en voor werknemers. “We zijn geen al te grote liefhebber van de flexijobs. Nu kom je vaak tot de conclusie dat bedrijven hun medewerkers niet kunnen aanzetten tot overuren of weekendwerk, precies omdat de flexijobs zoveel interessanter zijn. Dat willen we tegengaan”, zegt Muylle.

Ondersteuning voor zieken die willen blijven werken

Mensen die ziek vallen, worden nu gedwongen om onmiddellijk voor de volle 100 procent op ziekteverlof te gaan. Dat is te zwart-wit voor CD&V. Ze willen werk maken van een tijdelijke arbeidsduurvermindering. Een dag minder in de week, of twee dagen minder in de week. Goed genoeg om het geheel draaglijk te maken, maar zonder dat mensen volledig de dieperik in worden geduwd. Het loonverlies wordt dan deels gecompenseerd via een arbeidsparticipatietoeslag. En die soepele combinatie moet ook mogelijk zijn voor langdurig zieken die weer aan de slag gaan.

Beperk werkloosheid in de tijd, meer degressiviteit

Wellicht het meest omstreden punt in het hele plan: na 36 maanden – oftewel drie jaar – verliezen werkzoekenden hun uitkering. Ironisch genoeg lag die maatregel op tafel onder de Zweedse regering en toen blokkeerde CD&V. Maar nieuwe meesters, nieuwe wetten. Sammy Mahdi gooit het over een andere boeg. “We willen dat wel sociaal toepassen”, zegt Vlaams Parlementslid Robrecht Bothuyne. “Wie 55+ is en meer dan twintig jaar anciënniteit heeft, valt buiten het systeem. Wie meer dan twintig jaar anciënniteit heeft en zonder werk valt, krijgt 48 maanden. Voor de rest gaat het om 36 maanden.” Tegelijkertijd wordt de degressiviteit van de uitkeringen ook versterkt. De eerste maanden krijgen werkzoekenden wat meer, zodat ze comfortabel een nieuwe job kunnen zoeken. Daarna gaat het sneller bergaf. Na twee jaar mag een uitkering nog maar net meer zijn dan het minimumloon. Het is de bedoeling dat wie zonder job valt, in de eerste maanden al een nieuwe betrekking vindt. “Dat eerste jaar is cruciaal”, zegt Muylle. “En we zien ook dat de meeste mensen snel nieuw werk vinden.”

Sociale economie voor wie uit de boot valt

Een half jaar voor de werkloosheidsuitkering wegvalt, moet VDAB en de tegenhangers in de andere regio’s nog een ultiem voorstel doen. Hetzij over opleiding of heroriëntering. Levert dat allemaal niets op, dan moet de sociale economie – maatwerk, wijkwerken of verplichte gemeenschapsdienst – een oplossing zoeken. “We zien in de cijfers dat als het drie jaar duurt voor iemand een job vindt, het probleem eerder een welzijnsprobleem is”, zegt Bothuyne. “Dan is de VDAB als arbeidsbemiddelingsdienst gewoon niet het geschikte instrument om daar mee aan de slag te gaan. Dan verwachten we meer heil van elders.”

Wie streektaal niet kent, kan geen beroep doen op werkloosheidsuitkering En tot slot, één op de vier werkzoekenden in Vlaanderen is het Nederlands niet machtig. Dat beperkt de kansen op de arbeidsmarkt. Dus wil CD&V dat VDAB meer gratis taalcursussen aanbiedt. “Maar het blijft een verhaal van rechten en plichten. Mensen die daaraan verzaken, kunnen hun werkloosheidsuitkering verliezen in ons plan”, zegt Bothuyne in hrt Nieuwsblad.

CD&V wil  werkloosheidsuitkering na drie jaar  stopzetten

Werklozen die na drie jaar niet willen ingaan op een jobaanbod, moeten hun werkloosheidsuitkering verliezen. Dat heeft CD&V-voorzitter Sammy Mahdi zondag verklaard in ‘De zevende dag’ op Eén. Hij pleit ook voor verplichte taallessen voor werkzoekenden die het Nederlands onvoldoende onder de knie hebben, en wil ook daar een sanctie als stok achter de deur voor wie niet op dat aanbod wil ingaan.

Mahdi pleitte er onlangs nog voor dat de federale regering alsnog een reeks hervormingen doorvoert. Een daarvan slaat op het arbeidsmarktbeleid. Donderdag komt CD&V naar buiten met een groot plan. In ‘De zevende dag’ lichtte de christendemocratische voorzitter al twee concrete voorstellen toe.

“Ultiem voorstel”

Een eerste slaat op de degressiviteit van de werkloosheidsuitkeringen. Mahdi wil die versterken. Voor wie net in de werkloosheid verzeild raakt, ziet Mahdi er geen graten in dat die uitkering tijdelijk wat hoger ligt, maar nadien moet die sterker omlaag gaan, om na drie jaar uit te doven. Daarbij speelt de vaststelling dat bij wie drie jaar werkloos blijft, een kleine kans bestaat dat hij of zij nadien alsnog aan de slag gaat.

Concreet wil Mahdi dat zes maanden voor het verstrijken van die drie jaar, een gesprek plaatsvindt met de werkloze. Indien die niet op een “ultiem voorstel” ingaat, heeft hij geen recht meer op een werkloosheidsuitkering. Wel pleit de CD&V’er ervoor dat de betrokkene nadien wordt opgevolgd op lokaal niveau en dat de regio’s de tools krijgen om daarmee aan de slag te gaan.

Taalkennis

Een tweede voorstel heeft betrekking op de taalkennis van werkzoekenden. Een op vier werkzoekenden heeft vandaag onvoldoende kennis van het Nederlands om in te kunnen gaan op een jobaanbod, voerde Mahdi aan. Hij wil daarom VDAB vanaf de eerste dag de mogelijkheid geven verplichte taallessen op te leggen. Indien een werkzoekende niet op dat aanbod wenst in te gaan en werkloos blijft, moet voor Mahdi een sanctie kunnen volgen. In dat geval kan hij geen beroep doen op werkloosheidsuitkering. “We zijn op een moment gekomen dat enkel een wortel voorhouden om mensen aan de slag te doen gaan, niet langer volstaat om langdurig werklozen en werkweigeraars aan de slag te krijgen”, aldus Mahdi. “We mogen geen angst hebben om ook de stok te hanteren. Iedereen moet zijn verantwoordelijkheid nemen om onze welvaart te beschermen.”  Bron: Nieuwsblad